فرکانس رادیویی تیروئید چیست؟ چه زمانی توصیه نمی شود؟
دکتر سید احمد فنایی
تهرانمتخصص جراحی عمومی

clr">
آنچه در این مقاله می خواند:
RF تیروئید یک روش درمانی کم تهاجمی برای درمان ندول تیروئید در صورتی که خوش خیم باشد. این روش نباید برای درمان سرطان تیروئید از نوع فولیکولی استفاده شود. این تکنیک با استفاده از گرمای ناشی از امواج رادیویی، بافت های غیر طبیعی را از بین می برد. پزشک برای این کار از راهنمایی سونوگرافی استفاده می کند. این دقت بالا باعث می شود فقط ندول تیروئید مورد هدف قرار گیرد. در نتیجه از آسیب به بافت های سالم مجاور جلوگیری خواهد شد. گرمای حاصل از این امواج بافت گره را از بین می برد. در نتیجه، اندازه ندول به تدریج در طی چند ماه کوچک می شود. تحقیقات نشان می دهد که حجم گره بعد از RFA بین 50 تا 80 درصد کاهش می یابد. این کاهش حجم در دراز مدت ثابت می ماند. فرکانس رادیویی به صورت سرپایی با بی حسی موضعی انجام می شود. و کل فرآیند RF حدود یک ساعت طول می کشد. بیمار در همان روز مرخص می شود و هیچ جای زخمی روی گردن او باقی نمی ماند. دردهای خفیف یا کبودی بعد از عمل نیز با مسکن های ساده قابل رفع است.
>RF>D8%AF">>Fit تیروئید
RF دارای چندین مزیت بالقوه برای درمان ندول های خوش خیم تیروئید است و به عنوان یک جایگزین کم تهاجمی برای جراحی تیروئید در سال های اخیر پذیرفته شده است. مهمترین نقاط قوت فرکانس رادیویی تیروئید عبارتند از:
- دوره نقاهت کوتاه: اکثر بیماران در عرض 24 ساعت پس از عمل به زندگی عادی باز می گردند.
- کاملاً سرپایی: این روش بدون بستری شدن در بیمارستان و در محیط کلینیک انجام میشود.
- حفظ سلامت غده تیروئید: فرکانس رادیویی فقط بافت آسیب دیده را هدف قرار می دهد. بنابراین نیازی به مصرف داروهای هورمونی (تجویز شده در جراحی) وجود نخواهد داشت.
- بدون نیاز به بیهوشی: از آنجایی که این عمل تحت بی حسی موضعی انجام می شود، بیمار از خطرات و عوارض بیهوشی عمومی در امان است.
- حفظ ظاهر: هیچ بریدگی یا بخیه ای روی گردن ایجاد نمی شود. این از ایجاد گوشت اضافی (کلوئید) جلوگیری می کند.
- حفظ غدد پاراتیروئید: خطر آسیب به غدد تنظیم کننده کلسیم (پاراتیروئید) در این روش در مقایسه با جراحی باز به حداقل می رسد.
- کم تهاجمی: فرکانس رادیویی بدون نیاز به برش و فقط از طریق یک دهانه بسیار کوچک (به اندازه نوک سوزن) انجام می شود.
- بدون خونریزی: به دلیل عدم استفاده از تیغه جراحی، بیمار خونریزی فعالی نخواهد داشت.
- پیشگیری از عفونت: از آنجایی که هیچ زخم یا بریدگی روی پوست وجود ندارد، خطر ورود باکتری و ایجاد عفونت به حداقل می رسد.
- ایمنی عروق: گرمای سوزن RF باعث بسته شدن همزمان عروق خونی بسیار ظریف در لبههای توده میشود که از خونریزی داخلی جلوگیری میکند.
>> تیروئید class="ez-toc-section-end">
فرکانس رادیویی تیروئید، علیرغم مزایای قابل توجهی که دارد، با محدودیت ها و معایبی نیز همراه است. از جمله:
نیاز به تکرار درمان: ندول های بسیار بزرگ به بیش از یک جلسه درمانی نیاز دارند. برای دستیابی به نتیجه مطلوب، بیمار باید چندین بار تحت فرکانس رادیویی قرار گیرد.
محدودیت تشخیصی: برخلاف جراحی، در روش RF، توده از بدن خارج نمیشود. به همین دلیل امکان بررسی کامل سلول ها در زیر میکروسکوپ وجود ندارد. این موضوع به عنوان یک محدودیت تشخیصی جدی در نظر گرفته می شود. بنابراین، در موارد مشکوک (مانند فولیکولار)، خطر بدخیمی پنهان می ماند.
محدودیت در اندازه توده: این تکنیک اغلب برای ندولهای کوچکتر از 4 سانتیمتر مؤثر است. برای توده های بزرگتر، جراحی معمولاً گزینه مناسب تری در نظر گرفته می شود.
تعداد گره ها: بیشترین میزان موفقیت RF در درمان همزمان یک تا سه ندول مشاهده می شود. اگر چندین گره در لوب های مختلف تیروئید وجود داشته باشد، اثربخشی این روش کاهش می یابد.
احتمال عود: در برخی موارد، ندول تیروئید پس از درمان دوباره رشد میکند. در این شرایط، بیمار ممکن است به جلسات مکرر RF نیاز داشته باشد.
وابستگی شدید به مهارت پزشک: نتیجه نهایی و جلوگیری از آسیب به اعصاب گردن کاملاً به تجربه رادیولوژیست بستگی دارد.
فرکانس رادیویی RF
فرکانس رادیویی تیروئید اگر توسط یک متخصص مجرب انجام شود یک روش بسیار ایمن است. با این حال، مانند هر روش پزشکی دیگر، ممکن است عوارض جانبی معمولاً خفیف و موقتی داشته باشد. از جمله:
- کبودی در اطراف ناحیه تحت درمان
- درد خفیف در محل ورود سوزن
- احساس ناراحتی، تورم یا درد در گردن تا چند روز پس از عمل
- مشکل موقت در بلع به دلیل تورم بافت های تحت درمان
- تغییر صدا و گرفتگی صدا در اثر تحریک عصب صوتی (موقت)
- عوارض جانبی نادر مانند سوختگی احتمالی پوست یا بی حسی در ناحیه گردن
RF تیروئید جایگزین ایمن، موثر و پیشرفته برای جراحی ندول های خوش خیم تیروئید است. اما استفاده از آن در برخی شرایط توصیه نمی شود و باید تحت نظارت دقیق جراح تیروئید انجام شود:
دوره بارداری:
فرکانس رادیویی در دوران بارداری بی خطر تلقی نمی شود. زیرا احتمال بروز عوارض ناخوشایند برای جنین وجود دارد.
استفاده از پیس میکر قلب :(پیس میکر)
بیمارانی که از ضربانساز یا دستگاههای الکترونیکی قلب استفاده میکنند، به دلیل تداخل امواج رادیویی، کاندیدای مناسبی برای روش RF تیروئید نیستند.
نزدیک به ساختارهای زندگی
اگر ندول تیروئید در مجاورت ساختارهای حساس مانند مری یا رگهای خونی اصلی قرار دارد، استفاده از RF به دلیل احتمال انتقال حرارت ناخواسته به این بافتها و ایجاد عوارض جبرانناپذیر توصیه نمیشود.
در مجاورت عصب تارهای صوتی:
اگر محل گره خیلی نزدیک به اعصاب کنترل کننده تارهای صوتی باشد، خطر آسیب به صدا وجود دارد و RF انجام نمی شود.
آدنوم فولیکولی سرطان تیروئید:
فرکانس رادیویی برای تومورهای فولیکولی تیروئید توصیه نمی شود. زیرا سلول های فولیکولی خوش خیم و بدخیم یکسان هستند. هنگامی که سلول فولیکولی از ورقه عبور می کند، بدخیم تشخیص داده می شود. یعنی ابتدا باید کل توده با جراحی برداشته شود و پس از بررسی کامل، خوش خیم یا بدخیم بودن آن مشخص شود. در واقع، سوزاندن بافت، فرصت تشخیص دقیق آسیب شناسی را از بین می برد.یکی از محدودیتهای جدی در استفاده از فرکانس رادیویی، قرار گرفتن در معرض ندولهای تیروئید نوع فولیکولی است. چالش اصلی در این دسته از گره ها این است که هیچ یک از روش های FNA (نمونه برداری سوزنی) و RFA نمی توانند خوش خیم بودن یا بدخیمی آدنوم فولیکولی را تعیین کنند.
تشخیص بدخیمی این نوع ندول مستلزم بررسی دقیق کپسول ندول پس از برداشتن کامل آن در زیر میکروسکوپ است. بنابراین، اگر قرار است بیمار با تشخیص فولیکولی تحت فرکانس رادیویی قرار گیرد، این کار باید با حضور یک تیم درمانی چندتخصصی متشکل از متخصص غدد، رادیولوژیست و جراح تیروئید انجام شود.
لازم به ذکر است که تومورهای فولیکولی در بافت تیروئید قرار دارند، اما در صورت بدخیمی، تمایل زیادی به انتشار از طریق جریان خون و ایجاد متاستازهای دوردست (به ویژه در ریه ها و استخوان ها) دارند. بنابراین، تشکیل یک تیم درمانی متشکل از جراحان و متخصصان غدد از تشخیص دیرهنگام بدخیمی های احتمالی و متاستاز سلول های سرطانی به سایر قسمت های بدن جلوگیری می کند. زیرا در صورت تخریب ناقص بافت با RFA، فرصت طلایی درمان در مراحل اولیه ممکن است از دست برود.
رادیوفرکانس جایگزینی پیشرفته و کم تهاجمی برای جراحی توده های خوش خیم تیروئید است که بدون نیاز به بیهوشی و به صورت سرپایی انجام می شود. اما این تکنیک برای همه انواع ندول های تیروئید مناسب نیست و برای آدنوم فولیکولی توصیه نمی شود. در این نوع ندول تیروئید تشخیص قطعی بدخیمی تنها با برداشتن کامل توده و بررسی زیر میکروسکوپ امکان پذیر است. بنابراین استفاده از RF می تواند فرصت تشخیص دقیق را از بین ببرد. بنابراین، با وجود مزایای فراوان فرکانس رادیویی، تصمیم نهایی باید با بررسی دقیق نوع سلول ها و تحت نظارت تیم ترکیبی شامل متخصص غدد و جراح تیروئید گرفته شود.
در ادامه ویدئویی از دکتر احمد فنایی جراح تیروئید و پاراتیروئید را مشاهده خواهید کرد که چالش های استفاده از این روش را توضیح می دهد. وی که به جراح تیروئید پنجه طلایی شهرت دارد توصیه می کندجراحی تیروئید همیشه توسط جراح تیروئید خبره و با تجربه انجام شود زیرا استفاده از روش اشتباه می تواند بیمار را با عوارض جدی مواجه کند.
در ادامه ویدئویی از دکتر احمد فنایی جراح تیروئید و پاراتیروئید را مشاهده خواهید کرد که چالش های استفاده از این روش را توضیح می دهد. وی که به جراح تیروئید پنجه طلایی شهرت دارد توصیه می کندجراحی تیروئید همیشه توسط جراح تیروئید خبره و با تجربه انجام شود زیرا استفاده از روش اشتباه می تواند بیمار را با عوارض جدی مواجه کند.