گرسنگی بعد تمرین

چرا بعد از ورزش احساس گرسنگی می‌کنیم؟

احساس گرسنگی بعد از یک ورزش، طبیعی است. وقتی بدن تمرین می‌کند، ذخایر انرژی موجود در عضلات (به‌ویژه گلیکوژن) مصرف می‌شوند. در پایان تمرین، بدن برای بازسازی این ذخایر و ترمیم بافت‌های عضلانی، نیاز به سوخت مجدد دارد. نتیجه‌ی این فرایند، احساس گرسنگی بعد از تمرین و افزایش اشتها بعد از ورزش است.

اما آیا باید در این زمان به احساس گرسنگی پاسخ بدهیم؟ و اگر بله، چه غذایی انتخاب کنیم تا باعث چاقی نشود و در عین حال سوخت مورد نیاز بدن تأمین گردد؟ در این مقاله به‌صورت علمی و کامل به این پرسش‌ها پاسخ می‌دهیم.

علت گرسنگی بعد از تمرین چیست؟

گرسنگی بعد از جلسه تمرینی، به صورت مستقیم با شدت، طول و نوع تمرین ارتباط دارد. هر چه تمرین شدیدتر و طولانی‌تر باشد، سطح هورمون‌های تنظیم‌کننده اشتها مثل گرلین افزایش بیشتری پیدا می‌کند. این هورمون از معده ترشح می‌شود و به مغز سیگنال می‌دهد که باید غذا مصرف شود.

در مقابل، تمرین‌های سبک یا کوتاه‌مدت ممکن است اثر موقتی در سرکوب اشتها داشته باشند، زیرا در حین تمرین جریان خون بیشتر به عضلات می‌رود و سیستم گوارشی برای مدتی فعالیت خود را کاهش می‌دهد. به همین دلیل است که بعضی افراد بلافاصله بعد از تمرین اشتها ندارند، اما چند ساعت بعد دچار گرسنگی شدید می‌شوند.

علت پرخوری بعد از ورزش

یکی از مشکلات شایع میان ورزشکاران، پرخوری بعد از تمرین است. این اتفاق معمولاً زمانی رخ می‌دهد که بدن برای مدت طولانی در حالت کمبود انرژی بوده و بعد از پایان تمرین سعی می‌کند این کمبود را جبران کند.

دلایل اصلی پرخوری بعد از ورزش عبارتند از:

عدم دریافت وعده مناسب پیش از تمرین: اگر قبل از تمرین غذای کافی و متعادل نخورید، پس از اتمام فعالیت بدنی بدن با سیگنال گرسنگی شدید واکنش نشان می‌دهد.
کاهش قند خون: تمرین طولانی باعث کاهش گلوکز خون می‌شود و مغز برای جبران آن میل شدید به غذا ایجاد می‌کند.
نبود پروتئین کافی در وعده بعد از تمرین: نداشتن غذاهای غنی از پروتئین بعد از تمرین به مهار گرسنگی کمک نمی‌کند و باعث می‌شود اشتها سریع‌تر بازگردد.
باور ذهنی اشتباه: برخی تصور می‌کنند چون کالری زیادی سوزانده‌اند، مجازند هر چیزی بخورند. این تفکر یکی از عوامل اصلی بازگشت وزن است.

بعد از ورزش چه بخوریم تا لاغر شویم؟

سؤال مهم بسیاری از افرادی که با هدف لاغری ورزش می‌کنند این است که بعد از ورزش چه بخوریم تا لاغر شویم؟

پاسخ در انتخاب هوشمندانه‌ی مواد غذایی نهفته است؛ یعنی وعده‌ای که هم به بازسازی بدن کمک کند، هم از پرخوری جلوگیری نماید.

غذاهای مناسب پس از تمرین برای لاغری شامل موارد زیر هستند:

سفیده و زرده تخم‌مرغ آب‌پز
سینه مرغ یا ماهی گریل‌شده
ماست یونانی کم‌چرب با میوه تازه
اسموتی پروتئینی با شیر بادام و موز
عدسی یا لوبیا به همراه سبزیجات تازه

بهتر است بشقاب‌های خود را با مواد غذایی پر حجم و کم کالری پر کنید، مانند سالاد سبزیجات، خیار، کاهو یا کلم. این مواد احساس سیری ایجاد می‌کنند بدون اینکه کالری زیادی داشته باشند.

قبل ورزش برای لاغری چی بخوریم؟

برای اینکه اثر تمرین شما به حداکثر برسد، باید تغذیه قبل و بعد از تمرین را جدی بگیرید.

قبل از ورزش:

وعده‌ای سبک و غنی از کربوهیدرات‌های پیچیده و اندکی پروتئین انتخاب کنید؛ مثلاً جو دوسر با شیر کم‌چرب، نان سبوس‌دار با تخم‌مرغ یا موز با کمی کره بادام‌زمینی.
هدف این است که بدن در طول تمرین انرژی کافی داشته باشد اما احساس سنگینی نکند.

گرسنگی در بدنسازی

در بدنسازی، گرسنگی نشانه‌ی فعالیت زیاد و متابولیسم بالا است. وقتی بدن در حال ساخت عضله است، نیاز به انرژی و مواد مغذی افزایش می‌یابد.

اما تفاوتی مهم وجود دارد: اگر هدف افزایش حجم باشد، این گرسنگی باید تا حدی برطرف شود تا بدن در حالت آنابولیک بماند. اما اگر هدف چربی‌سوزی است، باید به شکل هوشمندانه کنترل شود.

برای کنترل گرسنگی در بدنسازی:

در هر وعده غذایی، پروتئین کافی (حداقل ۲۰ تا ۳۰ گرم) مصرف کنید.
فیبر بالا از طریق سبزیجات و غلات کامل دریافت کنید.
مصرف آب را افزایش دهید، زیرا تشنگی گاهی با گرسنگی اشتباه گرفته می‌شود.
خواب کافی داشته باشید، چون کم‌خوابی باعث افزایش هورمون گرسنگی (گرلین) می‌شود.

افزایش اشتها در بدنسازی

افزایش اشتها در بدنسازی دو جنبه دارد. در دوره‌ی حجم‌گیری، این مسئله می‌تواند مفید باشد زیرا به تأمین کالری لازم برای رشد عضله کمک می‌کند. اما در فاز چربی‌سوزی، کنترل آن اهمیت بالایی دارد تا مانع از افزایش چربی بدن شود.

برای کنترل اشتها:

از وعده‌های غذایی کوچک اما مکرر استفاده کنید.
غذاهای غنی از پروتئین و کم‌چرب را جایگزین خوراکی‌های پرکالری کنید.
مصرف شکر، نوشیدنی‌های انرژی‌زا و فست‌فود را به حداقل برسانید.

کاهش یا بی‌اشتهایی بعد از ورزش

در بعضی افراد، به‌ویژه بعد از تمرین‌های هوازی سنگین، کاهش اشتها بعد از ورزش مشاهده می‌شود. علت اصلی آن جابه‌جایی جریان خون از دستگاه گوارش به عضلات در حال فعالیت است. این وضعیت موقتی است و معمولاً پس از یک تا دو ساعت اشتها بازمی‌گردد.

برای جلوگیری از ضعف یا افت انرژی، بهتر است در این شرایط نوشیدنی‌های سبک مانند شیر کم‌چرب، اسموتی میوه باشیر یاسوپ‌های رقیق شده با آب مرغ یا گوشت مصرف کنید تا بدن بدون سنگینی معده مواد مغذی مورد نیاز را دریافت کند.

گرسنگی بعد تمرین در دوران بارداری

در دوران بارداری، بدن انرژی خود را نه‌تنها برای مادر بلکه برای رشد جنین نیز صرف می‌کند. بنابراین احساس گرسنگی بعد از ورزش در دوران بارداری کاملاً طبیعی است.

اما انتخاب مواد غذایی در این دوره بسیار حساس‌تر است. استفاده از خوراکی‌های ناسالم یا پرکالری نه‌تنها باعث اضافه‌وزن بیش از حد می‌شود بلکه می‌تواند سلامت مادر و جنین را نیز تهدید کند.

توصیه‌های تغذیه‌ای برای زنان باردار بعد از تمرین:

مصرف میان‌وعده‌هایی مانند ماست، میوه، تخم‌مرغ آب‌پز یا مغزها
پرهیز از نوشیدنی‌های شیرین، فست‌فودها و خوراکی‌های فرآوری‌شده
مشورت با متخصص تغذیه برای تنظیم رژیم متناسب با نوع و شدت فعالیت بدنی

نکات کلیدی برای کنترل گرسنگی بعد از تمرین

هیچ‌گاه با معده کاملاً خالی تمرین نکنید، چون احتمال پرخوری پس از تمرین بالا می‌رود.
در هر وعده غذایی، منبع پروتئین باکیفیت وجود داشته باشد تا احساس سیری بیشتر شود.
وعده‌های غذایی خود را منظم و در فواصل کوتاه‌تر تنظیم کنید.
از غذاهای پرچرب و شیرین دوری کنید، چون باعث افزایش ناگهانی قند خون و سپس افت شدید آن می‌شوند.
بعد از تمرین آب کافی بنوشید تا بدن دچار کم‌آبی نشود همچنین برای هیدراته شدن بدن مانند وعده های غذایی آب بنوشید تا به اندازه و در فواصل مختلف باشد.

جمع‌بندی

احساس گرسنگی بعد از تمرین پدیده‌ای طبیعی و نشانه‌ی عملکرد صحیح بدن است. اما برای رسیدن به اهدافی مانند کاهش وزن یا افزایش عضله باید بدانیم چگونه این احساس را مدیریت کنیم.

با انتخاب غذاهای غنی از پروتئین، پر فیبر و کم کالری می‌توان انرژی لازم برای بازسازی عضلات را تأمین کرد بدون آنکه کالری دریافتی از حد مجاز فراتر رود.

در نهایت، به یاد داشته باشید که احساس گرسنگی دشمن رژیم نیست، بلکه راهنمایی است که به شما می‌گوید بدن به سوخت و مواد مغذی نیاز دارد. پاسخ هوشمندانه و علمی به این سیگنال، کلید موفقیت در تناسب اندام و سلامت پایدار است.

برای دریافت برنامه غذایی متناسب با نوع تمرین، هدف بدنی و شرایط ویژه (مانند بارداری یا بدنسازی)، می‌توانید از مشاوره‌های تخصصی Shape Land استفاده کنید.

در Shape Land باور داریم که تغذیه‌ی درست، مکمل اصلی هر تمرین مؤثر است.