اضطراب فراگیر GAD نوعی اختلال نشات گرفته از احساس نگرانی بی‌دلیل است. افرادی که به این اختلال مبتلا هستند، به طور دائمی نگران و مضطرب خواهند بود و نمی‌توانند احساسات خود را به خوبی کنترل کنند. آمارهای ارائه شده در منابع معتبر پزشکی مانند National Institute of Mental Health نشان می‌دهند که درصد زیادی از افرادی که به علائم اختلال اضطراب فراگیر مبتلا هستند، بیماری‌های روانی دیگری مانند افسردگی را نیز تجربه می‌کنند.

در این مقاله از سایت کلینیک دکتر کیهانی‌فرد قصد داریم تا علائم اختلال اضطراب فراگیر بزرگسالان را بررسی کرده و برخی راه‌های مدیریت و کنترل آن را نیز به شما عزیزان ارائه دهیم. برای برخورداری از اطلاعات بیشتر تا پایان با ما همراه باشید.

اختلال اضطراب فراگیر (GAD) چیست؟

اختلال اضطراب فراگیر Generalised anxiety disorder نوعی اختلال اضطرابی ناشی از نگرانی‌های غیرقابل کنترل و مداوم در فرد است که می‌تواند زندگی روزمره او را تحت تاثیر خود قرار دهد. این افراد به طور معمول احساس ترس و نگرانی غیرعادی دارند و در مورد هر چیزی به راحتی نگران شده و به هم می‌ریزند. می‌توان گفت که کار، تحصیل، سلامت و حتی انجام امورات روزمره نیز به دلیل بروز علائم اختلال اضطراب بزرگسالان با مشکل روبرو خواهند شد.

تفاوت‌های اختلال اضطرابی فراگیر در گروه های سنی مختلف

اختلال اضطراب فراگیر (GAD) می‌تواند در گروه‌های سنی مختلف به‌طور متفاوتی خود را نشان دهد. در مورد کودکان این اختلال معمولاً با نگرانی‌های مفرط درباره عملکرد در مدرسه، روابط اجتماعی و سلامت خانواده همراه است. کودکان ممکن است به‌طور مداوم از والدین خود بخواهند که در کنارشان حضور داشته باشند و از جدا شدن از آن‌ها می‌ترسند. در نوجوانان علائم اضطراب عموما شامل بروز نگرانی‌های مربوط به آینده، فشارهای تحصیلی و روابط اجتماعی است. این گروه ممکن است به‌دلیل ترس از قضاوت دیگران از شرکت در فعالیت‌های اجتماعی خودداری کنند.

اما در این مقاله ما به علائم اختلال اضطراب فراگیر در بزرگسالان پرداخته‌ایم. از این روی در بزرگسالان اختلال اضطراب فراگیر معمولاً با نگرانی‌های مربوط به کار و سلامت شخصی یا خانواده بروز می‌کند. بزرگسالان ممکن است این احساس را داشته باشند که نمی‌توانند کنترل زندگی خود را در دست بگیرند و این احساس می‌تواند منجر به بروز مشکلات خواب و اختلال در عملکرد روزانه آن‌ها شود.

اما جالب است بدانید که سالمندان نیز می‌توانند با چنین اختلالی مواجه شوند. در مورد سالمندان این اختلال با نگرانی‌های مربوط به بیماری‌های مزمن، تنهایی و از دست دادن استقلال همراه است. همانطور که خواندید در هر گروه سنی علائم ممکن است متفاوت باشد؛ اما در تمام آن‌ها، احساس نگرانی مداوم و عدم آرامش مشترک است.

علائم جسمی و روانی اضطراب فراگیر در بزرگسالان

افرادی که دچار اضطراب اختلال فراگیر در بزرگسالان هستند، بیشتر از افراد معمولی به استرس دچار شده و دائما در نگرانی به سر می‌برند. چنین افرادی قادر به کنترل کردن شرایط اضطراب خود نیستند و معمولا علائم متفاوتی را تجربه خواهند کرد. برخی از علائم اختلال اضطراب فراگیر بزرگسالان به شرح زیر هستند:

• بروز مشکلاتی در خوابیدن؛
• مواجهه با لرزش بدن؛
• منقبض شدن عضلات؛
• تجربه سردردهای شدید؛
• افزایش میزان تحریک‌پذیری؛
• تعریق و گرگرفتگی؛
• احساس سبکی سر؛
• بروز مشکلاتی در تنفس؛
• حالت تهوع و تکرر ادرار؛
• احساس گرفتگی در گلو؛
• خستگی و عدم تمرکز؛
• مبهوت شدن؛
• عدم احساس آرامش.

تجربه چنین شرایط و علائمی به ما هشدار می‌دهد که بهتر است هرچه زودتر برای درمان اختلال اضطراب فراگیر به روانشناس و روانپزشک متخصص در این حوزه مراجعه نماییم.

علل احتمالی اختلال اضطراب فراگیر در بزرگسالان

علائم اختلال اضطراب فراگیر زمانی رخ می‌دهند که فرد قادر به کنترل استرس درونی خود نباشد. در بسیاری از موارد این بیماری ریشه ژنتیکی دارد و برخی اوقات نیز در اثر به هم ریختن هورمون‌ها به واسطه ابتلا به بیماری‌هایی مانند پرکاری تیروئید، ایجاد خواهد شد. اما برخی از علل احتمالی نمود چنین اختلالی به شرح زیر هستند:

• قرار گرفتن در یک موقعیت استرس‌زا؛
• بروز مشکلات هورمونی؛
• ژنتیک؛
• نوع تیپ شخصیتی؛
• تفاوت در عملکرد مغز.

همانطور که گفتیم دلایل فوق در واقع علل احتمالی اختلال اضطراب فراگیر هستند و برای تشخیص علت دقیق، مراجعه به پزشک متخصص مهم و ضروری خواهد بود.

تشخیص اختلال اضطراب فراگیر: چگونه این اختلال را شناسایی کنیم؟

تشخیص علائم اختلال اضطراب بزرگسال را می‌توان با برخی معیارها مانند dsm-5 یا پرسش‌نامه‌های مختلفی مانند GAD-7 توسط متخصصین سلامت روان یا پزشک مراقبت‌های اولیه انجام داد. امکان دارد که پزشک در مورد علائم، سابقه خانوادگی و سابقه پزشکی بیمار سوالاتی را مطرح کند و یک معاینه فیزیکی نیز انجام دهد.

تشخیص اختلال اضطراب فراگیر از سایر بیماری‌های پزشکی یا روانی مانند وسواس، فوبیا و افسردگی به زمان بیشتری نیاز دارد. به طور معمول این اضطراب با برخی علائم فیزیکی نیز همراه می‌شود و ممکن است روتین زندگی شما به علت ابتلا به آن، مختل شده و این احساس را داشته باشید که نسبت به گذشته کمی تغییر کرده‌اید.

چطور اضطراب فراگیر بر زندگی روزمره شما تاثیر می‌گذارد؟

اختلال اضطراب فراگیر (GAD) می‌تواند به‌طور قابل توجهی بر زندگی روزمره افراد تأثیر بگذارد. افرادی که از این اختلال رنج می‌برند، معمولاً با نگرانی‌های مداوم درباره مسائل مختلف مانند کار، روابط و سلامت شخصی رو به رو هستند. چنین نگرانی‌هایی می‌تواند منجر به کاهش تمرکز و بهره‌وری در فعالیت‌های روزانه شود. از این روی افراد ممکن است از انجام وظایف ساده مانند خرید یا شرکت در اجتماعات اجتماعی خودداری نمایند؛ چرا که احساس می‌کنند توانایی کنترل خود را ندارند.

همچنین اختلال اضطراب ممکن است موجب بروز مشکلات خواب شود که در نتیجه آن خستگی و کاهش انرژی در طول روز ایجاد خواهد شد. این شرایط به بروز مشکلات در روابط شخصی و حرفه‌ای منجر می‌شود؛ زیرا فرد ممکن است از تعاملات اجتماعی دوری کرده و احساس انزوا کند. در نهایت علائم اختلال اضطراب بزرگسال می‌تواند کیفیت زندگی را به‌طور کلی تحت تأثیر قرار داده و احساس خوشبختی را تا حد چشمگیری کاهش دهد.

اختلال اضطراب فراگیر یا اضطراب معمولی؟ چگونه تفاوت را تشخیص دهیم؟

افراد گاه به گاه حملات اضطرابی معمولی را تجربه می‌کنند؛ این نوع اضطراب حتی می‌تواند سالم باشد! چرا که قدرت تمرکز توجه یا برانگیختن فرد برای اقدام به عملی را افزایش خواهد داد. اما اگر اضطراب به یک اختلال تبدیل شود، زمانی که نگرانی بیش از حد بروز پیدا کند و توانایی عملکرد روزانه را مختل سازد، نیاز به تشخیص و درمان خواهد بود. در این شرایط آن را اضطراب فراگیر می‌نامند و به طور مداوم مانع از تمرکز و توانایی انجام برخی وظایف شخصی به طور مثال در محل کار خواهد شد.

استراتژی‌های مدیریت و درمان اختلال اضطراب فراگیر

برای مدیریت و درمان علائم اختلال اضطراب بزرگسال راهکارهای متفاوتی وجود دارد. در این بخش چند راهکار درمانی اضطراب فراگیر را بررسی خواهیم کرد:

تمرین تنفس آهسته

زمانی که مضطرب هستید، تنفس شما سریع‌تر و کم‌عمق‌تر خواهد شد. از همین روی سعی داشته باشید سرعت تنفس را کنترل کرده و به آرامی نفس بکشید.

تلاش برای آرام‌سازی پیشرونده عضلانی

مکانی آرام پیدا کنید و چشمانتان را ببندید. سعی کنید به آرامی عضلات خود را منقبض کرده و به ترتیب از انگشتان دست تا پا، عضلاتتان را دوباره شل کنید. عضلات را کشیده و برای 3 ثانیه نگه دارید و سپس رها کنید. این کار می‌تواند در کاهش میزان تنش عضلانی ناشی از اضطراب فراگیر به شما کمک کند.

نوع اضطراب خود را بشناسید

زمانی که در بهترین و بدترین حالات خود قرار دارید، یک دفتر یادداشت به همراه داشته و الگوهای مشخص را یافته و آن‌ها را یادداشت کنید. این کار به شما کمک خواهد کرد تا نوع اضطراب وارد شده را به خوبی شناخته و برای کنترل آن اقدام کنید.

ایجاد سبک زندگی سالم

فعال ماندن، تغذیه مناسب، طبیعت‌گردی، گذراندن وقت با خانواده یا دوستان و همچنین انجام فعالیت‌های مورد علاقه، همگی در کاهش اضطراب فراگیر کمک کننده خواهند بود.

ورزش کنید

ورزش کردن آن هم به صورت منظم یکی از بهترین راه‌حل‌ها برای درمان اضطراب و افسردگی به شمار می‌آید. فعالیت بدنی مداوم با متابولیزه کردن بیش از حد هورمون‌های استرس و بازگرداندن آرامش به بدن، راهی موثر در کنترل این شرایط خواهد بود.

مراقبه کردن

تحقیقات ارائه شده در سایت معتبر پزشکی American Psychiatric Association نشان می‌دهد که انجام تمرین مدیتیشن به صورت مداوم، مسیرهای عصبی مغز را باز کرده و توانایی تنظیم احساسات را افزایش می‌دهد. با انجام مراقبه یاد خواهیم گرفت که از افکار و داستان‌های اضطراب‌زا دوری کرده و آن‌ها را رها کنیم.

سخن پایانی

نوعی اضطراب مداوم که ناشی از تحمل برخی موقعیت‌های استرس‌زا یا شرایط هورمونی و ژنتیکی است را اختلال اضطراب فراگیر بزرگسال می‌نامند. البته این اضطراب می‌تواند در هر گروه سنی خود را نشان دهد، اما شرایط هر کدام متفاوت خواهد بود. از این روی تشخیص به موقع با انجام برخی تدابیر پزشکی، راه را برای انتخاب مناسب‌ترین شیوه درمان مشخص خواهد کرد. اگر دارو و روان‌درمانی کافی نبوده، درمان آر تی ام اس (RTMS) گزینه‌ای نوین و مؤثر برای کاهش این علائم است. این روش غیرتهاجمی با تحریک مغزی به بهبود عملکرد ذهنی و کاهش اضطراب کمک می‌کند. ما سعی داشتیم در این مقاله از کلینیک دکتر کیهانی‌فرد علائم اختلال اضطراب فراگیر بزرگسال را برای شما عزیزان بررسی کرده و نکات و موارد مهم در این زمینه را ارائه دهیم. امیدواریم که مطالب بیان شده مفید و کارآمد واقع شده باشند. ممنون که تا پایان با ما همراه بودید.