ختنه یکی از رایج‌ترین عمل‌های جراحی در نوزادان و کودکان پسر است که به دلایل مذهبی، فرهنگی یا پزشکی انجام می‌شود. در ایران، ختنه اغلب در دو روش انجام می‌شود: ختنه سنتی و ختنه به روش‌های پزشکی مدرن مانند حلقه یا جراحی با بخیه. در این میان، ختنه سنتی به دلیل ساده‌بودن و دسترسی آسان‌تر هنوز در بسیاری از مناطق کشور انجام می‌شود. اما یکی از مهم‌ترین نگرانی‌های والدین بعد از ختنه سنتی، خونریزی است. در این مقاله، به بررسی دقیق دلایل خونریزی بعد از ختنه سنتی، عوامل تشدیدکننده، نشانه‌های خطرناک، و اقدامات لازم برای پیشگیری و درمان آن خواهیم پرداخت. چرا ختنه سنتی هنوز رایج است؟ در برخی مناطق، خانواده‌ها به دلایل مذهبی یا فرهنگی، انجام ختنه سنتی را ترجیح می‌دهند. ختنه سنتی معمولا توسط فردی به نام «ختنه‌گر» انجام می‌شود که ممکن است سابقه پزشکی نداشته باشد اما تجربه این کار را دارد. در بسیاری از موارد، این ختنه‌گران از تیغ یا چاقوی ساده استفاده می‌کنند و وسایل استریل ندارند. همین موضوع می‌تواند احتمال بروز عفونت یا خونریزی را افزایش دهد. دلایل اصلی خونریزی بعد از ختنه سنتی خونریزی پس از ختنه می‌تواند طبیعی یا غیرطبیعی باشد. مقدار کمی خونریزی در ساعات اولیه طبیعی است اما اگر ادامه‌دار شود یا شدت بگیرد، خطرناک خواهد بود. دلایل اصلی خونریزی به شرح زیر است: ### ۱. برش غیر استاندارد در ختنه سنتی معمولا از ابزار ساده مثل تیغ استفاده می‌شود. اگر برش بیش از حد عمیق یا در محل نامناسبی انجام شود، رگ‌های خونی مهم آسیب می‌بینند و خونریزی زیاد می‌شود. ### ۲. بستن ناکافی عروق خونی در روش‌های مدرن، پزشک عروق خونی بریده‌شده را با نخ جراحی می‌بندد (لیگاتور می‌زند) تا خونریزی متوقف شود. در ختنه سنتی این کار اغلب انجام نمی‌شود. ### ۳. استفاده از ابزار غیراستریل ابزار غیراستریل می‌تواند منجر به عفونت شود. عفونت ناحیه ختنه یکی از دلایل خونریزی دیرهنگام است. ### ۴. مشکلات انعقادی در نوزاد برخی نوزادان دچار اختلالات انعقاد خون مانند هموفیلی هستند. اگر این مشکلات قبل از ختنه تشخیص داده نشوند، احتمال خونریزی شدید وجود دارد. ### ۵. ضربه یا باز شدن زخم در روزهای بعد از ختنه، باز شدن زخم یا آسیب به بخیه (در صورتی که بخیه زده شده باشد) می‌تواند منجر به خونریزی شود. علائم خونریزی خطرناک بعد از ختنه همه خونریزی‌ها نیاز به درمان اورژانسی ندارند. اما در صورت مشاهده علائم زیر باید فوراً به پزشک مراجعه کنید: - خونریزی زیاد و مداوم که با فشار مستقیم بند نمی‌آید. - خیس شدن کامل پوشک در مدت کوتاه (مثلا هر ۱۵ تا ۳۰ دقیقه). - رنگ‌پریدگی، بی‌حالی یا خواب‌آلودگی غیرعادی نوزاد. - سردی دست و پاها یا کبودی پوست. - تورم بیش از حد، چرک یا بوی بد زخم که نشانه عفونت است. راه‌های کاهش خطر خونریزی بعد از ختنه برای پیشگیری از خونریزی و عوارض احتمالی، اقدامات زیر پیشنهاد می‌شود: ### انتخاب پزشک متخصص مهم‌ترین نکته، انجام ختنه نزد پزشک متخصص اطفال یا جراح با تجربه است. پزشک با رعایت اصول استریلیزاسیون و تکنیک صحیح، احتمال خونریزی را به حداقل می‌رساند. ### بررسی وضعیت انعقاد خون نوزاد قبل از ختنه، در صورت وجود سابقه بیماری‌های ارثی، آزمایش‌های لازم برای تشخیص مشکلات انعقادی انجام شود. ### مراقبت‌های پس از ختنه - محل ختنه باید تمیز و خشک نگه داشته شود. - پوشک نوزاد باید مرتب تعویض شود. - از پوشاندن لباس‌های تنگ اجتناب کنید. - در صورت مشاهده خونریزی خفیف، با گاز استریل و فشار ملایم محل زخم را فشار دهید. چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟ اگر خونریزی شدید باشد و در عرض چند دقیقه با فشار مستقیم کنترل نشود، مراجعه فوری به پزشک ضروری است. گاهی نیاز به بخیه مجدد یا تزریق داروهای انعقاد خون خواهد بود. چرا ختنه پزشکی ایمن‌تر است؟ در روش‌های پزشکی مدرن، پزشک از ابزارهای جراحی استریل و تکنیک‌های علمی استفاده می‌کند. بستن رگ‌ها، بخیه‌زدن اصولی یا استفاده از حلقه ختنه (Plastibell) خونریزی را به حداقل می‌رساند. به همین دلیل، خانواده‌هایی که امنیت و سلامت کودکشان اهمیت دارد، اغلب ختنه را نزد پزشک متخصص انجام می‌دهند. تجربه دکتر کامبیز هرمان مقدم در ختنه دکتر کامبیز هرمان مقدم متخصص انجام ختنه نوزادان و کودکان در تهران است که سال‌ها تجربه موفق در این حوزه دارد. ایشان با استفاده از جدیدترین روش‌های پزشکی، خطر عفونت و خونریزی را تا حد زیادی کاهش داده و با مراقبت‌های بعد از ختنه، آرامش خاطر والدین را فراهم می‌کند. نتیجه‌گیری خونریزی بعد از ختنه سنتی یکی از شایع‌ترین دغدغه‌های والدین است. اگرچه خونریزی خفیف طبیعی است اما در صورت عدم مهار، می‌تواند خطرناک باشد. پیشگیری از خونریزی با انتخاب روش ختنه علمی، رعایت بهداشت، مراقبت‌های اصولی و مراجعه به پزشک با تجربه امکان‌پذیر است. در صورت نیاز به مشاوره یا انجام ختنه ایمن برای کودک خود، می‌توانید با مطب دکتر کامبیز هرمان مقدم تماس بگیرید.