واقعیت این است که بسیاری از چیزها را می توان به عنوان علت درد فک فهرست کرد، از مشکلات ساده دندانی گرفته تا مسائل پیچیده تر مانند اختلال مفصل گیجگاهی فکی. در این مقاله به زبانی ساده توضیح میدهیم کهدرد فک علامت چیست و معمولاً با چه علائمی ظاهر میشود، برای درد فک به کدام پزشک مراجعه کنیمو با چه روشهای خانگی و پزشکی میتوان این درد را به سرعت کاهش داد.
7 علت شایع درد فک
وقتی صحبت از درد فک به میان می آید، بسیاری از مردم فقط به مشکلات دندان فکر می کنند. در حالی که این ناراحتی می تواند دلایل مختلفی داشته باشد. گاهی اوقات به دلیل عادات ساده مانند دندان قروچه ایجاد می شود و گاهی می تواند مربوط به آبسه دندان یا حتی یک اختلال جدی مانند مشکلات مفصل گیجگاهی فکی باشد. اگر میپرسید علائم درد فک چیست و چرا گاهی در حین جویدن یا حتی هنگام استراحت با این مشکل مواجه میشویم، مقاله بعدی را از دست ندهید.
اختلال مفصل گیجگاهی
یکی از شایع ترین علل درد فک، اختلال در مفصل تمپورال است. این مفصل مانند یک لولا عمل می کند و حرکت فک را در حین جویدن، صحبت کردن یا خمیازه ممکن می کند.
هنگامی که این مفصل ملتهب یا ناکارآمد می شود، علاوه بر درد در فک هنگام جویدن، ممکن است فرد صدای کلیک در فک، قفل شدن دهان یا سردردهای مکرر را تجربه کند.
دندان قروچه
دندان قروچه یا دندان قروچه به معنای فشار دادن یا ساییدن دندان ها به یکدیگر است که معمولا در خواب اتفاق می افتد. این عادت ناخودآگاه فشار زیادی به مفصل فک و ماهیچه های اطراف آن وارد می کند و به مرور زمان باعث درد فک و حتی سایش دندان ها می شود.
افرادی که دندان قروچه می کنند ممکن است صبح با درد در فک یا سردرد از خواب بیدار شوند. مدیریت استرس یکی از راه های موثر برای کنترل این مشکل است.
درد دندان عقل پنهان در فک
دندان عقل پنهان زمانی رخ می دهد که فضای کافی برای رشد این دندان وجود نداشته باشد. فشار ناشی از بیرون آمدن دندان باعث درد، التهاب لثه و حتی تورم در ناحیه فک می شود. در این شرایط، علاوه بر درد فک، فرد ممکن است هنگام باز کردن دهان یا جویدن غذا نیز احساس ناراحتی کند.
درد عصبی فک
گاهی باید علل درد فک را در مشکلات عصبی جستجو کرد. التهاب یا آسیب به اعصاب فک می تواند باعث درد شدید، تیراندازی یا سوزش شود که اغلب به طور ناگهانی ایجاد می شود.
این نوع درد ممکن است با استرس یا تغییرات دما تشدید شود. درمان درد عصبی در فک اغلب به داروهای تخصصی برای کنترل عصب یا ارجاع به متخصص مربوطه نیاز دارد و با درمان های خانگی بهبود نمی یابد.
آسیب فیزیکی به فک
یک ضربه مستقیم، سقوط یا رویدادهای ورزشی می تواند باعث آسیب به استخوان فک یا بافت های اطراف شود. این آسیبها از کبودیهای ساده تا شکستگی متغیر است و تقریباً همیشه با درد در ناحیه فک همراه است.
علاوه بر درد، کبودی، تورم و مشکل در باز و بسته کردن دهان نیز از علائم شایع آن هستند. در چنین شرایطی لازم است فوراً به پزشک یا دندانپزشک مراجعه کنید تا از عوارض جدی تری جلوگیری شود.
آبسه دندان
آبسه دندان یک عفونت چرکی است که در اثر پوسیدگی شدید یا عفونت لثه ایجاد می شود. این وضعیت می تواند به سرعت به ناحیه فک گسترش یابد و باعث درد شدید شود. همچنین ممکن است فرد دچار تورم، تب یا بوی بد دهان شود.
آبسه دندان با درمان خانگی قابل درمان نیست و برای جلوگیری از گسترش عفونت، باید فوراً برای درمان ریشه یا تخلیه عفونت به دندانپزشک مراجعه کنید.
ناهمترازی فک ها
زمانی که فک بالا و پایین به درستی در یک راستا قرار نگیرند، فشار زیادی به مفصل تمپورال و دندان ها وارد می شود. این وضعیت که یکی از انواع مال اکلوژن را ایجاد می کند، می تواند از دوران کودکی وجود داشته باشد یا در اثر کشیدن دندان و تغییر موقعیت دندان ها ایجاد شود.
ناراحتی یکی از علل درد فک در دراز مدت است که علاوه بر درد باعث ایجاد مشکل در جویدن و گفتار نیز می شود.
علائمی که معمولاً با درد فک ظاهر می شوند
احساس درد در فک به تنهایی آزاردهنده است، اما معمولاً با علائم دیگری همراه است که می تواند سرنخ هایی برای علت اصلی مشکل باشد.
آشنایی با این علائم به شما کمک می کند تا سریعتر بفهمید درد فک از کجا منشأ می گیرد و چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید:
- ترک زدن فک همراه با درد: ترک زدن فک اغلب مربوط به اختلال مفصل گیجگاهی فکی است و نشان می دهد که مفصل به درستی عمل نمی کند.
- قفل فک: اگر دهان در باز یا بسته شدن گیر کند، معمولاً نشان دهنده مشکل در مفصل گیجگاهی فکی یا ناهماهنگی فک ها است.
- سردرد و گردن درد: درد در فک می تواند به عضلات اطراف سر و گردن منتقل شود و نشانه فشار بیش از حد روی مفصل یا دندان قروچه است.
- درد فک هنگام جویدن: افزایش درد فک هنگام غذا خوردن یا صحبت کردن، معمولاً نشان دهنده التهاب مفصل، نهفته شدن دندان عقل یا حتی آبسه دندان است.
برای درد فک به کدام پزشک مراجعه کنیم؟
اگر فک شما درد می کند، بهترین کار این است که به دندانپزشک مراجعه کنید و در صورت لزوم به ارتودنتیست یا متخصص فک یا فک مراجعه کنید. این متخصصان می توانند با بررسی دقیق ساختار فک و دندان ها علت مشکل را شناسایی کنند.
توصیه میشود در صورت تداوم علائم یا تشدید درد، درمان را به تعویق نیندازید تا از عوارض جدیتر جلوگیری کنید. برای تشخیص علت درد فک مراحل زیر انجام می شود:
- معاینه فیزیکی توسط دندانپزشک: دندانپزشک دامنه حرکتی فک را با معاینه فیزیکی بررسی می کند و به صدای مفصل، تورم یا حساسیت و وجود درد در عضلات توجه می کند. این ارزیابی اولیه تا حد زیادی نوع مشکل و اختلال فک را آشکار می کند.
- عکاسی از موقعیت فک: برای مشاهده دقیق تر و بررسی دقیق تر، عکاسی از فک تجویز می شود. این تصاویر، در صورت نیاز، شامل رادیوگرافی ساده، سی تی اسکن برای بررسی استخوان ها، و ام آر آی برای مشاهده بافت های نرم و مفصل تمپورال است.
- بررسی سوابق پزشکی بیمار: در نهایت سوابق و عادات پزشکی بیمار مانند دندان قروچه، داروها، سابقه آسیب فیزیکی به فک، سطح استرس یا بیماری های سیستمیک برای به دست آوردن سرنخ های دقیق و شناسایی علت اصلی درد بررسی می شود.
5 درمان سریع برای درد فک
از آنجایی که بسیاری از موارد به عنوان علت درد فک شناخته می شوند، روش های مختلفی برای درمان آن استفاده می شود که رایج ترین آنها عبارتند از:
<جدول>سوالات متداول در مورد درد فک
بعد، ما به سوالات متداول شما پاسخ خواهیم داد.
چگونه از درد فک جلوگیری کنیم؟
با کمک راه حل های ساده ای مانند پرهیز از جویدن مداوم آدامس، جویدن ناخن و باز کردن درب بطری با دندان، کنترل استرس با ورزش هایی مانند مدیتیشن و یوگا و درمان به موقع مشکلات دندانی، احتمال بروز درد فک را کاهش می دهد.
همچنین، مراجعه منظم به دندانپزشک برای معاینات دوره ای به شناسایی و درمان مشکلات فک و دندان در مراحل اولیه کمک می کند.
آیا دندان قروچه می تواند باعث درد فک شود؟
بله، دندان قروچه و ساییدن همراه با فشار زیاد روی مفصل گیجگاهی و عضلات فک یکی از شایع ترین علل درد فک و حتی سردرد صبحگاهی است. استفاده از محافظ دندان و مدیریت استرس تا حد زیادی به کنترل این عادت بد دهان کمک می کند.
چه زمانی باید برای درد فک به متخصص مراجعه کنیم؟
اگر درد بیش از چند روز ادامه یابد و با علائم دیگری مانند قفل شدن و ایجاد صدا در هنگام صحبت و غذا خوردن یا تورم و تب همراه باشد، مراجعه به متخصص ضروری است.
آیا درمان خانگی درد فک امکان پذیر است؟
در مراحل اولیه می توان درد را با کمپرس گرم، استراحت دادن به فک، پرهیز از غذاهای سفت و ماساژ دادن فک تسکین داد. اما اگر درد و ناراحتی ادامه یابد یا شدید شود، مراجعه به پزشک متخصص ضروری است.
آیا درد فک باعث تشدید میگرن می شود؟
در برخی افراد، تنش و فشار ناشی از مشکلات مفصل فک یا دندان قروچه میتواند باعث ایجاد دردی شبیه به سردردهای میگرنی شود. همچنین، اگر دردهای عصب صورت و فک به طور همزمان رخ دهند، ممکن است این دو با یکدیگر اشتباه گرفته شوند و فرد ناراحتی بیشتری و طولانیتری را تجربه کند.
روش های خانگی فقط در مراحل اولیه تسکین دهنده هستند و در صورت ادامه یا تشدید علائم باید با پزشک متخصص مشورت کنید. اگر به دنبال تشخیص دقیق و درمان تخصصی هستید، دکتر خدوی به عنوان مجرب ترین متخصص ارتودنسی در تهران می تواند بهترین راه حل را به شما ارائه دهد.
