کزاز چیست و چگونه منتقل می شود؟
آیا میدانستید کزاز در گذشته یکی از کشندهترین بیماریها محسوب میشد و تنها در قرن بیستم، سالانه صدها هزار نفر را در سراسر جهان میکشید؟ این آمار تکان دهنده نشان می دهد که کزاز هنوز هم تهدیدی جدی برای سلامت انسان است. این بیماری که به کزاز نیز معروف است می تواند از طریق یک زخم ساده و به ظاهر بی اهمیت جان فرد را به خطر بیندازد..
در این مقاله از مجله سلامت GCORP LLC، هدف ما ارائه اطلاعات جامع در مورد کزاز (بیماری کزاز) است. می خواهیم شما را با علائم، تشخیص، درمان و روش های پیشگیری از این بیماری آشنا کنیم تا بتوانید با اطمینان بیشتری از سلامت خود و عزیزانتان محافظت کنید.
فهرست مطالب
- بیماری کزاز چیست؟
- بیماری کزاز چگونه است؟.. (مکانیسم بیماری)
- انتقال کزاز چیست؟
- آیا کزاز مسری است؟
- علائم کزاز چیست؟ کزاز (کزاز موضعی)
- علائم کزاز در بزرگسالان کودکان
کزاز چیست؟
تاریخچه بیماری کزاز به قرن ها قبل برمی گردد... در گذشته به دلیل نبود واکسن و درمان های موثر، این بیماری یکی از عوامل اصلی مرگ و میر مخصوصاً در میان سربازان و نوزادان بود... کزاز یک عفونت باکتریایی جدی است که سیستم عصبی را تحت تاثیر قرار می دهد و می تواند منجر به انقباضات شدید عضلانی و حتی مرگ شود... اما علت بیماری کزاز توسط alobacter چیست؟ که در خاک و گرد و غبار و محیط های آلوده وجود دارد.. تصویر کزاز را در زیر مشاهده می کنید:
این بیماری نه تنها در انسان بلکه در سایر گونه های جانوری نیز بروز می کند.. البته تصورات غلطی در مورد راه های انتقال آن وجود دارد... مثلا برخی به اشتباه تصور می کنند کزاز از طریق تماس مستقیم با حیواناتی مانند گربه منتقل می شود.. اما باید بدانید که کزاز مستقیماً از گربه یا سایر حیوانات منتقل نمی شود. بلکه از طریق زخم های باز و تماس مستقیم با خاک و فضولات حیوان یا انسان آلوده به اسپور باکتری منتقل می شود.
بیشتر بیاموزید: عوارض جانبی واکسن هاری
کزاز چیست؟ (مکانیسم بیماری)
بیماری کزاز در انسان زمانی ایجاد میشود که باکتری کلستریدیوم تتانی از طریق زخمهای باز وارد بدن میشود. این باکتری در محیطهای کم اکسیژن (مانند زخمهای عمیق) رشد میکند و سمی به نام تتانوسپاسم تولید میکند. این سم از طریق جریان خون و سیستم عصبی به مغز و نخاع میرسد و باعث اختلال در عملکرد نرمال عضله میشود. انقباضاتی که می تواند منجر به مشکلات جدی مانند مشکل در تنفس یا حتی مرگ شود منجر به می شودمحل بیماری کزاز در بدن به طور خاص سیستم عصبی مرکزی است، یعنی مغز و نخاع... برخلاف تصور برخی افراد، کزاز یک بیماری پوستی نیست... اگرچه ورود باکتری از طریق زخمهای پوستی اتفاق میافتد، اما تأثیر اصلی این بیماری بر روی سیستم عصبی است، نه پوست... به عبارت دیگر، اصطلاح کزاز یک عفونت پوستی است که از طریق زخم کزاز وارد بدن میشود. و سیستم عصبی را هدف قرار می دهد..
انتقال کزاز چیست؟
بیماری کزاز از راههای مختلفی وارد بدن میشود، اما مهمترین و رایجترین راه از طریق زخمهای باز است. هر نوع زخمی، از خراشهای کوچک گرفته تا بریدگیهای عمیق و سوختگی، میتواند محلی برای ورود باکتریهای کزاز باشد. تجهیزات آلوده به باکتری کزاز نیز میتوانند راهی برای انتقال بیماری باشند. خطر ابتلا به کزاز را افزایش دهید.. گزش حیوانات به ویژه گاز گرفتن سگ و گربه نیز از راه های انتقال کزاز است. زیرا دهان حیوانات می تواند به باکتری کزاز آلوده شود.
بیشتر بیاموزید: آیا مننژیت در بزرگسالان کشنده است؟
آیا کزاز مسری است؟
یکی از سوالات رایج این است که آیا کزاز مسری است؟ پاسخ منفی است... کزاز از فردی به فرد دیگر منتقل نمی شود، یعنی تماس با فرد مبتلا یا استفاده از وسایل رایج مانند عینک یا لباس نمی تواند باعث انتقال بیماری شود... این ویژگی کزاز را از بسیاری از بیماری های عفونی دیگر متمایز می کند... اما با توجه به خطر بالای عفونت از طریق زخم های عفونی، رعایت نکات بهداشتی و پیشگیری بسیار ضروری است.
علائم بیماری کزاز چیست؟
علائم کزاز می تواند از خفیف تا بسیار شدید متفاوت باشد و معمولاً بین 3 تا 21 روز پس از ورود باکتری به بدن ظاهر می شود.
علائم کزاز خفیف (کزاز موضعی)
کزاز خفیف یا موضعی نوع نادری از کزاز است که در آن علائم به عضلات نزدیک محل زخم محدود میشود. این نوع کزاز معمولاً شدت کمتری دارد و علائم آن شامل موارد زیر است:
- سفتی و گرفتگی عضلات اطراف زخم
- انقباضات خفیف و موضعی عضلانی
- درد خفیف در ناحیه زخم
علائم کزاز در بزرگسالان
کزاز عمومی شایع ترین و جدی ترین نوع کزاز است که کل بدن را تحت تاثیر قرار می دهد. علائم آن می تواند به سرعت پیشرفت کند و شامل موارد زیر است:
- اسپاسم عضلانی: انقباضات غیرارادی و دردناک عضلانی که می تواند بسیار شدید باشد.
- قفل شدن فک (تریسموس): سفتی عضلات فک که باعث مشکل در باز کردن دهان و غذا خوردن می شود.. این علامت یکی از خاص ترین علائم کزاز است.
- سفتی گردن: مشکل در حرکت دادن گردن به دلیل سفتی عضلات گردن.
- مشکل در بلع (دیسفاژی): سفتی ماهیچه های گلو که بلع غذا و مایعات را دشوار می کند.
- سفتی عضلات شکم: عضلات شکم سفت می شوند.
- اسپاسم عضلانی صورت: انقباض ماهیچه های صورت که حالتی شبیه لبخند یا پوزخند ایجاد می کند.
- تب و تعریق: افزایش دمای بدن و تعریق بیش از حد.
- افزایش ضربان قلب و فشار خون: تغییرات در علائم حیاتی بدن.
- تحریک پذیری و بی قراری: احساس عصبی و بی قراری.
بیشتر بیاموزید: علائم کمبود کلسیم
بیماری کزاز در کودکان
علائم کزاز در کودکان مشابه بزرگسالان است، اما ممکن است در نوزادان و کودکان خردسال به روشهای خاصی رخ دهد. کزاز نوزادی (کزاز نافی) نوعی کزاز است که در نوزادان به دلیل آلودگی بند ناف رخ میدهد. علائم کزاز نوزادی معمولاً بین 3 تا 14 روز بعد از زایمان، احساس درد در ماهیچهها، احساس درد در ماهیچهها بعد از زایمان ظاهر میشود. اسپاسم و سفتی بدن.. در بزرگسالان، آنها علائم شدیدتر کزاز را تجربه می کنند و نیاز به مراقبت ویژه دارند.
تشخیص بیماری کزاز
تشخیص کزاز بیشتر بر اساس علائم بالینی و معاینه فیزیکی بیمار است. تست آزمایشگاهی خاصی برای تشخیص قطعی کزاز وجود ندارد. پزشک با بررسی تاریخچه بیمار از جمله سابقه واکسیناسیون، نوع زخم و علائم موجود، کزاز را تشخیص میدهد و شروع به موقع درمان در بهبودی سریع بیماران مبتلا به کزاز بسیار مهم است، پزشکان معمولا بر اساس درمانهای بالینی آن را به سرعت پیدا میکنند..
درمان بیماری کزاز
بیماری کزاز قابل درمان است و موفقیت درمان آن به شدت به تشخیص زودهنگام و اقدامات فوری بستگی دارد... کزاز معمولاً در بیمارستان و اغلب در بخش مراقبتهای ویژه درمان میشود زیرا این بیماری میتواند عوارض جدی مانند مشکلات تنفسی ایجاد کند.
اولین گام در درمان، تزریق ایمونوگلوبولین کزاز (TIG) است که به خنثی کردن سم کزاز اسپاسمین در بدن کمک می کند... همچنین آنتی بیوتیک هایی مانند مترونیدازول یا پنی سیلین برای از بین بردن باکتری Clostridium tetani تجویز می شود... برای کنترل اسپاسم عضلانی و کاهش درد نیز از شل کننده های شدید عضلانی استفاده می شود. موارد، ممکن است بیمار نیاز به دستگاه تنفس مصنوعی برای مدیریت مشکلات تنفسی ناشی از انقباض عضلات تنفسی..
پیشگیری از بیماری کزاز در انسان
واکسن کزاز یکی از بیخطرترین و موثرترین واکسنهایی است که میتواند از این بیماری خطرناک پیشگیری کند. برنامه واکسیناسیون کزاز معمولاً از دوران کودکی شروع میشود و شامل چندین دوز از واکسن میشود. برای حفظ ایمنی در برابر کزاز، دوزهای تقویتی هر 10 سال یکبار به ویژه برای بزرگسالان توصیه میشود. علاوه بر مراقبت از زخم، بهداشت و درمان زخم نیز نقش مهمی دارد. کزاز
تمیز کردن سریع زخمها با آب و صابون و استفاده از مواد ضدعفونیکننده میتواند خطر ورود باکتریهای کزاز را کاهش دهد. در صورت زخمهای عمیق و عفونی یا گزش حیوانات، مراجعه به پزشک برای بررسی نیاز به واکسن کزاز و درمانهای پیشگیرانه ضروری است.
بیشتر بیاموزید: هاری
باورهای نادرست در مورد کزاز
متاسفانه باورهای غلط زیادی در مورد کزاز وجود دارد که می تواند منجر به سهل انگاری در پیشگیری و درمان این بیماری شود.. در اینجا برخی از رایج ترین تصورات غلط و حقایق در مورد آنها آمده است:
1- کزاز فقط از یک ناخن زنگ زده منتقل می شود.
حقیقت: در حالی که ناخن زنگ زده می تواند کزاز را منتقل کند، هر مورد یا شی آلوده به باکتری کزاز می تواند باعث بیماری شود. باکتری کزاز را می توان در خاک، گرد و غبار، کود حیوانی و حتی روی سطوح مختلف یافت... بنابراین، هر نوع زخم باز، چه ناشی از زنگ زدگی ناخن، شکسته شدن شیشه، چوب یا نیش حیوان، می تواند راهی برای ورود باکتری کزاز باشد>.
2- کزاز فقط در زخم های عمیق رخ می دهد.
واقعیت: باکتری کزاز برای رشد و تکثیر به یک محیط بی هوازی نیاز دارد که معمولاً در زخمهای عمیقتر فراهم میشود... اما حتی خراشهای کوچک، بریدگیهای سطحی یا سوختگیهای جزئی در صورت آلوده شدن به باکتری کزاز میتوانند عفونی شوند، به خصوص اگر به درستی تمیز و ضدعفونی نشده باشند.
3- کزاز همیشه کشنده است.
کزاز یک بیماری بسیار جدی است و در صورت عدم درمان می تواند کشنده باشد... اما با درمان مناسب و به موقع، به خصوص با تزریق آنتی توکسین کزاز و مراقبت های حمایتی، احتمال بهبودی وجود دارد... علاوه بر این، واکسیناسیون کزاز روشی بسیار موثر برای پیشگیری از این بیماری است که میزان مرگ و میر ناشی از کزاز را به میزان قابل توجهی کاهش داده است.
4- اگر یک بار واکسن کزاز را بزنم، برای همیشه در امان هستم.
حقیقت: ایمنی در برابر کزاز دائمی نیست... واکسن کزاز نیاز به دوزهای تقویت کننده دارد که معمولاً هر 10 سال توصیه می شود... همچنین در صورت بروز زخم های مشکوک، ممکن است به تزریق دوز اورژانسی نیاز باشد، به خصوص اگر فرد به طور کامل واکسینه نشده باشد.
5- کزاز فقط در کشورهای فقیر یا مناطق روستایی دیده میشود.
واقعیت: اگرچه کزاز در مناطق محروم و کشورهایی که دسترسی محدودی به خدمات بهداشتی دارند شایعتر است، اما این بیماری در هر نقطه از دنیا به خصوص در افرادی که واکسینه نشدهاند یا نکات بهداشتی را رعایت نمیکنند ممکن است رخ دهد..
کلمه پایانی
کزاز یک عفونت باکتریایی جدی ناشی از باکتری کلستریدیوم تتانی است که بر سیستم عصبی تاثیر می گذارد. از طریق زخم های باز و تماس با خاک یا اشیاء آلوده پخش می شود. علائم کزاز شامل قفل شدن فک، اسپاسم شدید عضلانی و مشکلات تنفسی است که در صورت عدم درمان می تواند کشنده باشد.اگر در مورد کزاز یا سایر مشکلات سلامتی سؤال یا نگرانی دارید، وبسایت GCORP LLC آماده است... میتوانید از وبسایت GCORP LLC دیدن کنید و با بهترین پزشکان متخصص، از جمله پزشک بیماریهای عفونی آنلاین مشورت کنید، یا از سیستم نوبت دهی آنلاین برای ملاقات با متخصص بیماریهای عفونی استفاده کنید.
سؤالات متداول
کزاز زمانی منتقل میشود که باکتری کزاز از طریق زخمهای باز، بریدگی، سوختگی یا سوراخهای پوست وارد بدن میشود. این باکتری معمولاً در خاک، گرد و غبار و کود حیوانی یافت میشود.
علت این بیماریبله، کزاز بیماری بسیار خطرناکی است که می تواند منجر به عوارض جدی مانند مشکلات تنفسی، شکستگی استخوان، آسیب مغزی و حتی مرگ شود. چگونه می توان از کزاز پیشگیری کرد؟
بهترین راه پیشگیری از کزاز واکسیناسیون است... واکسن کزاز بسیار موثر است و در برنامه واکسیناسیون کودکان و بزرگسالان توصیه می شود... همچنین تمیز کردن و مراقبت صحیح از زخم ها نیز در پیشگیری از کزاز مهم است.
افرادی که واکسن کزاز را تزریق نکردهاند یا برنامه واکسیناسیون آنها کامل نشده است، افرادی که زخمهای عمیق و عفونی دارند و افرادی که در محیطهای آلوده به خاک و کود حیوانی کار میکنند بیشتر در معرض خطر ابتلا به کزاز هستند.
منابع: who | mayoclinic
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟