| موضوع | نکات کلیدی | موارد مهم |
|---|---|---|
| علت درد پشت گردن | شایعترین علتها ترکیبی از مشکلات عضلانی، دیسک، مفاصل و وضعیت بدنی است | اسپاسم عضلات، آرتریت، دیسک گردن، تروما، ارگونومی غلط |
| درد پشت گردن و شانه | اغلب ناشی از آسیب، کشیدگی یا پیچخوردگی | در موارد نادر مرتبط با مشکلات قلبی |
| درد پشت گردن و سر | علتهای مهم: آرتروز گردنی و نورالژی پسسری | ممکن است با سردرد، بیحسی یا التهاب همراه باشد |
| درد سمت راست یا سمت چپ گردن | اغلب ناشی از وضعیت غلط، استرس، دیسک یا التهاب | علل نادر: ناهنجاریهای استخوانی |
| درد پشت گردن در کودکان | اغلب به دلیل وضعیت بدنی، عفونتها یا کشیدگی عضلات | موارد خطر: مننژیت، تروما، عفونتهای شدید |
| درد گردن هنگام غذاخوردن | ناشی از گلودرد، التهاب لوزه، ازوفاژیت، اپیگلوتیت | نیاز به بررسی فوری در موارد تنفسی |
| شیوع درد گردن | 10 تا 20٪ هر لحظه – 30 تا 50٪ در سال | شایعتر در زنان و افراد کمتحرک |
| علائم درد پشت گردن | از درد خفیف تا مزمن همراه با محدودیت حرکت | ممکن است با سردرد، بیحسی، اسپاسم همراه باشد |
| عوامل خطر | وضعیت بدنی بد، سن بالا، افسردگی، دردهای همزمان | بیخوابي و آسیب قبلی |
| تشخیص | معاینه → در موارد مشکوک MRI یا CT | علائم هشدار: تب، وزنکم، تروما، درد شبانه |
| درمانها | مسکنها، فیزیوتراپی، کشش، روشهای غیرتهاجمی | جراحی فقط در موارد شدید دیسک |
| بهترین داروها | NSAIDs، شلکنندهها در موارد اسپاسم | دارو باید طبق نظر پزشک مصرف شود |
| درمان خانگی | کمپرس سرد، کمپرس گرم، کشش، حمام گرم | مناسب برای دردهای خفیف تا متوسط |
| اصلاح سبک زندگی | کاهش زمان موبایل، اصلاح خواب، کشش منظم | جلوگیری از درد مزمن |
| تمرینات کششی | چرخش گردن، کشش جانبی، خمکردن جلو/عقب | هر حرکت ۳ دقیقه انجام شود |
| وضعیت خواب | خوابیدن به پشت یا پهلو بهترین حالت است | بالش مناسب برای جلوگیری از خمیدگی گردن |
علت درد پشت گردن چیست؟
علت درد پشت گردن معمولا از مجموعهای از عوامل آناتومیک و مشکلات ساختاری گردن ناشی میشود؛ آسیب به ماهیچه ها و رباط های محافظ جمجمه و نخاع، وضعیت نامناسب، فرسایش تدریجی دیسک ها و مفاصل گردن و حتی درگیری شانه می تواند باعث ایجاد یا تشدید این درد شود. در بسیاری از موارد، منشأ درد مشخص نیست و اغلب به صورت خود محدودکننده بهبود مییابد، اما اگر درد با تشعشع علائم عصبی همراه باشد، احتمال درگیری دیسک گردن افزایش مییابد و ممکن است نیاز به درمانهای تهاجمیتری مانند جراحی باشد.
برخی از دلایل مهم عبارتند از:
- آسیب یا اسپاسم عضلات و رباطهای گردن
- آرتریت و تخریب دیسکها و مفاصل مهرهای
- برآمدگی یا پارگی دیسک گردن
- آرتریت شانه یا پارگی روتاتور کاف همراه با درد ارجاعی
- وضعیت نامناسب بدن و ارگونومی نادرست
- تروما، تصادف یا فشار مکرر به گردن
علت درد گردن و شانه
درد همزمان در ناحیه گردن و شانه معمولاً به دلیل آسیب دیدگی ایجاد می شود، اما برخی از مشکلات سلامتی مانند حملات قلبی نیز ممکن است باعث آن شوند. درمان بسته به علت آن متفاوت خواهد بود. درد همزمان در شانه و پشت گردن معمولاً شایع است و به دلیل کشش یا پیچ خوردگی خواهد بود.علت درد گردن و سر
یکی از علل شایع درد گردن و سر، آرتروز مهره های گردنی است که به دلیل ساییدگی و پارگی تدریجی مفاصل گردن منجر به التهاب و محدودیت حرکت گردن می شود. همچنین آسیب یا فشردگی اعصاب پشتی (نورالژی اکسیپیتال) می تواند باعث ایجاد درد تیراندازی از گردن به سر شود. بیرون زدگی دیسک گردن نیز با فشار بر ریشه های عصبی باعث سردردهای مربوط به گردن می شود، به طور کلی درد پشت گردن می تواند ازدرد ناشی از دیسک گردن باشد.
علاوه بر این، برخی از بیماریهای سیستمیک مانند نقرس و دیابت میتوانند منجر به آسیب عصبی یا التهاب موضعی شوند و به این درد کمک کنند. همچنین التهاب رگهای خونی میتواند منجر به کاهش جریان خون به ساختارهای گردن و سر و ایجاد سردردهای مداوم شود. در برخی موارد، عفونت ها نیز با ایجاد التهاب در ناحیه گردن باعث درد شدید می شوند. تشخیص دقیق علت این درد نیاز به ارزیابی پزشکی و تصویربرداری و آزمایشات آزمایشگاهی دارد تا بتوان درمان مناسب برای کاهش علائم و بهبود کیفیت زندگی فرد ارائه داد.
علت کمردرد در سمت راست و چپ گردن
گردن درد در سمت راست و کمردرد در سمت چپ معمولاً به دلیل قرارگیری نامناسب گردن، سفتی عضلات یا فشار مکرر ایجاد می شود، اما گاهی اوقات ریشه در مشکلات جدی تری مانند درگیری عصب یا التهاب مفصل دارد. پارگی دیسک گردن می تواند باعث درد تیراندازی در شانه و بازو شود و آسیب به شبکه عصبی بازویی یا آرتریت روماتوئید نیز از دلایل مهم درد مداوم هستند.عوامل سبک زندگی مانند خواب نادرست، استرس یا قرار گرفتن طولانی مدت در یک وضعیت نیز در بروز این دردها نقش بسزایی دارند و در موارد نادر ناهنجاری های استخوانی باعث اختلال در ساختار گردن می شوند. برای تشخیص دقیق، ارزیابی های تخصصی و تصویربرداری به انتخاب نوع درمان مناسب کمک می کند.
برخی از دلایل رایج عبارتند از:
- سفتی یا اسپاسم عضلات ناشی از وضعیت نامناسب
- پارگی یا بیرون زدگی دیسک گردن
- آسیب شبکه عصبی بازویی و درد تیراندازی
- آرتریت روماتوئید و التهاب مفصل گردن
- فشارهای تکراری، استرس و اختلالات خواب
- ناهنجاری های استخوانی و مشکلات ساختاری گردن
علت کمردرد در کودکان
کمر درد در کودکان می تواند ناشی از عوامل ساده ای مانند وضعیت نامناسب در هنگام نشستن، مطالعه یا استفاده طولانی مدت از تلفن همراه باشد. همچنین، فعالیتهای بدنی شدید یا خوابیدن در وضعیت نامناسب میتواند منجر به کشیدگی عضلات گردن و درد موقت شود. اما در برخی موارد، این درد می تواند نشانه مشکلات جدی تری باشد. غدد لنفاوی متورم، که اغلب در پاسخ به عفونت های ویروسی یا باکتریایی رخ می دهد، می تواند باعث درد و حساسیت در ناحیه گردن شود.
در موارد نادر، علل جدیتری مانند مننژیت، که عفونت خطرناک مننژها است، ممکن است باعث گردن درد با علائمی مانند تب و سفتی شدید گردن شود. صدمات تروماتیک ناشی از سقوط یا تصادف نیز می تواند منجر به شکستگی عضلات، عصب یا حتی مهره های گردن شود. علاوه بر این، بیماری های التهابی مانند آرتریت دوران کودکی و موارد نادر سرطان های سیستم لنفاوی یا استخوانی نیز می توانند باعث گردن درد شوند. تشخیص دقیق علت درد در کودکان ضروری است و در صورت تداوم علائم یا همراه با علائمی مانند تب، ضعف یا کاهش وزن، مراجعه سریع به پزشک توصیه می شود.
علت درد پشت گردن هنگام غذا خوردن
درد در پشت گردن هنگام غذا خوردن می تواند ناشی از عفونت، التهاب یا انسداد گلو و مری باشد. گلودرد و عفونت لوزه ها معمولاً در اثر عوامل ویروسی یا باکتریایی ایجاد می شود و هنگام بلع با درد همراه است. در موارد جدی تر، اپی گلوتیت، که التهاب و عفونت خطرناک اپی گلوت (دریچه ای در بالای نای) است، می تواند منجر به درد شدید و حتی انسداد راه هوایی شود. عفونتهای قارچی مانند برفک دهان نیز میتوانند باعث تحریک و ناراحتی در ناحیه گلو و گردن شوند.
از سوی دیگر، ازوفاژیت (التهاب مری) ناشی از ریفلاکس اسید یا عفونت می تواند باعث درد هنگام بلع شود. همچنین، صدمات فیزیکی به گلو، مانند سوختگی ناشی از غذای داغ یا ضربه، ممکن است منجر به درد و التهاب موقت شود. تشخیص دقیق علت این درد نیاز به معاینه پزشکی دارد، به خصوص اگر علائم به طور مزمن ادامه یابد یا با تب، مشکل در بلع یا تنگی نفس همراه باشد.
شیوع کمردرد چقدر است؟
کمردرد یا گردن درد محوری یکی از شایع ترین مشکلات اسکلتی عضلانی در سراسر جهان است. بر اساس مطالعات اپیدمیولوژیک، شیوع این بیماری در هر زمان حدود 10-20 درصد از جمعیت را تحت تاثیر قرار می دهد، در حالی که شیوع سالانه آن ممکن است به 30-50٪ برسد. این درد در زنان بیشتر دیده می شود و با افزایش سن به خصوص در افراد بالای 40 سال احتمال بروز آن افزایش می یابد. همچنین مشاغل کم تحرک مرتبط با کار اداری یا استفاده طولانی مدت از رایانه و تلفن همراه یکی از عوامل مهم در کاهش سن ابتلا به دیسک دهانه رحم محسوب می شود. خوشبختانه، بیشتر موارد گردن درد خفیف تا متوسط است و با اصلاح وضعیت بدن، تمرینات کششی و درمان های ساده مانند فیزیوتراپی و داروهای ضد التهاب بهبود می یابد. با این حال، حدود 10 تا 15 درصد از بیماران ممکن است دچار درد مزمن یا ناتوان کننده شوند که به بررسی های تخصصی تر و درمان های پیشرفته تری مانند تزریق، فیزیوتراپی پیشرفته یا حتی جراحی نیاز دارد. پیشگیری از این درد با تمرینات منظم گردن، بهبود ارگونومی محیط کار و مدیریت استرس می تواند به میزان قابل توجهی شیوع آن را کاهش دهد.علائم کمردرد
درد در پشت گردن می تواند از یک ناراحتی خفیف تا یک درد مزمن و ناتوان کننده متغیر باشد. این درد اغلب به نواحی مجاور مانند قاعده جمجمه، شانه ها، تیغه های شانه و حتی قسمت بالای پشت سرایت می کند. سفتی و کاهش دامنه حرکتی گردن از علائم شایع این بیماری است که ممکن است در هنگام چرخش یا خم شدن گردن تشدید شود. علاوه بر درد موضعی، سایر علائم مرتبط میتواند شامل سردرد تنشی یا میگرن، اسپاسم عضلانی، درد تیراندازی در بازوها، بیحسی یا گزگز در اندامهای فوقانی باشد که نشاندهنده درگیری عصب گردنی است.در برخی موارد، بیماران از احساس گرما یا التهاب در ناحیه گردن و حتی سرگیجه شکایت دارند که میتواند به دلیل مشکلات عضلانی، عصبی یا عروقی باشد. اگر گردن درد با علائمی مانند ضعف عضلانی، مشکلات تعادلی، یا تغییر در عملکرد روده و مثانه همراه باشد، ممکن است نشان دهنده مشکل جدی تری مانند فشردگی نخاع یا آسیب دیسک گردن باشد که نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارد.
علل کمردرد
حالت نامناسب بدن و عضلات ضعیف خطر گردن درد محوری را افزایش می دهد. عوامل خطر برای درد مزمن شامل موارد ذکر شده در زیر است:
- سالمندی
- درد ناشی از آسیب قبلی
- کمر درد همزمان با گردن درد
- سردرد
- افسردگي
- گردن درد شدید
- دردی که خواب فرد را مختل می کند
تشخیص کمردرد
بیشتر موارد کمردرد بر اساس علائم و معاینه تشخیص داده می شوند. یک سری علائم و نشانه ها وجود دارد که در صورت بروز آنها، فرد باید در اسرع وقت به پزشک مراجعه کند. پزشک ممکن است برای رد عفونت، سرطان و شکستگی، CT-SCAN یا MRI را تجویز کند. این علائم شامل ضربه قبلی، تب، کاهش وزن، تعریق شبانه و دردی است که خواب فرد را مختل می کند.
علل روماتیسمی باعث درد و سفتی گردن می شود که در طول روز بهبود می یابد. اگر درد بیش از 6 ماه ادامه داشت، باید تصویربرداری از ستون فقرات را در نظر گرفت، به خصوص در افرادی که قبلاً روی ستون فقرات و گردن جراحی شده اند. در برخی موارد کمردرد به دلیل بیرون زدگی دیسک گردن رخ می دهد. شایع ترین علائم دیسک گردن شامل گردن درد همراه با درد بازو، بی حسی و ضعف و گرفتگی عضلات در هر دو دست است.
درمان کمردرد
درمانهای مختلفی برای درد پشت گردن وجود دارد. بسیاری از بیماران مبتلا به گردن درد محوری نیازی به جراحی نخواهند داشت. بازگشت به فعالیت های روزانه یکی از مهم ترین اقداماتی است که می تواند از تبدیل درد حاد به درد مزمن جلوگیری کند. اولین قدم در درمان درد استفاده از مسکن های ساده، استامینوفن و داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی است. در برخی بیماران از شل کننده های عضلانی نیز استفاده می شود.
تمرینات کششی و تقویتی هم به صورت انفرادی و هم به صورت فیزیوتراپی توصیه می شود. بجز در مواردی که شکستگی مهره های گردنی وجود دارد، استفاده از محافظ های گردن جای بحث دارد. کولار گردن نرم در موارد شدید استفاده می شود، اما نباید بیش از سه روز از آن استفاده کرد. در مورد سایر روش های بهبود کمردرد اتفاق نظر وجود ندارد. خوشبختانه بسیاری از این روش ها آسیب خاصی به بیمار وارد نمی کنند.
روش های غیرتهاجمی درمان شامل تحریک الکتریکی اعصاب از طریق پوست، الکترومغناطیسی درمانی، کاردرمانی، طب سوزنی، لیزر درمانی و رفتار درمانی شناختی است. درمان های تهاجمی مانند تزریق دارو، نوروتومی (برش عصب) و جراحی به ندرت ضروری خواهد بود. البته در مواردی که علت کمردرد دیسک گردن باشد با توجه به شدت علائم ممکن است نیاز به جراحی دیسک گردن باشد که یکی از دلایل اصلی نیاز به جراحی پارگی دیسک گردن است که با فشار بر اعصاب نخاعی باعث ناتوانی پیشرونده می شود. <جدول>در صورتی که بیمار نیاز به جراحی دیسک گردن داشته باشد، رعایت مواردی بعد از این جراحی ضروری است. مهمترین مراقبتهای بعد از جراحی دیسک گردن عبارتند از:
- از نشستن و بلند شدن ناگهانی خودداری کنید.
- از بلند کردن اجسام سنگین خودداری کنید.
- از داروهای تجویزی با دقت استفاده کنید.
- استفاده از فیزیوتراپی منجر به بهبودی سریعتر میشود.
- از رانندگی تا دو هفته پس از جراحی دیسک گردن خودداری کنید.
بهترین قرص برای گردن درد
برخی از دردهای پشت گردن ناشی از التهاب است و بهترین دارو برای این موارد استفاده از داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی مانند ایبوپروفن، ناپروکسن، آسپرین و سایر داروهای بدون نسخه است. در مواردی که گردن درد به دلیل گرفتگی عضلات باشد، می توان از شل کننده های عضلانی استفاده کرد.
درمان خانگی گردن درد
برخی از درمانهای خانگی میتوانند کمردرد خفیف تا متوسط را بهبود بخشند. در روز اول تا دوم شروع گردن درد، کمپرس سرد التهاب و تورم را کاهش می دهد. برای این منظور یک کیسه یخ یا کیسه یخ داخل حوله قرار داده و به مدت 20 دقیقه روی ناحیه آسیب دیده قرار می گیرد.
اگر درد گردن برای چند روز ادامه یابد، می توان از کمپرس گرم نیز استفاده کرد. حمام آب داغ همچنین باعث شل شدن عضلات و بهبود درد می شود. انجام حرکات کششی در بسیاری از موارد درد را تا حد زیادی کاهش می دهد.
توجه داشته باشید که در دردهای شدید، درمان خانگی گردن درد نه تنها موثر نیست، بلکه می تواند باعث افزایش درد نیز شود.
تغییر سبک زندگی برای بهبود کمردرد
برخی تغییرات در شیوه زندگی می تواند به بهبود گردن درد محوری کمک کند. اصلاح عادات استفاده از تلفن همراه، انجام حرکات کششی و رعایت اصول صحیح خوابیدن از جمله راهکارهای موثر برای کاهش فشار روی گردن و جلوگیری از تشدید درد است.
نکات مهم هنگام استفاده از تلفن همراه
افرادی که برای مدت طولانی از تلفن همراه استفاده میکنند باید نکات زیر را رعایت کنند تا از فشار بیش از حد به گردن جلوگیری کنند:
- هنگامی که از تلفن دراز کشیده استفاده می کنید، به پشت دراز بکشید تا گردن در حالت خنثی قرار گیرد.
- هنگام نشستن یا ایستادن، تلفن را در سطح چشم نگه دارید تا از خم شدن بیش از حد گردن جلوگیری کنید.
- هنگام کار با دستگاه های هوشمند، فواصل زمانی استراحت داشته باشید و گردن خود را هر 30 تا 45 دقیقه حرکت دهید.
تمرینات کششی برای کاهش گردن درد
حرکات کششی ساده می تواند به افزایش انعطاف پذیری عضلات گردن و کاهش تنش کمک کند. برخی از تمرینات موثر عبارتند از:
- چرخش گردن به طرفین. چانه را به سمت هر شانه حرکت دهید و چند ثانیه نگه دارید.
- کشش جانبی گردن؛ گوش را به شانه مقابل نزدیک کنید تا تنش را در عضلات جانبی گردن احساس کنید.
- حرکت سر به جلو و عقب. سر را به آرامی به جلو و سپس به عقب خم کنید.
هر یک از این حرکات را به مدت 3 دقیقه انجام دهید تا تاثیر بهتری داشته باشید.
نکات مهم هنگام خواب
وضعیت خواب نقش مهمی در کاهش یا افزایش گردن درد دارد. رعایت نکات زیر می تواند به کاهش فشار روی مهره های گردن کمک کند:
- خوابیدن به پشت یا پهلو بهترین وضعیت برای گردن است، در حالی که خوابیدن به شکم توصیه نمی شود.
- هنگامی که به پهلو دراز میکشید، یک بالش بین زانوهای خود قرار دهید تا ستون فقرات در وضعیت طبیعی قرار گیرد.
- از یک بالش کوچک و مناسب استفاده کنید که گردن را در راستای ستون فقرات نگه می دارد و از خم شدن بیش از حد جلوگیری می کند.
با پیروی از این نکات، می توان به میزان قابل توجهی از درد گردن کاسته و از مشکلات طولانی مدت جلوگیری کرد.


