اگرچه کامپوزیت یک روش ایمن و محافظه کارانه است، بسیاری از مردم اغلب بر این باورند که این درمان باعث پوسیدگی دندان می شود. این تصور معمولاً نتیجه ترکیبی از مراقبت نامناسب، تشخیص اشتباه اولیه یا اطلاعات نادرست پخش شده آنلاین است. در ادامه به بررسی دلایل این تصور غلط می پردازیم.
عدم مراقبت از دندان بعد از کامپوزیت
اگر اصول بهداشت دهان و دندان رعایت نشود، پلاک و باکتری در مرز بین کامپوزیت و دندان جمع می شود. این ناحیه نسبت به محیط اطراف حساس تر است و بی توجهی به مسواک زدن، نخ دندان کشیدن و دهان شویه باعث التهاب لثه، بوی بد دهان و لکه های قهوه ای می شود. بسیاری از افراد این مشکلات را به کامپوزیت نسبت می دهند، در حالی که ریشه مشکل در عدم مراقبت روزانه است.
پنهان کردن پوسیدگی در زیر لایه کامپوزیت
اگر پوسیدگی دندان قبل از درمان تشخیص داده نشود، پس از قرار دادن لایه کامپوزیت، ممکن است روند تخریب ادامه یابد. زمانی که بیمار برای اصلاح کامپوزیت یا بررسی حساسیت مراجعه می کند، این پوسیدگی پنهان مشاهده می شود و فرد فکر می کند که علت پوسیدگی "کامپوزیت" بوده است. این مشکل کاملاً به تشخیص اولیه و معاینه کامل دندان ها قبل از درمان بستگی دارد.
اجرای ضعیف یا غیرحرفه ای کامپوزیت
یکی از رایجترین دلایلی که مردم فکر میکنند کامپوزیتها باعث پوسیدگی میشوند، اجرای غیراستاندارد توسط افراد بیتجربه است. اگر چسبندگی مناسب ایجاد نشود، باندینگ به درستی درمان نشود، یا پیوند کامپوزیت به مینا دقیق و بدون خالی نباشد، نشت میکروسکوپی رخ می دهد. این نشت احتمال رشد باکتری ها را افزایش می دهد و می تواند تغییر رنگ، التهاب و حتی پوسیدگی را تشدید کند.
شایعات رایج در فضای مجازی
بخش بزرگی از محتوای موجود در فضای مجازی علمی نیست و گاهی بر اساس تجربیات محدود یا اشتباه کاربران منتشر می شود. برخی از این شایعات ادعا می کنند که کامپوزیت های دندانی "باعث پوسیدگی" می شوند، در حالی که تحقیقات علمی خلاف این را نشان می دهد. این اطلاعات نادرست باعث ترس بی مورد و شکل گیری باورهای غلط در بین مردم شده است.
کامپوزیت یک ماده آرایشی و ترمیمی است که برای بهبود ظاهر و عملکرد دندان طراحی شده است، نه اینکه به آن آسیب برساند. زمانی که اصول علمی، ابزار استاندارد و مهارت دندانپزشک با هم ترکیب شوند، کامپوزیت می تواند حتی به عنوان یک لایه محافظ روی دندان عمل کند. در این قسمت به مهم ترین دلایلی می پردازیم که نشان می دهد خود کامپوزیت عامل پوسیدگی نیست و مشکلات ایجاد شده معمولاً ریشه در عوامل دیگری دارد.
کامپوزیت یک ماده بی ضرر سازگار با دندان است
ترکیبات کامپوزیت از رزین و پرکنندههای تقویتکننده تشکیل شدهاند و کاملاً با بافت دهان سازگار هستند. این ماده غیر سمی است و واکنش مخربی با مینای دندان ندارد. به همین دلیل در درمان های ترمیمی، دندانپزشکان از کامپوزیت برای ترمیم قطعات از دست رفته استفاده می کنند. اگر این ماده مخرب بود، هرگز برای ترمیم پوسیدگی واقعی استفاده نمی شد.
اگر به درستی اجرا شود، کامپوزیت یک پوشش محافظ ایجاد می کند
وقتی کامپوزیت با روش لایهبندی و باندینگ صحیح انجام میشود، یک سد محافظ روی سطح دندان ایجاد میکند که از تماس مستقیم مواد قندی یا اسیدی با مینای دندان جلوگیری میکند. این پوشش همانند لاک در برابر ضربه های نور، تغییرات حرارتی و عوامل شیمیایی اثر محافظتی دارد و در بسیاری از موارد از تشدید حساسیت یا شکستگی های جزئی جلوگیری می کند.
خود کامپوزیت باعث باکتری یا پوسیدگی نمی شود
هیچ ماده دندانی به تنهایی قادر به ایجاد باکتری نیست. پوسیدگی دندان تنها زمانی رخ می دهد که پلاک میکروبی روی سطح دندان باقی بماند و قندهای غذا متابولیزه شوند. بنابراین اگر فردی بهداشت دهان و دندان را رعایت کند نه کامپوزیت و نه هیچ ماده دیگری باعث پوسیدگی نمی شود. مشکلات زمانی شروع می شود که مسواک زدن، نخ دندان کشیدن و دهانشویه به طور منظم انجام نمی شود.
ساییدگی مینای دندان در کامپوزیت بسیار محدود است
در روشهای نوین روکش کامپوزیت، سطل زباله دندان کامپوزیت معمولاً بسیار کوچک و فوقالعاده است. هدف این تراش فقط ایجاد چسبندگی بهتر و هماهنگی سطح دندان است. برخلاف ونیرها یا لمینت های سرامیکی، ساختار دندان در کامپوزیت دست نخورده باقی می ماند. این نشان می دهد که این روش نه تنها تهاجمی است، بلکه یکی از محافظه کارانه ترین روش های زیبایی در دندانپزشکی است.
تحقیقات علمی از کامپوزیت ها پشتیبانی می کند
مطالعات آکادمیک و مقالات منتشر شده در مجلات دندانپزشکی نشان می دهد که کامپوزیت ماده ای پایدار و ایمن است و میزان پوسیدگی دندان در بیماران تنها زمانی افزایش می یابد که نشت میکرون، تکنیک نامناسب یا بهداشت نامناسب وجود داشته باشد. در واقع، پژوهش ها بارها بر این موضوع تاکید کرده اند که کیفیت اجرای درمان و همکاری بیمار در مراقبت نقش اصلی را ایفا می کند.
پوسیدگی دندان بعد از کامپوزیت معمولاً نتیجه خطاهای تشخیصی، فنی یا عدم توجه بیمار به بهداشت است. به عبارت دیگر دندان ها به دلیل کامپوزیت پوسیده نمی شوند. بلکه عوامل بیرونی و پنهان باعث این مشکل می شوند. جدول زیر مهمترین دلایل را با توضیح مختصری نشان می دهد:
<جدول>
| علت |
توضیح |
| تشخیص اشتباه پوسیدگی قبل از درمان |
اگر پوسیدگی قبل از قرار دادن کامپوزیت به طور کامل حذف نشود، در زیر لایه کامپوزیت باقی میماند و در طول زمان پخش میشود. |
| نشت میکروسکوپی در محل اتصال |
ارتباط ناقص بین کامپوزیت و دندان فضاهای کوچکی را ایجاد می کند که به محل تجمع باکتری ها و غذا تبدیل می شود. |
| عدم رعایت بهداشت دهان پس از درمان |
پلاکها و باکتریها در لبه کامپوزیت جمع میشوند و اگر به درستی مسواک نزنید منجر به پوسیدگی میشوند. |
| شکستگی یا تراشه کامپوزیت |
ترکهای کوچک ناشی از فشار زیاد یا دندان قروچه باعث نفوذ باکتریها و ایجاد پوسیدگی پنهان میشوند. |
| استفاده از مواد قدیمی یا روشهای غیر استاندارد |
پیوند یا رزین با کیفیت پایین چسبندگی را کاهش می دهد و احتمال نشت و پوسیدگی را افزایش می دهد. |
| برای چکاپ دوره ای نمیروم |
مشکلات کوچک، اگر به موقع شناسایی نشوند، به پوسیدگی گسترده تبدیل می شوند. |
| مصرف زیاد مواد قندی و نوشیدنی های اسیدی |
مواد اسیدی چسبندگی کامپوزیت را ضعیف می کند و محیطی را برای رشد باکتری ها فراهم می کند. |
راههای پیشگیری از پوسیدگی دندان بعد از کامپوزیت
پیشگیری از پوسیدگی دندان پس از کامپوزیت تلفیقی از مهارت دندانپزشک و رعایت اصول مراقبت از سوی بیمار است. رعایت موارد زیر باعث می شود کامپوزیت دندان دوام بیشتری داشته باشد و از تغییر رنگ دندان و آسیب جانبی جلوگیری می کند.
انتخاب دندانپزشک متخصص و مجرب
اجرای صحیح کامپوزیت با انتخاب دندانپزشک مناسب آغاز می شود. یک متخصص با تجربه می تواند مینای دندان را قبل از درمان به دقت بررسی کرده و از حذف کامل پوسیدگی پنهان اطمینان حاصل کند. باندینگ استاندارد و لایه بندی صحیح کامپوزیت اساس سلامت طولانی مدت دندان ها و جلوگیری از نشت میکروسکوپی است.
حفظ بهداشت دهان و دندان
مسواک زدن منظم و نخ دندان کشیدن نقش مهمی در جلوگیری از تجمع پلاک و باکتری در اطراف کامپوزیت دارد. لبه اتصال بین کامپوزیت و دندان نقطهای است که باکتریها میتوانند به راحتی در آن جمع شوند و اگر بهداشت جدی گرفته نشود، زمینه پوسیدگی و التهاب لثه فراهم میشود.