آندومتریوز: علائم، علل، روشهای تشخیص و درمان
دکتر زهرا سوبک رو
کرجمتخصص زنان و زایمان
آندومتریوز: علائم، علل، روشهای تشخیص و درمان
یکی از بیماریهای شایع در بیماری زنان آندومتریوز است. این بیماری باعث رشد بافتی شبیه به لایه داخلی رحم (آندومتر) در قسمت بیرونی می شود. می توان گفت این رشد نامتعارف در موارد بیشتر لوله های فالوپ یا بافت پوشاننده لگن را درگیر می کند. این بافت نیز دقیقاً مانند رحم تحث تأثیر هرومونهای دوره قاعدگی قرار می گیرد.
در دوره سیکل این بافت مانند رحم ضخیم می شود. سپس تجزیه و تحلیل به خود حالت می گیرد، اما به دلیل محل رشد نامناسب، ضایعات این طبیعت نمی تواند از بدن دفع شوند. این موضوع باعث می شود، چسبندگی و دردهای طول لگنی می شود.
آندومتریوز چیست؟
تعریف و ماهیت بیماری
این بیماری یک اختلال در کارکرد بدن است. ماهیت کلی این بیماری بافتهای خارج از رحمی هستند. این بافتها معمولاً در تخمدان ها، لوله های فالوپ و دیواره لگن به مجود می آیند. در موارد بسیار نادر این بیماری در سایر اندهم ها مانند روده یا مثانه نیز ظاهر می شود. در زمان قاعدگی عکس العمل این بافت دقیقا شبیه رحم است. اما به دلیل وجود آن در بیرون از رحم زمان ریزش و باعث می شود و در برخی موارد منجر به ناباروری می شود. یکی از نظریه های اصلی در مورد این بیماری بازگشتات قاعدگی به درون حفره لگن است. این محتویات حاوی سلولهای آندوتر هستند و این سلولها به بافتهای اطراف میچسبند.
نظریه دوم است که این بیماری بر اثر اختلال در سیستم ایمنی بدن ایجا میشود. گردش خون بافت های رحم را به نقاط دیگر بدن منتقل می کند، به همراه این خون از سلول های رحمی نیز انتقال پیدا کرده و بافت را در نقاط دیگر بدن ایجاد می کند. elementor-section-height-default elementor-section-height-default" data-id="0a4d0c8" data-element_type="section">
علائم آندومتریوز
دردهای لگنی و قاعدگی شدید
از علائم شایع آندومتریوز، دردهای مزمن لگنی و قاعدگیهای شدید است. دردها در موارد بیشتر چند روز قبل از سیکل شروع می شود و معمولا تا پایان آن ادامه دارد. با گذشت زمان درد شدید تر می شود و نوع گستردگی آن ممکن است به قسمت کمر و پایین سرایت کند. از افراد مبتلا از درد بین برخی قاعدگی نیز شکایت کرده اند.
درد هنگام رابطه جنسی
درد در هنگام یا پس از رابطه جنسی مشکلی شایع در میان زنان مبتلا به این بیماری است. بافت های اندومتریوز در هنگام دخول تحریم می شوند و ایجاد می کنند. شدت درد را مقدار درگیری و محل بافت تایین می کند.
مشکلات گوارشی و عفونتی
یکی دیگر از تاثیرات بیماری آندومتریوز مشکلات دفع و ناراحتی های گوارشی است. این بیماری می تواند در بدن عوارضی مانند نفخ و یبوست ایجاد کند. دفع دردناک بیماری یا مدفوع، وجود خون در عفونت و مدفوع، خاص در زمان قائدگی شایع است. این علائم خصوصی که بافت آندومتریوزه یا مثانه را درگیر کرده باشد قابل مشاهده است.
خستگی مزمن و تغییرات خلقی
علائم این بیماری آندومتریوز پایدار هستند، این پایداری می تواند باعث ایجاد اختلال در خواب، مزمن و تغییرات خلقی شود. انرژی پایین در این بیماری باعث تشدید علائم روانی می شود.
علل و عوامل خطر آندومتریوز
عوامل ژنتیک
تحقیقات تایید می کند که یکی از مهم ترین عوامل خطر به این بیماری است. مبتلا بودن فامیل درجه یک به آندومتریوز احتمال احتمال را چند برابر افزایش می دهد. ژن می تواند بر پاسخ سیستم ایمنی و سلول های رحمی تأثیر بگذارد. این عوامل زمینه را برای رشد آندومتری در بیرونی رحم فراهم می کند.
اختلالات هورمونی
اختلالات هورمونی می تواند باعث تشدید و ایجاد این مشکل شود. مقدار بالای استروژن در برخی موارد می تواند در رشد آندومتریوز اثر داشته باشد. زنانی با سطح استروژن بالا در خطر قرار دادن خطر برای مقابله با این بیماری دارند.
ناهنجاریهای سیستم ایمنی
نقص در سیستم ایمنی یا ضعف آن در برخی مواقع به نقص در سلولهای آندومتریال خارج از رحم میشود. نتیجه این ناتوانی به تشکیل سلول های ناخواسته می شود. این سلول ها باعث ایجاد مشکل بافت های خارج از رحم و آفرین می شوند.
عوامل محیطی و تغذیه ای
یکی دیگر از بروز آندومتریوز عوامل محیطی است. تماس با مواد شیمیایی، هوا احتمال و خطر را افزایش می دهد. رژیم غذایی هم نقش مهمی در درمان این بیماری دارد. غذاهای پرچرب، فرآوری شده باعث ایجاد اختلالات هرمونی می شود و می خواهد به آندومتری افزایش می دهد.
آندومتریوز و ناباروری
اثر آندومتریوز بر عملکرد عملکرد و لولههای فالوپ
بیشتر آندومتریوز بر عملکرد عملکرد و لولههای فالوپ
یکبار. وجود بافت خارج رحمی باعث چسبندگی تخمدانها و قسمتهای دیگر لگن می شود. این پدیده باعث اختلال در انتقال تخمک از تخمدان به رحم می شود. کیستهای اندومتریوما در تخمدان ذخیر، این امر در کیفیت تخمکها تأثیر میگذارد. بیماری مزمن ناشی از این بافتها نیز محیط لگن را برای لقاح و لانهگزینی نامناسب میکند.
روشهای درمان ناباروری مرتبط (IUI، IVF)
برخی از بیماریهای زنان به بیماری آندومتریوز قادر به بارداری طبیعی هستند. در این افراد روش های کمک باروری مفید هستند. تلقیح داخل رحمی (IUI) برای موارد خفیف مفید است. در مواردی که ممکن است منجر به اختلالات شدیدتر می شود روش IVF توصیه می شود. این روشها شانس باروری را بهطور قابل توجهی افزایش میدهند و گزینههای مناسبی را برای مدیریت ناباروری ناشی از آندومتریوز هستند. elementor-section-height-default elementor-section-height-default" data-id="0e6a9fa" data-element_type="section">
سوالات متداول
سوالات متداول
بیماریای است که در آن بافت مشابه رحم در خارج از رحم رشد میکند و موجب التهاب، درد لگنی و گاهی ناباروری میشود.
علائم شایع آندومتریوز کداماند؟
درد لگنی شدید، درد هنگام رابطه جنسی، قاعدگیهای سنگین، مشکلات گوارشی و خستگی مزمن از علائم معمول
چه عواملی خطر افزایش آندومتریوز را میدهند؟
سابقههای خانوادگی، اختلالات، مشکلات سیستم ایمنی و برخی از عوامل محیطی و تغذیهای از مهمترین عوامل خطر هستند؟ داروهای دارویی و مسکن، جراحی برای برداشتن بافت اندومتریوز و روشهای کمکباروری مانند IUI و IVF هستند. elementor-section-height-default elementor-section-height-default" data-id="7c38ebd" data-element_type="section">
جمعبندی
نکات کلیدی
آندومتریوز در دستههای مختلف قرار دارد. فرآیند ایجاد این بیماری شامل ایجاد بافت مشابه آندوتر در خارج از رحم است. این بیماری باعث ایجاد چسبندگی می شود. این مشکل در نهایت می تواند منتج به ناباروری شود. راههکارهای کمک به باروری در این مرحله کاربرد دارند. علائم شایع درد لگنی، در هنگام ارتباط جنسی و مشکلات غذایی و دفع عستند. عوامل خطر زا شامل خانوادگی، مشکلات مشکلاتی و تغذیه ای هستند. سونوگرافی برای تشخیص این بیماری کابرد مهم و قابل قبولی دارد. گزینه دیگر شامل لاپاراسکوپی است. درمانها به شدت و محل درگیری شامل داروهای هورمونی، مسکنها، جراحی و روشهای کمکباروری مانند IUI و IVF میباشند.
اهمیت و تشخیص زودهنگام
در درمان بیماریهای بیماری نسبت به علائم و فاکتورهای خطرزا نقش مهمی در تشخیص موقعیت دارد. تشخیص در زمان مناسب می تواند مانع از پیشرفت بیماری شود. طبیعتا با جلوگیری از پیشرفت بیماری آندومتریوز درمان آن ساده تر شده و عوارض نیز کاهش می یابد. خانمها نسبت به تغییرات عادات ماهیانه، دردهای غیر قابل توجیح و سایر علائمی که ذکر آن حساس باشند. در صورت مشاهده علائم فورا به پزشک متخصص مراجعه کنید. سبک زندگی سلامت می تواند یکی از عوامل موثر در عدم ابتلا به بیماری آندتریوم باشد.
