تبخال دهانی چیست / علت‌ها، علائم و راه‌های درمان تبخال ======================================================

تبخال دهانی یک عفونت ویروسی است که توسط **ویروس هرپس سیمپلکس نوع ۱ (HSV-1)** ایجاد می‌شود. این ویروس باعث ایجاد **تاول‌های کوچک و دردناک** روی لب‌ها، داخل دهان یا اطراف آن می‌شود.

علائم تبخال دهانی

- **سوزش و خارش** قبل از ظاهر شدن تاول‌ها. - **تاول‌های پر از مایع** که ممکن است ترکیده و زخم شوند. - **درد و ناراحتی** هنگام خوردن یا صحبت کردن. - **خشکی و پوسته‌پوسته شدن** در مراحل پایانی بهبودی.

راه‌های انتقال تبخال

- **تماس مستقیم** با فرد مبتلا (مانند بوسیدن). - **استفاده مشترک از وسایل شخصی** مانند لیوان یا حوله. - **ضعف سیستم ایمنی** که می‌تواند باعث فعال شدن ویروس نهفته شود.

درمان تبخال دهانی

- **داروهای ضدویروسی** مانند آسیکلوویر و والاسیکلوویر برای کاهش شدت علائم. - **استفاده از کرم‌های موضعی** برای کاهش درد و التهاب. - **پرهیز از استرس و تقویت سیستم ایمنی** برای جلوگیری از عود تبخال. تبخال دهانی معمولاً طی **۷ تا ۱۰ روز** بهبود می‌یابد، اما اگر مکرراً عود می‌کند، بهتر است با پزشک مشورت کنید.

تبخال دهانی و دندانپزشکی

وقتی تبخال زده‌اید، بهتر است از مراجعه به دندانپزشکی خودداری کنید، زیرا: **۱. احتمال انتشار ویروس هرپس سیمپلکس (HSV-1) به نواحی دیگر یا افراد دیگر** • تبخال ناشی از ویروس **هرپس سیمپلکس نوع ۱ (HSV-1)** است که به‌شدت مسری است. • در طول درمان دندانپزشکی، ممکن است ویروس از طریق بزاق یا لمس به **لب‌ها، دهان، ابزار دندانپزشکی یا حتی دندانپزشک و کارکنان منتقل شود**. **۲. تحریک و تشدید تبخال** • هنگام انجام درمان‌های دندانپزشکی (مانند جرم‌گیری، ترمیم یا جراحی)، ناحیه اطراف دهان و لب‌ها ممکن است تحت کشش یا ضربه قرار بگیرد. • این مسئله می‌تواند **باعث درد شدید، ترکیدن تبخال و گسترش آن شود**. **۳. طولانی‌تر شدن روند بهبودی** • استرس و تحریک ناشی از کارهای دندانپزشکی ممکن است روند **بهبود تبخال را کندتر کند**. • همچنین، **تزریق بی‌حسی موضعی** ممکن است باعث تحریک و بزرگ‌تر شدن تبخال شود. **۴. کاهش ایمنی بدن و احتمال بروز عفونت** • بدن هنگام درگیری با ویروس تبخال، سیستم ایمنی ضعیف‌تری دارد. • انجام کارهای دندانپزشکی ممکن است استرس بیشتری به بدن وارد کند و باعث تشدید تبخال یا طولانی‌تر شدن مدت آن شود.

### چه زمانی می‌توان به دندانپزشکی مراجعه کرد؟

• زمانی که **تبخال کاملاً خشک و بهبود یافته باشد** (معمولاً ۷ تا ۱۰ روز پس از شروع تبخال). • اگر درمان اورژانسی دندانپزشکی نیاز دارید (مثلاً درد شدید یا عفونت دندان)، باید به دندانپزشک اطلاع دهید تا اقدامات احتیاطی لازم را انجام دهد.

### چگونه از انتشار تبخال جلوگیری کنیم؟

• تا زمان بهبودی کامل، بهداشت دهان را رعایت کنید و از لمس کردن تبخال خودداری کنید. • از لوازم شخصی (مثل مسواک و لیوان) به‌صورت مشترک استفاده نکنید. • در صورت لزوم، از پمادهای ضدویروس مثل **آسیکلوویر** برای تسریع درمان استفاده کنید. **نتیجه:** اگر تبخال فعال دارید، **بهتر است زمان ویزیت دندانپزشکی خود را به تعویق بیندازید** تا از انتقال ویروس و مشکلات احتمالی جلوگیری کنید.

### تفاوت بین آفت دهان و تبخال دهانی

آفت دهان و تبخال دهانی هر دو زخم‌هایی هستند که در ناحیه دهان ظاهر می‌شوند، اما تفاوت‌های مهمی دارند: - **علت ایجاد:** آفت دهان معمولاً ناشی از عوامل داخلی مانند استرس، کمبود ویتامین‌ها یا حساسیت‌های غذایی است، در حالی که تبخال دهانی توسط ویروس هرپس سیمپلکس (HSV-1) ایجاد می‌شود. - **محل بروز:** آفت دهان داخل دهان، روی لثه‌ها، زبان یا داخل گونه‌ها ظاهر می‌شود، اما تبخال معمولاً روی لب‌ها و اطراف دهان دیده می‌شود. - **شکل زخم:** آفت دهان معمولاً به صورت زخم‌های گرد یا بیضی با مرکز سفید یا زرد و حاشیه قرمز ظاهر می‌شود، در حالی که تبخال به شکل تاول‌های کوچک پر از مایع است که ممکن است ترک بخورند و پوسته‌پوسته شوند. - **واگیردار بودن:** تبخال دهانی مسری است و می‌تواند از طریق تماس مستقیم یا استفاده مشترک از وسایل شخصی منتقل شود، اما آفت دهان مسری نیست. - **مدت زمان بهبود:** آفت دهان معمولاً طی یک تا دو هفته خودبه‌خود بهبود می‌یابد، اما تبخال ممکن است دو تا سه هفته طول بکشد تا کاملاً از بین برود. **جمع بندی:** • **اگر زخم داخل دهان است و واگیردار نیست، احتمالاً آفت است.** • **اگر روی لب یا اطراف دهان است و به‌صورت تاول ظاهر می‌شود، احتمالاً تبخال است.** • **تبخال مسری است، ولی آفت مسری نیست.** • **آفت معمولاً ناشی از مشکلات ایمنی یا تغذیه‌ای است، اما تبخال به دلیل ویروس ایجاد می‌شود.**