انکسار نور در چشم

منظور از انکسار در واقع مسیری است که شعاع های نورانی از روی اشیای موجود در میدان بینایی ما تا تشکیل تصویر واضحی در داخل چشم ها طی می کنند. سیستم بینایی چشم ما بعد از دریافت نور و پردازش شعاع های نورانی به صورت الکتریکی و سپس ارسال آن به سمت مغز، همان چیزی است که ما به دیدن تعبیر می کنیم.

عوامل درمان در انکساری نور

شکل قرنیه، قدرت عدسی چشم و اندازه عواملی هستند که مشخصاً تصاویر اشیا بر روی شبکیه می‌شوند. برای اینکه فرد بدون عینک بینایی کاملی داشته باشد همه این اجزا در تناسب با هم باشند. در غیر این صورت عیوب انکساری شامل نزدیک بینی، دوربینیف آستیگماتیسم و پیرچشمی ایجاد می شود.

عیوب انکساری با واحدی بنام دیوپتر اندازه گیری می شود. دیوپتر نشان دهنده میزان نمره عینک شماست. هرچه میزان دوربینی یا نزدیک بینی بیشتر باشد، نسخه عینک شما نمره بالاتری دارد.

انواع عیوب انکساری

• نزدیک بینی ( میوپی )
  در این مشکل، به دلیل بزرگتر بودن قطر قدامی – خلفی کره چشم و یا افزایش انحنای قرنیه، تصویر اشیاء، جلوی پرده شبکیه تشکیل می شود و شما در مشاهده اشیاء دور دچار مشکل می شوید. این مسئله که معمولاً ارثی می باشد معمولاً در سنین 8 تا 12 سال تشخیص داده می شود. در دوران بلوغ با افزایش رشد، شدت آن افزایش می یابد و در 20 تا 40 تقریباً ثابت باقی می ماند خطر مهم در این اختلال، به خصوص در نزدیکی بینی شدید، جدایی شبکیه است.

• دور بینی ( هیپروپی )
  در این اختلال که ناشی از کوتاه بودن قطر قد- خلفی کره چشم یا کاهش قرنیه می باشد، تصویر اشیاء در پشت پرده شبکیه تشکیل می شود. فرد هم اشیاء نزدیک و هم اشیاء دور را تار می بیند، اما تاری نزدیک شدیدتر از تاری دید دور است. این مشکل که مانند نزدیک بینی، تعداد ارثی می باشد با افزایش سن و کاهش قدرت تطابق عدسی، تشدید می شود.
• 
  آستیگماتیسم
  آستیگماتیسم اختلال بسیار شایع است و اکثر افراد درجاتی از این مشکل را دارند. آستیگماتیسم شدید در چندین مورد ارثی است. قرنیه طبیعی صاف وگرد است و انحنای آن در همه اجتماعات یکسان است. آستیگمات معمولاً زمانی اتفاق می افتد که سطح قرنیه دارای انحنای غیر قرینه باشد.
• در این حالت به دلیل انکسار غیر قرینه نورانی در قسمت های مختلف قرنیه، تصاویر تصویری دقیق بر روی شبکیه نمی شوند و هم تصویر اشیاء دور و هم اشیاء نزدیک، تارتر از حالت طبیعی به نظر می رسند. در این اختلال، قرنیه به جای حالت کروی شبیه مقطعی از توپ بیس بال می باشد، که این حالت، باعث می شود تا تصویر اشیاء، در دو نقطه بر روی شبکیه تشکیل شود.
• پیر چشمی
  در سنین جوانی، عدسی چشم بسیار زیبا بوده، قطر آن برای دیدن اشیاء دور و نزدیک به راحتی می‌تواند تغییر کند. بعد از سن 40 سال، عدسی سفت تر می شود و قابلیت تطابق خود را از دست می دهد، در نتیجه فرد دیگری به راحتی قادر به مطالعه و انجام کارها از دور نزدیک نیست. این حالت پیر چشمی نامیده می شود که در غیاب سایر بیماری ها، یک حالت طبیعی تلقی می شود. ولی ممکن است همراه با سایر اختلالات از خانواده نزدیک بینی، دوربینی و یا آستیگماتیسم باشد.
  

روش های اصلاح عیوب انکساری

• عینک
  استفاده از عینک آسان ترین روش اصلاح عیوب انکساری است. تعویض نمره عدسی آن به راحتی انجام می شود و در عین حال باعث محافظت چشم ها در مقابل نور خورشید نیز می شود. برای اصلاح پیر چشمی می توان از عینک های دو کانونی استفاده کرد که قسمت پایینی آن برای مطالعه استفاده قرار می گیرد.

• لنزهای تماسی
  در حال حاضر لنزهای تماسی متعدد در دسترس می باشند. انتخاب نوع مناسب لنز به نوع عیب انکساری و روش زندگی و فعالیت های معمول فرد دارد.
  لنزهای تماسی و عینک با نور بر روی پرده شبکیه باعٍث تصحیح بینایی می شوند.
• جراحی عیوب انکساری
  اکثر روش های جراحی عیوب انکساری با اصلاح انحنای قرنیه (پنجره شفاف جلوی چشم)، باعث بهبود بینایی می شوند. در درمان نزدیک بینی، با انجام جراحی، انحنای قرنیه کاهش، قدرت انکساری قرنیه کم می شود و این مضوع باعث ایجاد تصویر بر وری پرده شبکیه می شود. در جراحی دوربینی نیز دقیقاً عکس این موضوع اتفلق می شود. در آستیگماتیسم که انحنای قرنیه در یک جهت با جهات دیگر آن متفاوت است، جراحی باعث اصلاح انحنای قرنیه در کانون آستیگماتیسم و ​​یکسان شدن انحنا در همه اجتماعات می شود.
  

روش های شایع جراحی عیوب انکساری

• لنز داخلی چشم
• لیزیک
• فمتولیزیک
• لازک
• اپی لیزیک

LASIK
لیزیک تلفیقی از یک جراحی میکروسکوپی و لیزر اکسایمر است که جهت اصلاح نزدیک بینی، دوربینی و آستیگماتیسم به کار می رود. در لیزیک ابتدا با استفاده از یک ابزار تخصصی به نام میکرو کراتوم، یک لایه بسیار نازک از قرنیه ( فلپ ) برش داده می شود. سپس لیزر اکسایمر به سطح زیرین این لایه تابانه می شود و مجدداً فلپ در محل اولیه خود قرار می گیرد. فلپ پس از چند دقیقه سر جای خود می چسبد و هیچ نیازی به بخیه نیست.

FemtoLASIK
فمتولیزیک یکی از جدیدترین روش های اصلاح نزدیک بینی اساسی، دوربینی و آستیگماتیسم بوه و آخرین نوآوری در اصلاح قبلی بین انکساری است که در آن فلپ قرنیه با کمک لیزر فمتوسکند (Femtosecond) برش داده شده است. فمتولیزیک در ایجاد برش قرنیه (فلپ) است.

در حقیقت فمتولیزیک روش پیشرفته لیزیک است که در آن برای برش قرنیه به جای میکرو کراتوم از لیزر استفاده می شود و به همین دلیل بنام لیزیک تمام لیزری ( All laser LASIK ) یا جراحی بدون تیغ نیز معروف شده است. در حال حاضر، فمتولیزیک از پرطرفدارترین روش های اصلاح عیوب انکساری در اروپا وآمریکا است. فمتولیزیک علاوه بر این همه ویژگی های عمل لیزیک مانند سرعت بالای بهبود دید، رفع سریع درد و امکان بازگشت سریع به زندگی روزمره را می کند، با توجه به انجام تمام مراحل با لیزر و حذف نیاز به میکروکراتوم، دقت و سلامت بی نظیری را به ارمغان می آورد.

PRK
در این روش PRK لایه اپی تلیال قرنیه ( خارجی ترین لایه قرنیه ) برداشته می شود و با استفاده از لیزر اکسایمر سطح قرنیه تراش داده می شود و به این ترتیب عیوب انکساری اصلاح می شود.

LASEK
روش LASEK تغییر می کند. در روش LASEK چشم پزشک از یک محلول الکلی جهت برداشت لایه اپی تلیوم قرنیه استفاده می کند. سپس لیزر اکسایمر بر روی قرنیه تابیده می شود و مجدداً لایه اپی تلیوم در محل اولیه قرار می گیرد. این روش در حال حاضر طرفداران کمتری دارد و عملاً PRK جایگزین آن است.

Epi-LASIK
اپی لیزیک کوچک PRK و LASEK جزء اعمال سطحی قرنیه است. در این روش نیز مشخص LASEK اپی تلیوم قرنیه در پایان عمل حفظ می شود، اما دراین روش به جای الکل از تیغه ای به نام اپی کراتوم برای برداشتن اپی تلیوم استفاده می شود. این روش مزیت نسبت به PRK ندارد و در حال حاضر تقریباً منسوخ شده است.

Phakic IOL) – Phakic Intra Ocular Lens )
لنز داخل چشمی برای افرادی که درجات بالایی از عیوب انکساری داشته و یا قرنیه بسیار نازکی دارند و عیب انکساری آنها با جراحی لیزری قرنیه قابل اصلاح نمی باشد، کاربرد دارد. این لنزها در قسمت های مختلف چشم قرار می گیرند. دو نوع لنزی که قابل استفاده بیشتر لنز آرتیزان (Artisan) و لنز ICL می باشند که اولی در داخل اتاق قدامی قرار می گیرد و با استفاده از دو گیره بر روب عنبیه ثابت می شود. لنز ICL در اتاق خلفی و بر وری عدسی طبیعی بیمار قرار می گیرد.

کدام روش اصلاح عیوب انکساری مناسب تر است؟

قبل از تعیین روش مناسب، لازم است معاینات کاملی از چشم به آید تا مواردی مانند میزان عیوب انکساری، ضخامت قرنیه و توپوگرافی قرنیه مشخص شود و از عمل مطمئن مطمئن شود. سپس با در نظر گرفتن سن، شغل، وضعیت جسمی، سابقه بیماری و سایر اطلاعات می توان در مورد بهترین تصمیم گرفت. بهتر است این را به چشم پزشک خود انتخاب کنید.

معیارهای داوطلب مناسب جهت جراحی عیوب انکساری کدامند؟

• علاقه به کاهش وابستگی به عینک یا لنز تماسی
• ثابت ماندن نمره چشم، عینک یا لنز تماسی کمتر به مدت یک سال ( تغییرات کمی کمتر از (5 /0_0/25 دیوپتر )
• بالای 18 سال ( افرادی که دارای سن کمتر از 18 سال ممنوعیت هستند جهت انجام این عمل ولی معمولاً در این سنین عمل جراحی لیزری عیوب انکساری توصیه نمی شود، زیرا ممکن است نمره چشم در آینده تغییر کند و فرد در سال های بعد نیاز به عمل تکمیلی پیدا کند. )

چند نکته مهم:

• بیش از 95 درصد افراد انجام عمل جراحی اصلاح عیوب انکساری را می دهند بدون استفاده از عینک، در معاینه چشم پزشکی امتحان رانندگی موفق می شوند.
• ممکن است بعد از عمل جراحی نیز جهت مشاهده کامل، نیازمند عینک یا لنز تماسی باشید که این مسئله به میزان چشم انداز قبل از عمل، وضعیت توپوگرافی و ضخامت قرنیه شما دارد.
• جراحی نمی تواند از پیشرفت پیر چشمی جلوگیری کند. در نتیجه همه افراد پس از 40 تا 45 سال برای خواندن و نوشتن و کارهای نزدیک به عینک مطالعه نیاز خواهند داشت.

دکتر محمد پریمن

جهت معاینه و درمان عیوب انکساری خود توسط دکتر محمد پریمن از طریق گزینه نوبت دهی اقدام به دریافت نوبت اینترنتی می کنید.