یبوست یکی از مشکلات رایج گوارشی است که بسیاری از افراد در دوره های مختلف زندگی خود با آن مواجه می شوند... این عارضه نه تنها می تواند باعث ناراحتی و سنگینی در ناحیه شکم شود، بلکه اگر به درستی مدیریت نشود، ممکن است باعث پیشگیری از یبوست شود و یکی از آن ها را نیز درمان کند. غذای مناسب ... در این مقاله از کلینیک گوارش پارلا به بررسی موضوع "برای یبوست چه بخوریم؟" و غذاهایی را معرفی می کنیم که می توانند به بهبود حرکات روده کمک کنند تا بتوانید با این مشکل رایج مقابله کنید و سلامت گوارش خود را حفظ کنید... یبوست چیست؟.. **یبوست یک اختلال گوارشی است که در آن فرد دچار کاهش دفعات مدفوع یا مشکل در اجابت مزاج می شود.** در طول یبوست، مدفوع می تواند به دلیل خشکی و سفت شدن باشد. فیبر در رژیم غذایی، نوشیدن آب ناکافی، کم تحرکی، تغییرات محیطی یا روال زندگی، استرس و استفاده از برخی داروها.. درمان یبوست اغلب شامل تغییراتی در سبک زندگی می شود، مانند افزایش مصرف فیبر، آب و فعالیت بدنی... یبوست عصبی چیست؟.. یبوست عصبی که گاهی به نام یبوست استرسی شناخته می شود، نوعی استرس روانی است که ناشی از< اضطراب یا احساسی استرس**... استرس مزمن می تواند بر عملکرد سیستم گوارش تأثیر منفی بگذارد و حرکت مدفوع را در روده کند کند که به نوبه خود منجر به یبوست می شود... علاوه بر این، استرس می تواند بر عادات غذایی و سطح فعالیت بدنی تأثیر بگذارد که هر دو عامل مهم در پیشگیری و درمان یبوست عبارتند از... علائم یبوست در یک فرد مشکل یبوست چیست؟ روده حرکات. علائم اصلی یبوست کاهش دفعات اجابت مزاج به کمتر از سه بار در هفته، مدفوع سفت و خشک و احساس تخلیه ناقص بعد از اجابت مزاج است. همچنین ممکن است افراد در ناحیه شکم درد و ناراحتی، نفخ و حتی احساس انسداد در روده ها را تجربه کنند. در موارد شدید اپیدمی در موارد شدید باعث کاهش یبوست می شود. ** مدفوع کم دفعات مدفوع**: داشتن کمتر از سه بار اجابت مزاج در هفته... - **مشکل در اجابت مزاج**: احساس درد یا مشکل شدید هنگام اجابت مزاج... - **مدفوع سفت و خشک**: مدفوع سفت و خشک که دفع آن دشوار است... - **احساس اجابت مزاج ناقص**: احساس اینکه به طور کامل به حمام نرفتید، حتی بعد از حمام نرفتید. **درد شکم**: گرفتگی یا درد در ناحیه شکم... - **نفخ شکم**: احساس نفخ یا تورم در شکم... در صورت مداوم یا شدید بودن این علائم، برای درمان چه مشکلی باید به پزشک مراجعه کرد؟ معرفی 10 غذای فوق العاده تغذیه نقش مهمی در پیشگیری و درمان یبوست دارد.. برخی از غذاها می توانند به تسهیل عبور مدفوع از دستگاه گوارش و کاهش یبوست کمک کنند.. در زیر به معرفی چند غذای معجزه آسا می پردازیم: ### 1... آلو بخارا آلو بخارا **به عنوان یک داروی طبیعی و موثر برای یبوست شناخته می شود**، دارای خواصی است که مستقیماً بر سیستم گوارشی تأثیر می گذارد... اولین ویژگی کلیدی آلو بخارا **میزان فیبر بالای آن است.** فیبر موجود در آلو بخارا به افزایش حجم مدفوع کمک می کند و باعث می شود که دستگاه گوارش راحت تر حرکت کند، دفع مدفوع را افزایش می دهد. حرکات.. سختی مدفوع را افزایش و کاهش می دهد... آلو بخارا به نرم شدن مدفوع کمک می کند و دفع آن را آسان می کند... این خاصیت نه تنها به رفع یبوست در کوتاه مدت کمک می کند، بلکه استفاده منظم از آلو بخارا می تواند به حفظ روند گوارشی سالم در طولانی مدت کمک کند... ### 2... انجیر.. انجیر، چه تازه و چه خشک، به عنوان یک داروی طبیعی برای درمان یبوست شناخته شده است. افزایش حجم و نرمی مدفوع و تسهیل دفع آن**... انجیر همچنین حاوی مقادیر قابل توجهی سوربیتول است، یک ملین طبیعی که با جذب آب به روده به نرم شدن مدفوع کمک می کند... علاوه بر این، انجیر سرشار از مواد مغذی است و آنتی اکسیدان ها به حفظ سلامت کلی دستگاه گوارش کمک می کنند. ### 3... Flixweed شنبلیله که در طب سنتی ایران برای درمان یبوست استفاده می شود خاصیت ملین ملایمی دارد. وقتی این دانه ها در آب خیسانده می شوند مقدار زیادی موسیلاژ تولید می کنند که به لیز شدن دیواره روده و تسهیل حرکت مدفوع کمک می کند. شنبلیله همچنین حاوی فیبر است که به افزایش حجم مدفوع کمک می کند. دستگاه گوارش و جلوگیری از یبوست.. ** خشیر خشیر دارای اثر ضد التهابی است که می تواند به کاهش تحریک دستگاه گوارش و بهبود عملکرد آن کمک کند. بنابراین نوشیدن منظم محلول سورگوم می تواند یک راه طبیعی و موثر برای کنترل یبوست باشد.. ### 4... کیوی کیوی میوه‌ای است که به طور طبیعی سرشار از فیبر و آنزیم‌های مفید برای سیستم گوارش است که به حرکت روده‌ها و جلوگیری از یبوست کمک می‌کند. فیبر موجود در کیوی به نرم شدن مدفوع و دفع آسان آن کمک می‌کند. همچنین آنزیم اکتینیدین موجود در کیوی به تجزیه پروتئین‌ها و بهبود عملکرد گوارشی کمک می‌کند. یبوست.. باشد... ### 5... زردآلو زردآلو مانند آلو بخارا سرشار از فیبر است که به طور طبیعی به عنوان ملین های ملایم عمل می کند... فیبر موجود در زردآلو به **افزایش حجم مدفوع کمک می کند و دفع آن را آسان می کند**... زردآلو به جذب آب در روده ها کمک می کند و مدفوع را نرم تر می کند... این ترکیبات به همراه آنتی اکسیدان ها و آنتی اکسیدان ها به حفظ سلامتی و هضم سیستم گوارشی کمک می کند. ### 6... هندوانه هندوانه به دلیل محتوای بالای آب، گزینه ای عالی برای مبارزه با یبوست است... **آب موجود در هندوانه به آبرسانی بدن و نرم شدن مدفوع کمک می کند** که دفع آن را آسان می کند... علاوه بر این، هندوانه حاوی مقدار کمی فیبر است که به تحریک حرکات روده کمک می کند... مصرف منظم هندوانه می تواند به تامین عملکرد مناسب بدن کمک کند و نیازهای بدن را حفظ کند... مرکبات میوه ها پرتقال به عنوان یکی از مرکبات محبوب نه تنها سرشار از ویتامین C است، بلکه منبع خوبی از فیبر است که می‌تواند به رفع یبوست کمک کند. فیبر موجود در پرتقال به افزایش حجم مدفوع و دفع آسان آن کمک می‌کند. و بهبود عملکرد گوارشی ... 8 ... سیب سیب با داشتن فیبر محلول به نام پکتین به نرم شدن مدفوع و دفع آسان و بدون درد کمک می کند، زیرا پکتین در آب حل می شود و به تشکیل ژلی کمک می کند که روده ها را صاف می کند... همچنین سیب حاوی فیبر نامحلول است که به افزایش حرکات روده کمک می کند. بنابراین سیب منبع خوبی از ویتامین ها و مواد معدنی است که به بهبود عملکرد سیستم گوارشی کمک می کند زیتون به دلیل داشتن چربی های سالم و فیبر می تواند در بهبود یبوست موثر باشد.. **چربی های موجود در زیتون به لغزنده شدن روده ها کمک می کند و حرکت مدفوع را آسان می کند** در حالی که فیبر موجود در آن به افزایش حجم مدفوع کمک می کند... همچنین زیتون حاوی آنتی اکسیدان ها و ویتامین E است که به حفظ سلامت دستگاه گوارش و کاهش التهاب در روده ها کمک می کند... افزودن زیتون به هضم غذا کمک می کند و به هضم غذا کمک می کند. 10.. جوشانده رزماری جوشانده رزماری که از گلبرگ های خشک گل رز تهیه می شود، **خواص ضد التهابی دارد و می تواند به تسکین دستگاه گوارش کمک کند**... این جوشانده به هیدراته شدن بدن کمک می کند که عاملی کلیدی در پیشگیری و درمان یبوست است... تانن موجود در رزماری همچنین می تواند به تحریک منظم اجابت مزاج کمک کرده و به دفع آن کمک کند. یبوست.. آرام.. آرام بخش این جوشانده می تواند استرس را نیز کاهش دهد که یکی از عوامل موثر در تسهیل عملکرد گوارشی است... بدترین غذایی که باعث یبوست می شود. بدترین غذاها برای درمان یبوست آنهایی هستند که **فقدان فیبر کافی، حاوی مقادیر زیادی چربی یا قند اشباع شده و یا به نوعی حرکت دستگاه گوارش را کند می کنند**.. در مقاله زیر از کلینیک گوارش پارلا به تعدادی از این غذاها و توضیحاتی در مورد تاثیر آنها بر یبوست اشاره می کنیم: **فست فود**: این غذاها معمولا حاوی مقادیر زیادی چربی اشباع و نمک هستند، اما فاقد فیبر مورد نیاز بدن هستند. **شیرینی ها و دسرها**: شیرینی ها، کیک ها، بیسکویت ها و سایر دسرها معمولاً سرشار از قند و چربی هستند، اما فاقد فیبر هستند. یبوست.** **گوشت های فرآوری شده**: **سوسیس ها، سوسیس ها و سایر گوشت های فرآوری شده** عموماً فاقد فیبر هستند و نمک و چربی اشباع زیادی دارند. این مواد می توانند حرکت دستگاه گوارش را کند کنند.. تشدید ... **غذاهای نمکی**: غذاهای خیلی شور می توانند منجر به **کم آبی بدن شوند که به خشکی مدفوع و یبوست کمک می کند.** **چیپس و تنقلات فرآوری شده**: این محصولات معمولاً بسیار ** فیبر کمی دارند و حاوی مقادیر زیادی نمک و چربی اشباع شده هستند** که می تواند به کاهش حرکات روده کمک کند. یبوست.** **کافئین**: در حالی که کافئین ممکن است برای برخی افراد به عنوان یک محرک عمل کند، **مصرف بیش از حد می تواند منجر به کم آبی بدن و در نهایت یبوست شود**، به خصوص اگر فرد به اندازه کافی آب ننوشد... **الکل**: مصرف بیش از حد الکل می تواند منجر به **از دست دادن آب بدن و کمک به خشکی مدفوع شود که باعث خشکی مدفوع می شود. **نان های سفید و بر پایه آرد تصفیه شده**: این محصولات **دارای فیبر کم هستند و می توانند به کاهش تحرک دستگاه گوارش کمک کنند ** که می تواند منجر به یبوست شود... **آبمیوه های فرآوری شده**: در حالی که آب میوه های تازه ممکن است خواص مفیدی داشته باشند،** ممکن است به آب میوه های فرآوری شده کمک کنند. برای تشدید یبوست.. دیدن الف پزشک برای یبوست معمولاً زمانی ضروری است که یبوست شدید باشد، برای مدت طولانی ادامه یابد یا با علائم و نشانه‌های نگران‌کننده دیگری همراه باشد. در اینجا برخی از شرایطی که باید باعث نگرانی شوند و نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارند، آورده شده است: - **یبوست مزمن**: اگر **بیش از یک هفته است که یبوست داشته اید** و تغییر در رژیم غذایی یا درمان های خانگی تاثیری نداشته است... - **درد شدید**: اگر در حین حرکات روده یا در ناحیه شکم درد شدیدی را تجربه می کنید... - **خون در مدفوع**: **دیدن خون تازه یا مدفوع قرمز روشن* مشکل جدی تر... - **کاهش وزن ناخواسته**: اگر **به طور ناخواسته وزن کم کرده اید** و همزمان یبوست هم دارید... - **تغییر عادات روده**: تغییر ناگهانی در توالت رفتن که همراه با **یبوست شدید یا مزمن**... - **تهوع و استفراغ** ممکن است همراه با یبوست باشد**: **در صورت یبوست یا استفراغ همراه است. **نشان دهنده انسداد روده است**... خلاصه تغذیه نقش حیاتی در پیشگیری و درمان یبوست دارد... مصرف منظم مواد غذایی سرشار از فیبر مانند میوه ها، سبزیجات، حبوبات و غلات کامل می تواند به افزایش حجم و نرمی مدفوع کمک کند و حرکت راحت تر آن را در دستگاه گوارش تسهیل کند. همچنین نوشیدن مقادیر کافی آب و مایعات برای جلوگیری از خشکی مواد غذایی غنی از فیبر ضروری است. چربی ها مانند فست فودها و دسرهای شیرین نیز می تواند در کاهش خطر یبوست موثر باشد. در نهایت تعادل در رژیم غذایی و توجه به مصرف مواد مغذی تقویت کننده دستگاه گوارش نقش اساسی در حفظ سلامت دستگاه گوارش و پیشگیری از یبوست دارد.. دکتر محمد امانی فوق تخصص گوارش و کبد