پارگی دیسک کمر یکی از شایع‌ترین و در عین حال دردناک‌ترین اختلالات ستون فقرات است که بیشتر در ناحیه کمر دیده می‌شود. پارگی دیسک کمر معمولاً زمانی اتفاق می‌افتد که دیواره خارجی دیسک بین مهره‌ای به دلیل فشار زیاد یا تخریب تدریجی ساختار آن پاره شود و ژلاتینی بودن قسمت داخلی دیسک می‌تواند ناشی از نشت عصبی باشد. درد تیراندازی در پا، بی حسی یا ضعف عضلانی... بسیاری از افراد با شنیدن عبارت «پارگی دیسک» بلافاصله نگران عمل جراحی می شوند، در حالی که همه موارد نیاز به جراحی ندارند.علت پارگی دیسک کمر دیسک کمر ممکن است تحت شرایط خاصی بیرون بزند یا حتی پاره شود.. این اتفاق زمانی می افتد که فشار زیاد یا حرکات ناگهانی به ستون فقرات وارد شود. در برخی موارد ممکن است دیسک حتی بدون ضربه خاص و تنها به دلیل عوامل داخلی آسیب ببیند. پارگی دیسک کمر می تواند یک بیماری دردناک و بسیار جدی باشد، بنابراین برای در امان ماندن از خطرات این بیماری لازم است برای تشخیص توسط متخصص و درمان به موقع اقدام شود. دلایل خطرناک بودن این عارضه را می توانید در لیست زیر مشاهده کنید: - فشرده سازی عصبی؛ پارگی دیسک می تواند باعث فشار مستقیم بر روی اعصاب نخاعی شود. این فشار اغلب با درد تیراندازی در پشت، لگن یا پاها (مانند سیاتیک) همراه است و همچنین ممکن است باعث بی حسی یا گزگز شود.. - ضعف عضلانی؛ آسیب عصبی ناشی از پارگی دیسک می تواند بر عضلات کنترل شده توسط آن اعصاب تأثیر بگذارد و باعث ضعف، کاهش قدرت و حتی ناتوانی در انجام برخی حرکات ساده شود... - کاهش تحرک و عملکرد. این وضعیت می تواند دامنه حرکتی فرد را به شدت محدود کند و انجام فعالیت هایی مانند راه رفتن، خم شدن، نشستن طولانی مدت یا حتی خوابیدن را دشوار کند... - درد مزمن و ناتوان کننده؛ در برخی افراد، درد ناشی از پارگی دیسک مزمن باقی می ماند و نیاز به درمان های دارویی مداوم، فیزیوتراپی یا حتی جراحی دارد... - عوارض نادر اما جدی (سندرم دم اسب). در موارد بسیار شدید، پارگی دیسک می تواند منجر به سندرم دم اسبی شود. یک وضعیت اورژانسی که با بی‌حسی در ناحیه تناسلی، بی‌اختیاری ادرار یا مدفوع و ضعف شدید پاها همراه است. پارگی دیسک کمر یکی از شدیدترین انواع آسیب‌های ستون فقرات است که می‌تواند کیفیت زندگی فرد را به‌طور جدی کاهش دهد. مانند دیسک خفیف کمر، باید برای پیشگیری از پیشرفت بیماری به آن توجه ویژه شود. مستعد آسیب و بیرون زدگی دیسک کمر به دلیل فشاری که وزن اضافی به ستون فقرات وارد می کند و علائم پارگی دیسک کمر در این افراد بیشتر دیده می شود. همینطور در افراد میانسال به دلیل ضعیف شدن و شل شدن تدریجی دیواره بیرونی دیسک، احتمال پارگی دیسک و بیرون زدگی هسته ژلاتینی آن افزایش می یابد. البته در افراد مسن اگرچه انعطاف پذیری بافت ها کاهش می یابد، اما سخت شدن دیواره دیسک باعث می شود که خطر پارگی دیسک در افراد میانسالی که درازتر هستند کمی کمتر باشد. دوره های زمانی، مانند کارمندان، رانندگان یا افرادی که وضعیت بدنی نامناسب دارند، به دلیل فشار مداوم بر مهره های کمر در معرض خطر بیشتری قرار دارند.... مایکل اسکلکرافت، جراح ستون فقرات و متخصص دیسک کمر در دانشگاه جان هاپکینز، می گوید: > "پارگی دیسک فقط در نتیجه یک تصادف ناگهانی نیست، بلکه اغلب نتیجه سال ها فشار مداوم، وضعیت بدنی بد و بی توجهی به سلامت ستون فقرات است. افرادی که سبک زندگی کم تحرک، رژیم غذایی ناسالم یا عادات نامناسب دارند، بیشتر از دیگران در معرض این آسیب جدی هستند." علائم پارگی دیسک کمر گفتیم که هر دیسک از یک هسته ژلاتینی و یک حلقه پروتئینی قوی در اطراف آن تشکیل شده است... وقتی دیسک پاره می شود، هسته ژلاتینی بیرون می زند... شایع ترین محل پارگی قسمت خلفی دیسک است و نخاع در پشت دیسک ها قرار دارد. در نتیجه پارگی دیسک می تواند به طناب نخاعی و اعصاب نخاعی فشار وارد کند و یک سری علائم عصبی برای فرد ایجاد کند.. - کمردرد; شایع ترین علامت این بیماران کمردرد است و حالت تیراندازی دارد (شبیه شوک الکتریکی).. کمردرد این بیماران حالتی است یعنی درد آنها در موقعیت های خاص بدن تشدید می شود.. - درد در اندام تحتانی (پاها). با توجه به اینکه اعصابی که از کمر منشا می گیرند به سمت پاها حرکت می کنند، زمانی که اعصاب فرد در اثر دیسک کمر فشرده می شود، علائم بیمار در اندام تحتانی ظاهر می شود. یکی از این علائم وجود درد تیراندازی در اندام تحتانی (که از لگن، ران و ساق پا می گذرد و ممکن است عمدتاً به کف پای بیمار برسد) است. یک طرفه.. در اثر فشار عصب، فرد ممکن است در قسمت های مختلف پایین بدن بی حسی را تجربه کند... - ضعف عضلانی. ممکن است قدرت عضلات اندام تحتانی کاهش یابد... این هم به دلیل فشار روی اعصاب است... - بی اختیاری در ادرار و مدفوع; هنگامی که درجه پارگی بسیار شدید باشد، می تواند به نخاع نیز فشار وارد کند.. در این حالت ممکن است فرد کنترل دفع خود را از دست بدهد و دچار بی اختیاری شود... بیرون زدگی و پارگی دیسک درجات مختلفی دارد... در مواردی که بیرون زدگی دیسک خفیف باشد تا *33*% موارد هیچ علامتی در فرد مشاهده نمی شود. این موارد به صورت اتفاقی در تصویربرداری تشخیص داده می شوند... اگر علائم پارگی دیسک را در خود مشاهده کردید، حتما باید به پزشک مراجعه کنید... جراح مغز و اعصاب با تجویز داروهای مناسب و جراحی می تواند مشکل شما را حل کند... در موارد بسیار شدید (مثل زمانی که به کمر ضربه وارد شده است) ممکن است به نخاع نیز فشار وارد شود که در این حالت درد، بی حسی و ضعف به صورت دوطرفه در فرد ایجاد می شود. این افراد همچنین از بی اختیاری رنج می برند و ممکن است در ناحیه تناسلی دچار بی حسی و گزگز شوند. قسمت های پایین تنه نیز ممکن است بی حسی را تجربه کنند. فتق دیسک کمر چیست؟ پارگی حلقوی دیسک کمر زمانی اتفاق می‌افتد که لایه بیرونی ضخیم دیسک در اثر فشار پاره شود. پس از ایجاد پارگی حلقوی، فشار اضافی روی دیسک می‌تواند باعث نشت ماده داخلی نرم و ژلاتینی (nucleus pulposus) به بیرون از دیسک شود. Nucleus pulposus.. می تواند از دیسک ... پارگی این حلقه به **پارگی حلقوی دیسک کمر** معروف است.. عوارض پارگی دیسک کمر اگر پارگی دیسک کمر شدید باشد و اقدامات درمانی مناسب (که در این موارد عمدتا شامل جراحی می شود) در زمان مناسب برای فرد انجام نشود، می تواند منجر به آسیب دائمی عصبی برای فرد شود. یعنی ممکن است پای بیمار برای همیشه بی حس شود و فلج شود. به همین دلیل وقتی مشکوک به فشرده شدن نخاع هستیم (مثلاً اگر بیمار بی اختیاری دارد) باید سریعاً تحت عمل جراحی قرار گیرد.. هیچ درمان دارویی شناخته شده ای برای دیسک کمر وجود ندارد و داروهایی که برای بیمار تجویز می شود همگی مسکن برای کنترل درد بیمار هستند (در حالی که دیسک به خودی خود بهبود می یابد)... مسکن هایی که استفاده می شوند عبارتند از: - استامینوفن - داروهای NSAID مانند: ملوکسیکام، پیروکسیکام، ناپروکسن، دیکلوفناک، ایبوپروفن و .... - داروهای مخدر مانند: کدئین، مورفین، متادون، فنتانیل، پنتازوسین و غیره. عوارض گوارشی ناشی از NSAID ها، ممکن است از آنتی اسیدها مانند امپرازول یا فاموتیدین استفاده شود. بنابراین پس از مصرف این داروها باید از رانندگی خودداری کنید. کورتون ها می توانند مفید باشند، اما به دلیل عوارضی که در صورت مصرف طولانی مدت ایجاد می کنند، تایید نمی شوند. برخی از عوارض کورتون ها عبارتند از: دیابت، فشار خون، فعالیت های بدنی دیسک، فعالیت های پوکی استخوان. یکی از این فعالیت ها به شرح زیر است: 1... روی شکم دراز بکشید 2... دست ها را از آرنج خم کنید و زیر شانه ها قرار دهید 3 ... شانه های خود را مانند شنا بالا بیاورید (Push ups); در حالی که کمر و لگن شما روی زمین است ... 4 ... این وضعیت را به مدت 30 ثانیه حفظ کنید ... 5 ... این فعالیت را چندین بار در روز به مدت 5 تا 10 دقیقه تکرار کنید ... جراحی پارگی دیسک کمر پس از 6 تا 8 هفته در صورتی که علائم بیمار بهبود نیابد و درد بیمار با مسکن قابل کنترل نباشد، بیمار تحت عمل جراحی قرار می گیرد. در این جراحی دیسک آسیب دیده برداشته می شود و دیسک مصنوعی قرار داده می شود. بررسی های به روز شده در سال های 2024 و 2025 نشان می دهد که عمل فتق دیسک کمر به خصوص با روش های میکرودیسکومی انتهایی و میکرودیسکتومی با اندام اندام دیسککتیو میزان موفقیت بین 70 و 90% همراه است ... بیماران معمولاً در کوتاه مدت کاهش قابل توجهی در درد و بهبود عملکرد را تجربه می کنند و رضایت آنها در حدود 70% گزارش شده است.. در عین حال، میزان عود یا نیاز به جراحی مجدد بین 3 تا 12 درصد متغیر است... روش‌های کم تهاجمی علاوه بر اثربخشی بالا، مزایایی مانند کاهش زمان بستری، درد کمتر پس از عمل و بازگشت سریع‌تر به فعالیت‌های روزانه دارند. بیشتر موارد پارگی خفیف تا متوسط دیسک کمر به میزان زیادی بهبود می‌یابد. فقط کمتر از 10% موارد نیاز به جراحی دارند.. حدود 66% افراد در عرض 6 ماه تا حد زیادی بهبود می یابند.. با استراحت فشار از روی مواد ژلاتینی برداشته می شود و این ماده می تواند به جای خود برگردد و فشار وارده بر عصب را از بین ببرد... با وجود مفید بودن استراحت، استراحت بیماران بیش از 48 ساعت در رختخواب توصیه نمی شود. زیرا عملکرد قلب و ریه فرد کاهش می یابد و مشکلاتی مانند پوکی استخوان و آمبولی ریه برای فرد ایجاد می شود. اما فرد باید تا زمان بهبودی کامل از فعالیت های بدنی سنگین پرهیز کند... در این مدت استفاده از مسکن ها می تواند درد بیمار را کنترل کند... **پارگی دیسک کمر را جدی بگیرید!** پارگی دیسک کمر نه تنها نتیجه فشار ناگهانی یا حرکات اشتباه است، بلکه نتیجه ترکیبی از عوامل داخلی مانند افزایش سن، چاقی، نشستن طولانی مدت و کاهش کیفیت بافت دیسک در طول زندگی است. در حالی که در افراد مسن، علیرغم کاهش انعطاف پذیری، سخت شدن دیواره دیسک کمی از شدت آسیب به سلامتی نیز می کاهد. بافت... در صورت فشار بر روی ریشه های عصبی، فرد دچار درد، بی حسی یا حتی ناتوانی حرکتی می شود که بیشترین خطر آن در ناحیه کمر است. زیرا اعصاب حیاتی پاها از این ناحیه عبور می کند... اگر علائم در عرض 6 تا 8 هفته بهبود نیافت، جراحی گزینه موثر بعدی خواهد بود... آمارهای سال های اخیر نشان می دهد که روش های جراحی دیسک کم تهاجمی با درصد موفقیت بالا و عوارض نسبتا کم توانسته امید بهبودی را در بسیاری از بیماران زنده نگه دارد و آنها را به زندگی فعال بازگرداند...