طرح درمانی مع هیپنوتیزم
تلفريك درمان شامل – صناعات غذائية ذات مناخ صحي
سرآغاز
قال العديد من الأشخاص الآخرين في حياتهم بهذه التجربة "يريدون ما يفعله بشكل صحيح، لكن لا يمكنهم القيام به"؛ فهم إما يدخلون في علاقات تؤذيهم، أو يتخذون قرارات يندمون عليها لاحقًا، أو يشعرون بمشاعر مثل الخوف والغضب والعار وانعدام القيمة مرارًا وتكرارًا، حتى عندما تتغير الظروف الخارجية. أحد التفسيرات العلمية العميقة لهذه الأنماط المتكررة هو مفهوم المخططات. في السنوات الأخيرة، تم اعتبار الجمع بين "العلاج بالمخطط" و"تحليل التنويم المغناطيسي" بمثابة نهج قوي لتغيير الأنماط النفسية العميقة الجذور.
تشرح هذه المقالة بلغة بسيطة:
- ما هو المخطط؟
- لماذا لا تتغير المخططات؟
- ما هو تحليل التنويم المغناطيسي وكيف يعمل؟
- لماذا يمكن أن يكون الجمع بين هذين النهجين فعالاً للغاية؟
اقرأ المزيد:مقال تحليل التنويم المغناطيسي هو تقنية متقدمة لتحديد المشاكل اللاواعية
ما هو المخطط؟
"المخطط" هو نمط عقلي عاطفي عميق يتشكل خلال مرحلة الطفولة أو المراهقة ويتضمن:
- المعتقدات المتعلقة بالذات ("أنا لست محبوبًا")
- المعتقدات المتعلقة بالآخرين ("لا يمكن الوثوق بالناس")
- المعتقدات حول العالم ("العالم مكان انعدام الأمن")
تتشكل المخططات عادةً عندما لا يتم تلبية "احتياجات الطفل العاطفية الأساسية" مثل الأمان أو المودة أو القبول أو الاستقلال أو الرؤية بشكل صحيح (يونغ وآخرون، 2003). والأهم من ذلك، أن المخططات ليست مجرد "أفكار"؛ بل هي "شبكة من الذاكرة والشعور والصورة الذهنية ورد الفعل الجسدي".
أنواع المخططات الأساسية غير المتوافقة وأسباب تكوينها
المخططات الأساسية غير القادرة على التكيف هي أنماط عميقة ومستقرة وذاتية التعزيز تتشكل في مرحلة الطفولة أو المراهقة وتسبب ضائقة نفسية في مرحلة البلوغ (يونغ وآخرون، 2003). یانگ این طرحوارهها را در “۵ حوزه (Domain)” و ” طرحواره اصلی” دستهبندی کرده است.
حوزه اول: گسست و طرد (Disconnection & Rejection)
این حوزه زمانی شکل میگیرد که کودک احساس “امنیت، محبت، پذیرش و ثبات هیجانی” نداشته باشد.
-
طرحواره رهاشدگی / بیثباتی (Abandonment)
باور هستهای: «آدمهای مهم زندگیام مرا ترک میکنند.»
دلیل شکلگیری:
- والدین ناپایدار، طلاق، مرگ، بیماری
- حضور فیزیکی ولی غیبت هیجانی والد
- روابط گرم و سرد متناوب (Young et al., 2003)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– در روابط عاطفی مدام شریکش را متهم به خیانت میکند، حتی وقتی هیچ نشانهای وجود ندارد.
– وقتی دوستش دیر جواب پیام میدهد، بلافاصله فکر میکند رابطه تمام شده است.
– روابط کوتاه مدت و پرتنش دارد و خودش زودتر رابطه را قطع میکند تا «ترک نشود».
-
طرحواره بیاعتمادی / بدرفتاری (Mistrust/Abuse)
باور هستهای: «دیگران به من آسیب میزنند.»
دلیل شکلگیری:
- سوءاستفاده عاطفی، جسمی یا جنسی
- تحقیر، تهدید یا کنترل شدید
- تجربه خیانت یا خشونت در کودکی (Beck, 2011)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– اطلاعات شخصیاش را با هیچکس به اشتراک نمیگذارد و همیشه منتظر سوءاستفاده است.
– در محل کار از همکاری با همکاران اجتناب میکند چون معتقد است بالاخره به او ضربه میزنند.
– وقتی کسی به او محبت میکند، مشکوک میشود و فکر میکند حتماً نیت پنهانی دارد.
-
طرحواره محرومیت هیجانی (Emotional Deprivation)
باور هستهای: «کسی مرا درک نمیکند یا به نیازهایم پاسخ نمیدهد.»
دلیل شکلگیری:
- والد سرد، بیاحساس یا درگیر مشکلات خود
- نبود همدلی، نوازش، توجه هیجانی
- بزرگ شدن در خانوادهای عملکردگرا اما بیعاطفه (Young et al., 2003)
چهار مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– در رابطه عاطفی طولانی مدت است اما احساس تنهایی عمیق میکند و فکر میکند شریکش واقعاً او را درک نمیکند.
– به ندرت از دیگران کمک هیجانی میخواهد چون معتقد است کسی به او اهمیت نمیدهد.
– موفقیتهایش را با دیگران جشن نمیگیرد چون انتظار ندارد کسی واقعاً خوشحال شود.
-قیافه من زشته.
-
طرحواره نقص / شرم (Defectiveness/Shame)
باور هستهای: «من ذاتاً مشکلدار و دوستداشتنی نیستم.»
دلیل شکلگیری:
- انتقاد مداوم، مقایسه تحقیرآمیز
- سرزنش، تمسخر، شرم سار کردن کودک
- شرطی بودن محبت والدین (Gilbert, 2005)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– از نشان دادن بدنش حتی به همسرش خجالت میکشد و همیشه فکر میکند جذاب نیست.
– وقتی تعریف میشنود، فکر میکند طرف مقابل دروغ میگوید یا ترحم میکند.
– از موقعیتهای جدید شغلی دوری میکند چون مطمئن است بالاخره «نقصش» آشکار میشود.
-
طرحواره انزوای اجتماعی / بیگانگی (Social Isolation)
باور هستهای: «من با دیگران فرق دارم و به جایی تعلق ندارم.»
دلیل شکلگیری:
- طرد شدن توسط همسالان
- متفاوت بودن فرهنگی، ظاهری یا شخصیتی
- انتقال حس «غیرخودی بودن» از خانواده (Young et al., 2003)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– در جمعهای دوستانه ساکت میماند و احساس میکند با دیگران «فرق اساسی» دارد.
– ترجیح میدهد تنها باشد چون فکر میکند هیچکس واقعاً او را نمیپذیرد.
– در شبکههای اجتماعی فعال است اما به ندرت کامنت میگذارد چون احساس «غریبه بودن» میکند.
حوزه دوم: خودگردانی و عملکرد مختل (Impaired Autonomy)
این حوزه زمانی شکل میگیرد که کودک اجازه “استقلال، تجربه و اعتماد به خود” را نداشته باشد.
-
طرحواره وابستگی / بیکفایتی (Dependence/Incompetence)
باور هستهای: «من بدون کمک دیگران نمیتوانم.»
دلیل شکلگیری:
- والدین بیش حمایت گر یا کنترلگر
- القای ناتوانی به کودک
- ندادن فرصت تصمیمگیری (Beck, 2011)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– برای کوچکترین تصمیمات زندگی (مثل انتخاب رستوران) از دیگران نظر میخواهد.
– بدون همراهی همسر یا والدین به سفر نمیرود چون فکر میکند نمیتواند از پس مشکلات بربیاید.
– در شغلش پیشرفت نمیکند چون معتقد است بدون راهنمایی مداوم مدیر، شکست میخورد.
-
طرحواره آسیبپذیری نسبت به خطر (Vulnerability)
باور هستهای: «فاجعهای در راه است و من نمیتوانم تحملش کنم.»
دلیل شکلگیری:
- والد مضطرب یا فاجعه ساز
- تأکید مداوم بر خطر، بیماری، مرگ
- تجربه ناگهانی رویدادهای تروماتیک (Phelps, 2004)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– مدام اخبار حوادث را چک میکند و از بیرون رفتن شبها وحشت دارد.
– بیمههای متعدد و گران میخرد و همیشه سناریوهای فاجعهبار را در ذهن مرور میکند.
– فرزندانش را بیش از حد محدود میکند چون فکر میکند هر لحظه ممکن است اتفاق بدی بیفتد
-
طرحواره درهم تنیدگی / خود تحول نیافته (Enmeshment)
باور هستهای: «من بدون دیگری هویت مستقلی ندارم.»
دلیل شکلگیری:
- مرزهای هیجانی مخدوش در خانواده
- وابستگی شدید والد به کودک
- عدم تشویق به استقلال روانی (Young et al., 2003)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– پس از ازدواج، هنوز تمام تصمیمات مهم را با مادرش هماهنگ میکند.
– احساس میکند بدون حضور والدین یا شریک، هویت و ارزش خودش را از دست میدهد.
– علایق و نظراتش دقیقاً مشابه یکی از والدین است و به ندرت نظر مستقل دارد.
-
طرحواره شکست (Failure)
باور هستهای: «من شکست خوردهام و موفق نمیشوم.»
دلیل شکلگیری:
- تحقیر توانمندیهای کودک
- مقایسه با خواهر و برادر
- انتظارات بیش از حد یا برچسب زدن (Beck, 2011)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– پروژههای جدید را شروع نمیکند چون از قبل مطمئن است شکست خواهد خورد.
– موفقیتهایش را به شانس نسبت میدهد و فکر میکند «واقعاً» لیاقت ندارد.
– از ارتقای شغلی امتناع میکند چون معتقد است در سطح بالاتر رسوا میشود.
حوزه سوم: محدودیتهای مختل (Impaired Limits)
-
طرحواره استحقاق / بزرگمنشی (Entitlement)
باور هستهای: «من استثنا هستم و قوانین برایم صدق نمیکند.»
دلیل شکلگیری:
- نبود حد و مرز در تربیت
- ارضای فوری خواستههای کودک
- نبود پیامد برای رفتارها (Young et al., 2003)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– در صف منتظر نمیماند و انتظار دارد دیگران به او اولویت بدهند.
– قوانین راهنمایی رانندگی را جدی نمیگیرد چون فکر میکند «برای او فرق دارد».
– در گروههای کاری، کار دیگران را انجام نمیدهد چون آن را «پایینتر از شأنش» میداند.
-
طرحواره خویشتنداری ناکافی (Insufficient Self-Control)
باور هستهای: «نمیتوانم خودم را کنترل کنم.»
دلیل شکلگیری:
- فقدان آموزش تحمل ناکامی
- آزادی افراطی بدون ساختار
- الگوبرداری از والد تکانشی
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– رژیم غذایی یا ورزش را نمیتواند بیشتر از چند روز ادامه دهد.
– خریدهای تکانشی زیاد دارد و بعد پشیمان میشود.
– در بحثها سریع عصبانی میشود و حرفهایی میزند که بعداً پشیمان میشود.
بیشتر بخوانید: مقاله هیپنوتیزم درمانی چیست و چگونه عمل میکند؟
حوزه چهارم: دیگر جهت مندی (Other-Directedness)
-
طرحواره اطاعت (Subjugation)
باور هستهای: «باید خواستههای دیگران را مقدم بدانم.»
دلیل شکلگیری:
- والد سلطهگر یا تنبیه گر
- ترس از طرد یا تنبیه
- سرکوب خشم کودک
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– همیشه نظر دیگران را به نظر خودش ترجیح میدهد، حتی اگر ضرر کند.
– خشمش را سرکوب میکند و به ندرت «نه» میگوید تا کسی ناراحت نشود.
– در رابطه، خواستههای شریک را بدون بحث میپذیرد.
-
طرحواره ایثار (Self-Sacrifice)
باور هستهای: «مهمتر از من، نیاز دیگران است.»
دلیل شکلگیری:
- والد بیمار، افسرده یا نیازمند
- شرطی شدن محبت به فداکاری
- احساس گناه در توجه به خود
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– همیشه وقت و انرژیاش را صرف کمک به دیگران میکند و نیازهای خودش را نادیده میگیرد.
– احساس گناه میکند اگر زمانی را فقط برای خودش صرف کند.
– در روابط، همیشه نقش مراقب را دارد و به ندرت اجازه میدهد دیگران از او مراقبت کنند.
-
طرحواره پذیرش جویی / تأییدطلبی (Approval-Seeking)
باور هستهای: «ارزش من به تأیید دیگران است.»
دلیل شکلگیری:
- والد نمایشی یا کمالگرا
- ارزشگذاری بر ظاهر و موفقیت
- نبود پذیرش بیقید و شرط
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– مدام در شبکههای اجتماعی پست میگذارد و تعداد لایکها را چک میکند.
– لباس و رفتارش را بر اساس مد و نظر دیگران تغییر میدهد.
– موفقیتهایش را فقط وقتی ارزشمند میداند که دیگران تحسین کنند.
حوزه پنجم: گوش به زنگی بیش از حد و بازداری (Overvigilance)
-
طرحواره منفی گرایی / بدبینی (Negativity)
باور هستهای: «همیشه بدترین اتفاق میافتد.»
دلیل شکلگیری:
- فضای خانوادگی پرتنش
- تمرکز مداوم بر خطر و مشکل
- نادیده گرفتن لذت و بازی
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– حتی در موقعیتهای خوب، سریع به جنبههای منفی فکر میکند.
– از برنامهریزی برای آینده لذت نمیبرد چون فکر میکند حتماً چیزی خراب میشود.
– شادی دیگران را موقتی میبیند و منتظر «پایین آمدن» آنهاست.
بیشتر بخوانید: مقاله نقش هیپنوتیزم در درمان آسیبهای روانی و بحران های روانشناختی
-
طرحواره بازداری هیجانی (Emotional Inhibition)
باور هستهای: «نباید احساساتم را نشان دهم.»
دلیل شکلگیری:
- سرزنش احساسات کودک
- ارزشگذاری افراطی بر کنترل
- خانواده سرد یا خشک
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– به ندرت گریه میکند یا خنده بلندی دارد و احساساتش را «کنترل» میکند.
– در جمع، احساسات واقعیاش را نشان نمیدهد تا ضعیف به نظر نیاید.
– فرزندانش را برای ابراز احساسات سرزنش میکند.
-
طرحواره معیارهای سختگیرانه / کمالگرایی (Unrelenting Standards)
باور هستهای: «باید بینقص باشم.»
دلیل شکلگیری:
- والد کمالگرا یا منتقد
- ارزشگذاری افراطی بر عملکرد
- ترس از شرم یا شکست
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– پروژهها را تا آخرین لحظه به تعویق میاندازد چون باید «کامل» باشند.
– خود را برای کوچکترین اشتباهها شدیداً سرزنش میکند.
– استراحت را اتلاف وقت میداند و همیشه احساس میکند «کافی نیست».
-
طرحواره تنبیه گری (Punitiveness)
باور هستهای: «اشتباه باید تنبیه شود.»
دلیل شکلگیری:
- تربیت سختگیرانه و تنبیهی
- نبود شفقت و بخشش
- درونی سازی والد منتقد (Gilbert, 2005)
سه مثال کوتاه و واقعی از زندگی روزمره:
– خود را برای اشتباهات گذشته مدام سرزنش میکند و نمیتواند ببخشد.
– وقتی دیگران اشتباه میکنند، معتقد است باید حتماً تنبیه شوند.
– در تربیت فرزندان، بیشتر تنبیه میکند تا تشویق.
بیشتر بخوانید: مقاله ضمیر ناخودآگاه چیست؟
چرا طرحوارهها این قدر مقاوماند؟
بسیاری از افراد سالها رواندرمانی شناختی انجام میدهند، کتاب میخوانند و آگاه میشوند، اما همچنان در همان الگوها گیر میمانند. السبب الرئيسي لذلك هو:
- يتم تخزين المخططات على "مستوى اللاوعي"
- يتم إنشاؤها غالبًا في السنوات الأولى من الحياة وقبل تكوين اللغة المنطقية
- إنهم مرتبطون بـ "الإثارة الشديدة" (الخوف، الوحدة، العار)
ولهذا السبب، فإن مجرد التحدث معهم بعقلانية لا يكون كافيًا في كثير من الأحيان (بيك، 2011).
ما هو العلاج بالمخطط؟
"العلاج بالمخطط" الذي قدمه جيفري يونج، وهو مزيج من:
- العلاج السلوكي المعرفي
- نظرية التعلق
- التحليل النفسي
- العلاجات العاطفية والتجريبية
الهدف من هذا النهج:
- تحديد المخططات الأولية غير المتوافقة
- فهم جذور طفولتهم
- تصحيح التجربة العاطفية
- إنشاء أنماط صحية في التفكير والشعور والسلوك (يونغ، كلوسكو وويشار، 2003).
ما هو تحليل التنويم المغناطيسي؟
"تحليل التنويم المغناطيسي" هو شكل متقدم من العلاج بالتنويم المغناطيسي يركز على:
- الوصول إلى اللاوعي
- استعادة الذكريات العاطفية
- تحليل الجذور العميقة للمشاكل النفسية
في تحليل التنويم المغناطيسي، يدخل الشخص في حالة من التركيز العميق والاسترخاء حيث:
- تقل الدفاعات العقلية
- يتم إنشاء اتصال مباشر أكثر مع الذكريات والعواطف الأساسية
- يكون الدماغ في حالة أكثر مرونة للتغيير (هاموند، 1990).
لماذا يكون الجمع بين العلاج المخطط وتحليل التنويم المغناطيسي فعالاً؟
يؤدي الجمع بين هذين النهجين إلى إنشاء تآزر قوي:
-
<لي>
الوصول المباشر إلى جذر المخطط
لي>في تحليل التنويم المغناطيسي، يمكن للمرء الوصول إلى "المشاهد الأولية لتشكيل المخطط" (على سبيل المثال، الرفض، والإذلال، والشعور بالوحدة)؛ حيث يتم إنشاء المخطط فعليًا، وليس مجرد الحديث عنه.
-
<لي>
تجربة عاطفية إصلاحية
لي>في حالة التنويم المغناطيسي، من الممكن إعادة إنشاء التجربة:
- تم رؤية الطفل بالداخل
- يتم إطلاق المشاعر المكبوتة
- تحل الرسائل السليمة محل الرسائل الضارة
هذا هو ما يخلق التغيير الدائم، وليس مجرد الوعي (لين وآخرون، 2015).
-
<لي>
التغير في المستوى العصبي العاطفي
لي>
خطوات علاج المخطط بتحليل التنويم
الخطوة 1: تعريف المخطط
من خلال المقابلة السريرية والاستبيانات (مثل YSQ) يتم تحديد المخططات النشطة للشخص.
الخطوة 2: التعليم والتوعية
يدرك الشخص أن المشكلة ليست في "طبيعته"، بل في النمط الذي تعلمه.
الخطوة 3: الدخول إلى تحليل التنويم المغناطيسي
في حالة التنويم المغناطيسي:
- يتم تنشيط الذكريات العاطفية
- تم فحص جذور المخطط
الخطوة 4: إعادة المعالجة والإصلاح
بتقنيات مثل:
- العلاج بالصور
- محادثة مع الطفل الداخلي
- إعادة كتابة التجربة العاطفية
الخطوة 5: دمج الأنماط الجديدة
يتم تعليم الأنماط الصحية للعقل اللاواعي لتفعيلها في الحياة اليومية.
لمن تعتبر هذه الطريقة أكثر ملاءمة؟
يُعد العلاج المخطط باستخدام تحليل التنويم المغناطيسي فعالًا بشكل خاص للأشخاص الذين:
- لديهم أنماط متكررة في العلاقات
- يعانون من قلق مزمن أو اكتئاب أو شعور بالفراغ
- مررت بتجربة طفولة صعبة أو كان ارتباطك غير آمن
- لم يحصلوا على نتائج بالعلاجات السطحية
بعض الكلمات الأخيرة
المخططات هي لغتنا اللاواعية. لغة لا تتغير بمجرد المنطق. إن الجمع بين "العلاج بالمخطط" و"تحليل التنويم المغناطيسي" يجعل من الممكن التحدث بهذه اللغة العميقة وبدلاً من القتال مع الذات، فإنه يمهد الطريق لـ "الاستعادة والتكامل والنمو المستدام".الموارد
Young, J. E., Klosko, J. S., & Weishaar, M. E. (2003). العلاج بالمخطط: دليل الممارس. مطبعة جيلفورد
بيك، ج.س. (2011). العلاج السلوكي المعرفي: الأساسيات وما بعدها. مطبعة جيلفورد
Gilbert, P. (2005). الرحمة. العلاج المركز. روتليدج
هاموند، دي سي (1990). دليل الاقتراحات والاستعارات المنومة. دبليو دبليو. نورتون
لين، آر دي، وآخرون. (2015). إعادة تقوية الذاكرة والإثارة الانفعالية وعملية التغيير في العلاج النفسي. العلوم السلوكية والدماغية
إي.إي. فيلبس (2004). العاطفة الإنسانية والذاكرة: تفاعلات اللوزة الدماغية ومجمع الحصين. الرأي الحالي في علم الأعصاب
هل أنت مستعد للتحرر من الأنماط المتكررة؟
إذا كانت قراءة هذه المقالة قد جعلتك تعرف مخططاتك بشكل أفضل وتشعر الآن أن الوقت قد حان لإجراء تغيير حقيقي، فتهانينا. أنا محسن دراخشان نصيب، مؤلف كتاب التنويم المغناطيسي والإبداع، مع التركيز بشكل خاص على المزيج القوي من "التحليل التنويم المغناطيسي" (التنويم المغناطيسي التحليلي العميق) مع العلاج المخطط، باعتباري معالجًا بالتنويم المغناطيسي وطبيبًا نفسيًا سريريًا ومعالجًا بالمخطط في شهريار وطهران، سأساعدك على الوصول مباشرة إلى الجذور اللاواعية لأنماطك، واستعادة طفلك الداخلي وإجراء تغييرات دائمة وعميقة في حياتك.
هذه الطريقة فعالة بشكل خاص لأولئك الذين:
- جربت علاجات مختلفة لسنوات ولكنك لا تزال عالقًا في نفس الدورات
- أن يكون لديك أنماط متكررة في العلاقات أو الوظائف أو العواطف
– ترغب في تجربة تغيير حقيقي وعميق، وليس مجرد الوعي السطحي
إذا كنت مستعدًا لتغيير حياتك تمامًا، فاتصل بـ المكتب الآن.
التغيير الحقيقي ممكن. أنت تستحق أن تعيش بدون قيود الماضي.
مؤلف المقال محسن دراخشان نسب؛ أخصائي علم النفس السريري href="https://mohsenderakhsannasab.ir/my-services/%d9%87%db%8c%d9%be%d9%86%d9%88% d8%aa%db%8c%d8%b2%d9%85-%d8%af%d8%b1%d9%85%d8%a7%d9%86%db%8c/">أخصائي التنويم المغناطيسي, المؤلف ومعالج نفسي في شهريار وطهران
© 1404 عيادة محسن دراخشان نصاب لعلم النفس | جميع الحقوق محفوظة.
إذا كانت لديك أي شكوك أو أسئلة حول مقال "التنويم المغناطيسي في علاج اضطرابات النوم" في نهاية هذه الصفحة (قسم التعليقات)، اطرح أسئلتك أو شكوكك. وسوف يقومون بالرد عليك في أقرب وقت ممكن.
