علائم آب مروارید، تفاوت آب مروارید با آب سیاه یا گلوکوم
دکتر محمد پریمان
تبریزجراح و چشم پزشک
آب مروارید یکی از شایعترین دلایل کاهش بینایی در سراسر جهان است. در این بیماری، عدسی چشم که بهطور طبیعی شفاف است، بهتدریج میتواند کدورت میکند و از نور به شبکیه میشود. نتیجه، تصویری تار، مهآلود و کمکنتراست که به مرور زمان بدتر میشود. در این مقاله علائم آب مروارید و تفاوت آن با آب سیاه را بررسی میکنیم با ما همراه باشید
فهرست محتوا
گرچه بیشتر تصور میکنند آب مروارید در سالمندان بروز میکنند، اما این بیماری میتواند در هر سنی، حتی در نوزادان، مشاهده شود. از سوی دیگر، بیماری دیگری به نام گلوکوم یا آب سیاه نیز وجود دارد که گاهی با آب مروارید اشتباه گرفته میشود. هر دو بیماری باعث کاهش دید میشوند، اما مکانیسم و درمان آنها کاملاً متفاوت است.
در این مقاله با انواع مختلف آب مروارید، علائم اختصاصی هر نوع، و تفاوت آن با آب سیاه آشنا میشوید. این متن مقاله تکمیلی «بهترین جراح آب مروارید تبریز
آب مروارید هستهای (کاتاراکت هستهای)
این نوع شایعترین شکل آب مروارید وابسته به سن است. در این حالت، کدری در بخش مرکزی عدسی یا همان هسته ایجاد میشود. در مراحل ابتدایی ممکن است عدسی زرد یا کهربایی شود و دید فرد اندکی تغییر کند. بعضی از بیماران در این مرحله متوجه میشوند که بدون عینک نزدیک میتوانند بهتر بخوانند، پدیدههایی که به آن «بهبود موقت دید نزدیک» یا «دوربینی کاذب» گفته میشود. دید در شب کاهش مییابد و تشخیص رنگها مشکلتر میشود. معمولاً هر دو چشم درگیر میشوند، اما ممکن است شدت آن متفاوت باشد.
آب مروارید قشری (Cortical Cataract)
در این نوع، ابتدا در لایههای بیرونی عدسی یا همان قشر آن ایجاد میشود. کدورتها معمولاً به شکل خطوط یا پرههایی سفید از لبههای عدسی به سمت مرکز گسترش مییابند. بیماران در این مرحله از خیرگی و دیدن هالههای نوری بهویژه هنگام رانندگی در شب شکایت دارند.
یکی از ویژگیهای مهم آب مروارید قشری این است که در شرایط نوری بیشتر میشود. عواملی مانند قرار گرفتن در معرض نور خورشید، یا سایر عواملی که میتوانند در بروز آن نقش داشته باشند.
آب مروارید زیرکپسولی خلفی (Posterior Subcapsular Cataract)
این نوع معمولاً در پشت عدسی و نزدیک به کپسول خلفی ایجاد میشود، یعنی دقیقاً در مسیر عبور نور به شبکیه. به همین دلیل، حتی کدورتهای کوچک نیز میتوانند بهطور معمول کاهش دهند. علاوه بر این، ممکن است در مواجهه با نور مستقیم خیرگی شوند. آب مریدکپسولی در افراد جوان تر دیده می شود و ممکن است به مصرف بیش از حد داروهای کورتونی یا بیماری متابولیک مانند باقی بماند.
آب مروارید زیرکپسولی قدامی (Anterior Subcapsular Cataract)
در این نوع، کدورت در بخش جلویی عدسی درست زیر کپسول قدامی ایجاد میشود. علائم آن سایر انواع است اما با چشم مشابه چشم یا آسیب بافتی همراه است. این نوع معمولاً در اثر آسیبهای چشمی، داخل چشمی یا مصرف برخی داروها ایجاد میشود.
آب مروارید مادرزادی (Congenital Cataract)
در برخی موارد، نوزادان با آب مروارید متولد میشوند یا در ماههای زندگی اول آن را بروز میدهند. ممکن است علت ژنتیکی یا ناشی از عفونتهای دوران بارداری مانند سرخجه، توکسوپلاسموز و سیتومگالوویروس باشد. در این موارد، تشخیص و درمان سریع حیاتی وجود دارد، زیرا تأخیر در درمان ممکن است منجر به تنبلی چشم دائمی شود. در صورت آسیب، جراحی زودهنگام میتواند بینایی کودک را حفظ کند.
آب مروارید تروماتیک (Cataract Traumatic)
ضربه مستقیم به چشم یا آسیب نافذ میتواند باعث تخریب ساختار عدسی و بروز کدورت شود. گاهی اوقات اثر ضربه میشود، اما در برخی موارد بعد از علائم ظاهر میگردند. این نوع ممکن است تنها یک چشم را درگیر کند و در سنین پایینتر نسبت به سایر انواع دیده شود.
آب مروارید ثانویه و پرتویی (Cataracts Secondary and Radiation)
آب مروارید ثانویه معمولاً بهدلیل بیماریهای زمینهای یا مصرف داروها ایجاد میشود. برای مثال، بیماران مبتلا به بیماریها یا افرادی که داروهای استروئیدی مصرف میکنند در معرض خطر بیشتر هستند. این نوع معمولاً بهآرامی پیشرفت میکند اما در صورت ادامه تماس با منبع تابش، شدت آن افزایش مییابد.
علائم آب مروارید
علائم آب مروارید بسته به نوع و مرحلهای پیشرفت متفاوت است، اما بیشتر برخی از نشانههای مشترک را تجربه میکنند.
تاری نمای یکی از اولین علائم است. در نور شدید، کاهش مییابد و گاهی اوقات هالههایی در اطراف چراغها مشاهده میشود. رنگها بهتدریج کمرمق میشوند و گزارشهایی را میدهند که دنیا برایشان خاکستریتر به نظر میرسد.
یکی دیگر از نشانههای رایج، نیاز به مکر به تغییر شماره عینک دارد. در آب مروارید وجود دارد، ممکن است ابتدا نزدیک شود، اما بهتدریج دید کلی تار میشود. در موارد پیشرفتهتر، عدسی کاملاً کدر میشود و بیمار تنها میتواند روشنایی را از تاریکی تشخیص دهد.
جهت دریافت مشاوره از ۰۴۱-۳۳۳۵۹۹۱
تفاوت علائم آب مروارید و آب سیاه (گلوکوم)
هر دو بیماری میتوانند منجر به کاهش یافتن شوند، اما ماهیت، روند و علائم آنها با تفاوتهای اساسی دارند. در آب مروارید، علت کاهش دید کدورت عدسی است، در حالی که در گلوکوم، آسیب به عصب بینایی در اثر افزایش فشار داخل چشم رخ میدهد.
در مروارید، کاهش معمولاً آب و بدون درد است. در مقابل، در نوع حاد گلوکوم، بیمار ممکن است دچار درد چشم، قرمزی، تهوع و تاری شود. مردمک یا عصب بینایی مشاهده می شود.
برخلاف آب مروارید که درمان اصلی آن جراحی برای برداشتن عدسی کدر است، در گلوکوم هدف درمان کنترل فشار چشم از طریق دارو یا جراحی است تا از آسیب بیشتر به عصب بینایی جلوگیری شود.
تشخیص و زمان مراجعه به پزشک
تفاوت ظریف بین علائم آب مروارید و آب سیاه ایجاب میکند که هر فرد بالای 40 سال، بهویژه مواردی که میداند و مصرف آنها را افزایش میدهد، میتوانند به طور معمول از علائم کورتونی استفاده کنند. تشخیص دهد.
تشخیص زودهنگام به معنی درمان ساده تر و جلوگیری از آسیب غیرقابل برگشت است. آب مروارید در مراحل اولیه ممکن است نیاز به انجام جراحی نداشته باشد، اما در اثر کیفیت زندگی، جراحی ساده و موفقیت آمیز است. در مقابل، آسیب ناشی از گلوکوم معمولاً غیرقابل برگشت است، بنابراین مراجعه به زودهنگام بیشتر است.
جمعبندی
آب مروارید و گلوکوم هر دو از بیماریهای مهم چشم هستند که میتوانند بر آن تأثیر بگذارند، اما تفاوت اساسی در منشأ و درمان دارند. در آب مروارید، کدورت عدسی باعث تاری دید میشود و معمولاً با جراحی اصلاح میشود، در حالی که گلوکوم به عصب بینایی آسیب میزند و هدف درمان، جلوگیری از پیشرفت آن است. در صورتی که تغییر در دید یا برای نور احساس کردید، به بهترین تصمیم برای حفظ سلامت بینایی مراجعه کنید.