دلایل و علت های عفونت ایمپلنت دندان و روش های درمان آن - دکتر آسو حمزه ای
دکتر آسو حمزه ای
تهراندندانپزشک
دندانپزشکی در شمال تهران » مقالات دندانپزشکی » دلایل و علت های عفونت ایمپلنت دندان و روش های درمان آن
دلایل و علت های عفونت ایمپلنت دندان و روش های درمان آن
- مهر 21, 1404
- 2:19 ب.ظ
- بدون نظر
عفونت ایمپلنت دندان معمولاً ناشی از تجمع باکتریها اطراف ایمپلنت است که باعث التهاب، تورم، خونریزی و حتی آسیب به استخوان فک میشود. این عفونت میتواند بهصورت موکوزیت (التهاب سطحی لثه) یا پری ایمپلنتیت (التهاب عمیقتر همراه با تحلیل استخوان) بروز کند و در صورت درماننشدن به ازدسترفتن ایمپلنت منجر شود.
عوامل مؤثر شامل عدم رعایت بهداشت دهان، مصرف دخانیات، بیماریهای زمینهای، ضعف سیستم ایمنی و کاشت نامناسب ایمپلنت هستند. درمانها شامل آنتیبیوتیک، تمیزکردن عفونت، جراحی، و در موارد شدید برداشتن ایمپلنت است. پیشگیری با رعایت بهداشت دقیق، پرهیز از دخانیات، مراجعه منظم به دندانپزشک و مراقبت ویژه از لثهها امکانپذیر است. علائم مهم عفونت شامل درد، تورم، خونریزی و لق شدن ایمپلنت است که نیازمند تشخیص و درمان فوری است.
عفونت ایمپلنت چیست
بعد از اینکه کاشت ایمپلنت دندان انجام میشود، امکان عفونت کردن آن وجود دارد که البته ای عارضه بهخاطر دلایل مختلفی اتفاق میافتد که هر کدام از آنها میتوانند به دست خود فرد ایجاد شوند یا عدم داشتن مهارت دندانپزشک باشند. عفونت ایمپلنت از ایجاد باکتریها و تجمع آنها ایجاد میشود که بعد از گذشت مدت زمانی این باکتریها به عفونت تبدیل میشوند باعث تورم، خونریزی، التهاب، قرمزی و چرک در اطراف دندان ایمپلنت شده و استخوان فک میشوند. در بدترین شرایط اگر عفونت گسترده شده باشد و پیشرفت کرده باشد، باید ایمپلنت را برداشت یا آن را تعویض کرد.
انواع عفونت ایمپلنت
در اصل دو مدل عفونت ایمپلنت داریم که هر کدام بر اساس موارد خاصی ایجاد میشوند که در ادامه بهصورت کامل توضیح میدهیم
موکوزیت اطراف ایمپلنت
این مدل عفونت ممکن است بعد از نصب ایمپلنت ایجاد شود و معمولاً از علائم میتوان به قرمزی و تورم و خونریزی لثه هنگام مسواکزدن اشاره کرد. موکوزیت تا حدودی طبیعی است و با رعایت کامل بهداشت دهان و دندان میتوان آن را درمان کرد و جلوی آن را گرفت.
پریایمپلنتیت
این مدل عفونت از حالت موکوزیت پیشرفتهتر است و میتواند به جز آسیبرساندن به لثه اطراف ایمپلنت به استخوان فک و بافتهای اطراف آن و حتی دندانهای مجاور نیز آسیب وارد کند. در صورت عدم درمان پری ایمپلنت، این عفونت باعث لق شدن و شلشدن ایمپلنت و در نهایت ازدستدادن آن میشود.
علائم و نشانههای عفونت ایمپلنت چیست
- درد طولانیمدت و شدید (بیش از سه هفته)
- لق شدن ایمپلنت یا احساس حرکت آن
- تورم و قرمزی لثه اطراف ایمپلنت
- بوی بد دهان و طعم ناخوشایند
- خروج چرک یا ترشح از ناحیه ایمپلنت
- تب و احساس خستگی عمومی
- خونریزی مکرر اطراف ایمپلنت
- مشکل در جویدن و درد ضرباندار
- حساسیت یا درد مبهم هنگام لمس روکش ایمپلنت
- شکستگی پایه دندان یا شلشدن ایمپلنت
علتها و دلایل عفونت ایمپلنت دندان
عفونت ایمپلنت بهخودیخود به وجود نمیآید و معمولاً به دلایل مختلفی رخ میدهد که از مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
عدم رعایت بهداشت دهان و دندان
دندانهای معمولی نیاز به مراقبت دارند، اما ایمپلنتها باید مراقبت بیشتری برای آنها انجام شود. درصورتیکه بهداشت دهان و دندان رعایت نشود میتواند باعث جمعشدن میکروبها و باکتریها در کنار و اطراف دندان ایمپلنت شده و در نهایت به عفونت ایمپلنت تبدیل شود و باعث عارضههای جانبی شود.
سیگارکشیدن و مصرف دخانیات
نیکوتین در سیگار باعث کاهش جریان خون و اکسیژنرسانی به بافتهای اطراف ایمپلنت میشود که بهکندی روند بهبود و ضعیفشدن سیستم ایمنی منجر میگردد. همچنین سیگار دهان را خشک میشکند و رشد بیشتر باکتریها را تشدید میکند و در نهایت باعث بیشترشدن احتمال بروز عفونت ایمپلنت میشود.
بیماریهای زمینهای
بیماریهایی مانند دیابت کنترل نشده عملکرد دفاعی بدن را مختل میکند و باعث افزایش ریسک عفونت ایمپلنت میشوند. این بیماریها روند التیام زخم و پذیرش ایمپلنت را کند و دستگاه ایمنی را ضعیف میکنند.
ضعف سیستم ایمنی
سیستم ایمنی ضعیف توانایی مبارزه با باکتریها و کنترل عفونت ایمپلنت را ندارد، بنابراین احتمال بروز عفونت در ناحیه ایمپلنت افزایش مییابد و بهراحتی پیشرفت میکند.
قرارگیری نامناسب ایمپلنت
اگر ایمپلنت بهدرستی و در موقعیت مناسب کاشته نشود، فضای مناسبی برای تمیزکردن فراهم نمیشود و تجمع پلاک رخ میدهد. همچنین فشارهای ناکارآمد و غیرطبیعی ممکن است به استخوان و بافتهای اطراف آسیب بزند و جای را برای عفونت باز کند.
استفاده دندانپزشک از مواد یا ابزار غیر استریل
مهم است که تجهیزاتی که دندانپزشک از آنها استفاده میکند کاملاً استریل باشند و عدم رعایت این موضوع میتواند موجب انتقال باکتریها و ورود آنها به بافتهای عمقی اطراف ایمپلنت شود و باعث عفونت ایمپلنت گردد.
عدم تکمیل صحیح روند درمان ایمپلنت
روند درمان ایمپلنت نیازمند مراقبت دقیق و تکمیل تمامی مراحل است. اگر برخی مراحل مانند پیوند استخوان یا اتصال قطعات بهدرستی انجام نشود، بافتها دچار ضعف و التهاب میشوند که محل مناسبی برای رشد عفونت ایمپلنت است.
ضعیفبودن یا کیفیت پایین استخوان فک
اگر استخوان فک از استحکام و تراکم کافی برخوردار نباشد، ایمپلنت بهخوبی در آن فیکس نمیشود و اتصال ضعیف پایه ایمپلنت به استخوان فک باعث ایجاد التهاب و عفونت ایمپلنت میشود. استخوان ضعیف نمیتواند حمایت لازم را برای ایمپلنت فراهم کند.
تشخیص عفونت ایمپلنت
تشخیص عفونت معمولاً نیاز به معاینه دقیق دندانپزشک دارد و خود فرد بهتنهایی نمیتواند بهطورقطع آن را تشخیص دهد. دندانپزشک با معاینه بالینی لثه و اطراف ایمپلنت و همچنین گرفتن عکسهای رادیولوژی برای بررسی وضعیت استخوان میتواند بهصورت دقیق عفونت و شدت آن را تشخیص دهد. ازآنجاکه برخی عفونتها ممکن است بدون درد خاصی باشند، مراجعه منظم به دندانپزشک برای چکاپ و تشخیص زودهنگام بسیار مهم است و در صورت مشاهده هر یک از علائم ذکرشده بالاتر باید سریعاً به پزشک مراجعه کرد.
روشهای درمان عفونت ایمپلنت
برای درمان دندان ایمپلنت شده عفونت کرده روشها و راههای مختلفی وجود دارد که در ادامه به بهترین روشها برای درمان این عفونت بهصورت کامل اشاره میکنیم و هر یک را توضیح میدهیم.
درمان عفونت ایمپلنت با آنتیبیوتیک یا داروی عفونت ایمپلنت
معمولاً برای درمان عفونت و چرک و ازبینبردن باکتریها و میکروبها از آنتیبیوتیکهای مختلفی استفاده میشود. برای درمان این مدل عفونت نیز میتوان از آنتیبیوتیکهایی مثل آموکسیسیلین همراه با کلاوولانیک اسید، مترونیدازول، کلیندامایسین، و آزیترومایسین استفاده کرد. البته این داروها برای مراحل ابتدایی و خفیف عفونت میباشند و حتماً باید توسط دندانپزشک تجویز شوند و بهصورت خودسر نباید از آنها استفاده کرد.
درمان عفونت ایمپلنت با تمیزکردن آن
در این روش که به آن تمیزکردن مکانیکی ایمپلنت یا دبریدمان نیز گفته میشود، دندانپزشک تمامی پلاکها، جرمها و بافتهای آلوده اطراف ایمپلنت را تمیز میکند تا عفونت را از بین ببرد و باعث جلوگیری از گسترش عفونت شود. در بعضی مواقع این روش همراه با استفاده از آنتیبیوتیکها همراه است.
درمان عفونت ایمپلنت با جراحی
از جراحی معمولاً زمانی استفاده میشود که عفونت گسترشیافته و باعث عفونت یا آبسههای دندانی و کیستها شده باشد. در این حالت دندانپزشک باید با استفاده از ابزار مخصوص عفونتهای ایجاد شده مثل کیست را از بین برده تمامی بافتهای آسیبدیده را بازسازی کند.
درمان عفونت ایمپلنت با برداشتن یا تعویض خود ایمپلنت
در حالتی که روشهای قبلی موفق به ازبینبردن و حذف عفونت نشدهاند، دندانپزشک باید ایمپلنت را بهصورت کامل بردارد و منبع عفونت را پیدا و درمان کند و سپس دوباره ایمپلنت جدید را دوباره کاشت کند.
درمان عفونت ایمپلنت با پیوند استخوان
زمانی که عفونت باعث ازدسترفتن و تحلیل استخوان فک اطراف ایمپلنت شود، باید پیوند استخوان انجام شده تا استخوان فک به حالت قبلی خود بازگردد تا بتوان دوباره کاشت ایمپلنت را انجام داد.
درمان عفونت ایمپلنت با لیزردرمانی
با استفاده از لیزردرمانی یا پرتوهای متمرکز میتوان بعضی از قسمتهای عفونت یا باکتریها و میکروبها را از بین برد و عفونت را درمان کرد. البته معمولاً این روش کاملکننده روشهای دیگر میباشد.
درمان خانگی عفونت ایمپلنت
این موارد جزء روشهایی هستند که با آنها میتوان عفونت را در خانه تا حدودی درمان کرد؛ ولی در نظر داشته باشید که حتماً باید زیر نظر دندانپزشک انجام شوند و درصورتیکه عفونت شدید است باید حتماً با روشهای پزشکی درمان شود.
- دهانشویه آبنمک: یک قاشق چایخوری نمک در یک لیوان آب ولرم حل کنید و دهان را چند بار در روز شستوشو دهید تا التهاب و باکتری کاهش یابد.
- دهانشویههای ضدباکتری: از دهانشویههای مخصوص ایمپلنت یا کلرهگزیدین طبق دستور دندانپزشک استفاده کنید برای پاکسازی مؤثرتر.
- زردچوبه: زردچوبه را بهصورت خمیر با آب مخلوط کرده و به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه روی ناحیه عفونت قرار دهید تا التهاب کاهش یابد.
- روغن نارگیل: با روش کشیدن روغن (oil pulling) روغن نارگیل را چند دقیقه در دهان بچرخانید تا باکتریها کاهش یابند.
- سیر: سیر تازه خرد شده را موضعی روی محل عفونت گذاشته یا بهصورت خوراکی مصرف کنید به دلیل خواص ضدباکتری و ضدالتهابی.
- ژل آلوئهورا: ژل تازه آلوئهورا را مستقیماً روی لثه عفونی بمالید تا التهاب تسکین یابد.
- چای سبز: نوشیدن چای سبز به دلیل خاصیت آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی کمککننده است.
- عسل: عسل خام را بهصورت موضعی به ناحیه عفونت بمالید تا از رشد باکتری جلوگیری شود.
- مسواک و نخ دندان: رعایت بهداشت دهان با مسواکزدن ملایم و استفاده روزانه از نخ دندان برای حذف پلاک و باکتریها ضروری است.
- رژیم غذایی سالم و پرهیز از سیگار و الکل: مصرف میوهها و سبزیجات، پرهیز از سیگار و الکل برای تقویت سیستم ایمنی و کاهش التهاب اهمیت دارد.
عوارض عفونت ایمپلنت
- شکست ایمپلنت دندان و نیاز به برداشتن آن
- تحلیل استخوان و تحلیل لثه اطراف ایمپلنت
- درد، تورم و التهاب مداوم در ناحیه ایمپلنت
- خونریزی مکرر یا ترشح چرک از اطراف ایمپلنت
- بوی بد دهان و مزه ناخوشایند ناشی از عفونت
- لق شدن یا شلشدن ایمپلنت به علت آسیب به استخوان نگهدارنده
- مشکل و درد هنگام جویدن غذا
- سرایت عفونت به سایر نواحی بدن و ایجاد عفونتهای جدیتر
- آسیب به سینوسها با گسترش عفونت به ناحیه سینوسها
- ورود عفونت به جریان خون که ممکن است منجر به عفونتهای سیستمیک و خطرناک شود
- واکنش آلرژیک به جنس ایمپلنت (نادر)
- اختلال در روند بهبود و التیام زخم بعد از جراحی
روشهای پیشگیری و جلوگیری از عفونت ایمپلنت
برای اینکه از بروز احتمال عفونتکردن ایمپلنت جلوگیری کنید فقط کافی است چندین نکته مهم را در نظر داشته باشید و آنها را رعایت کنید که از مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
رعایت بهداشت دهان و دندان
برای اینکه باکتریها و جرمها کمتر ایجاد شوند باعث عفونت ایمپلنت بشوند، باید روزانه حداقل ۲ بار با دقت و به آرامی دندانهای خود را مسواک بزنی، حتماً روزی یک بار قبل از خواب از نخ دندان برای تمیزکردن دندان ها استفاده کنید و حتماً از دهانشویه های مخصوص برای تمیزکردن کل دهان استفاده کنید.
پرهیز از سیگارکشیدن و انواع دخانیات
درصورتیکه سیگار نکشید و از دیگر مدلهای مختلف دخانیات استفاده نکنید، جران خون بهصورت عادی میتواند به دندانهای شما برسد و باعث بهبود فرایند درمان ایمپلنت شود. هرچه جریان خونرسانی کمتر باشد و دچار اختلال شود، احتمال عفونت ایمپلنت و رشد باکتریها بیشتر است.
مراجعه منظم به دندانپزشک
درصورتیکه بهصورت مرتب و منظم به دندانپزشک مراجعه کنید، خیلی راحت میتوانید عفونت ایمپلنت را قبل از اینکه پیشرفت کند تشخیص دهید. دندانپزشک در هر بار معاینه میتواند علائم پیشگیرانه عفونت را تشخیص دهد و قبل انتشار و گسترش آن، از ایجاد عفونتهای احتمالی جلوگیری کند.
مراقبت از لثهها و استخوانهای اطراف ایمپلنت
سعی کنید در زمان مسواکزدن و تمیزکردن اطراف دندان ایمپلنت شده، دقت بیشتری به خرج دهید تا اطراف آن باکتری و جرمها جمع نشوند که در نهایت باعث عفونت گردند. هرچه بافت کنار دندان ایمپلنت شده سالمتر و تمیزتر باشد، امکان بروز عفونت ایمپلنت کمتر خواهد شد.
عدم انجام فعالیتهای سنگین و شدید
بهتر است در ماههای اول که تازه ایمپلنت کاشته شده است، زیاد فعالیتهای سنگین و شدید انجام ندهید. این کار باعث فشار آمدن زیاد به بافتهای اطراف دندان ایمپلنت شده میشود و میتواند باعث پارگی بافت اطراف آن یا شکستگی و آسیبدیدگی اجزای ایمپلنت گردد که در نهایت تجمع باکتری و ورود آنها به ایمپلنت و استخوان فک، عفونت گسترش مییابد و آن را از بین میبرد.
استراحت کافی و مدیریت استرس
اگر خواب کافی نداشته باشید و همیشه استرس و اضطراب در بدن شما وجود داشته باشد، میتواند باعث ضعیفشدن سیستم ایمنی شود که در نهایت این ضعف ایمنی در برابر کوچکترین عفونت و باکتری توانایی مقابله ندارد و میتواند باعث عفونت ایمپلنت و آسیب به استخوان فک شود.
سؤالات متداول
آیا امکان نگهداری ایمپلنت عفونت کرده وجود دارد؟
امکان نگهداری ایمپلنت عفونت کرده بستگی بهشدت عفونت دارد؛ در مراحل اولیه با درمان مناسب ممکن است نگهداری شود؛ اما در عفونت شدید نیاز به خارجکردن ایمپلنت دارد.
آیا عفونت ایمپلنت، چند سال بعد از کاشت هم اتفاق میافتد؟
بله عفونت میتواند سالها پس از کاشت به دلیل ضعف بهداشت، بیماری لثه یا فشارهای نابجا ایجاد شود.
در صورت درماننشدن عفونت ایمپلنت چه میشود؟
در صورت درماننشدن، عفونت میتواند باعث ازدسترفتن ایمپلنت، تحلیل استخوان و آسیب شدید به بافتهای اطراف شود.
آیا آنتیبیوتیک برای درمان عفونت ایمپلنت تأثیر دارد؟
آنتیبیوتیکها در کنترل و درمان عفونت مؤثرند ولی تنها کافی نیستند و باید همراه با پاکسازی و درمان موضعی باشند.
بهترین آنتیبیوتیک برای عفونت ایمپلنت چیست؟
بهترین آنتیبیوتیک برای عفونت معمولاً آموکسیسیلین یا کلیندامایسین است که توسط دندانپزشک تعیین میشود.
برای جلوگیری از عفونت ایمپلنت چه باید کرد؟
برای جلوگیری از عفونت باید بهداشت دهان را رعایت کرد، سیگار نکشید، به دندانپزشک مراجعه منظم داشت و فشار غیرطبیعی به ایمپلنت وارد نکرد.
چرا عفونت لثه بعد از ایمپلنت اتفاق میافتد؟
عفونت لثه بعد از ایمپلنت اغلب به دلیل تجمع باکتریها اطراف لثه بهخاطر رعایتنکردن بهداشت یا واکنش التهابی بدن رخ میدهد.
از کجا بفهمیم ایمپلنت عفونت کرده؟
علائم عفونت شامل درد، تورم، قرمزی، خونریزی لثه، بوی بد دهان و لق شدن ایمپلنت است.
فرم رزرو نوبت و مشاوره دندانپزشکیبرای رزرو نوبت یا مشاوره در زمینه خدمات مرکز دندانپزشکی دکتر آسو حمزه ای می توانید فرم زیر را پر کنید تا کارشناسان ما در اسرع وقت با شما تماس بگیرند.