آزمایش خون پروتئین واکنشی C یا CRP چیست؟
پروتئین فعال C یا CRP ماده ای در کبد است که در پاسخ به التهاب سنتز می شود.
پروتئین واکنشی C با حساسیت بالا (hs-CRP) و پروتئین واکنشی C فوق العاده حساس (us-CRP) نام های دیگری هستند که برای CRP استفاده می شوند.
سطح بالای CRP در خون نشانهای از التهاب است. افزایش سطح CRP میتواند ناشی از طیف وسیعی از بیماریها، از عفونت گرفته تا سرطان باشد.
سطح بالای CRP همچنین میتواند نشاندهنده التهاب رگهای قلب باشد که میتواند به معنای خطر بالای حمله قلبی باشد. با این حال، آزمایش CRP یک آزمایش کاملاً غیراختصاصی است و سطح CRP را میتوان در هر شرایط التهابی افزایش داد.
سطح بالای CRP به چه معناست؟
پزشکان متخصص قلب و عروق در مورد عوارض ناشی از افزایش سطح CRP کاملاً موافق نیستند. برخی از آنها معتقدند که بین افزایش سطح CRP و افزایش احتمال حمله قلبی یا سکته همبستگی وجود دارد.
همچنین بخوانید: علائم حمله قلبی
مطالعه بهداشت پزشکی نشان داد که در مردان بالغ سالم، افرادی که سطوح بالای CRP دارند، سه برابر بیشتر از مردانی که سطوح پایین CRP داشتند، در معرض حمله قلبی قرار داشتند. این مطالعه شامل مردانی بود که سابقه قبلی بیماری قلبی نداشتند.
مطالعه سلامت زنان هاروارد نشان داد که افزایش سطح CRP در پیشبینی بیماری عروق کرونر و سکته در زنان مؤثرتر از افزایش کلسترول است.
کلسترول بالا یک عامل خطر است که معمولاً افزایش مییابد. پزشکان ممکن است این آزمایش را همراه با سایر آزمایشها برای ارزیابی خطر بیماری قلبی یا سکته مغزی در فرد انجام دهند. علاوه بر این، تحقیقات جدید نشان میدهد که CRP میتواند به عنوان پیشبینیکننده پیامدهای سلامت مرتبط با بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD) استفاده شود.. پزشکان همچنین ممکن است آزمایش CRP را برای تشخیص بیماری های خود ایمنی التهابی مانند موارد زیر تجویز کنند:
- بیماری التهابی روده (IBD)
- روماتیسم مفصلی
- لوپوس
CRP و ویروس کرونا
سالها از تست CRP برای تشخیص عفونت باکتریها و ویروسهای مختلف استفاده میشد... با ظهور ویروس جدید کرونا، پزشکان از این تست برای بررسی سطح عفونت کرونا در بیماران مبتلا استفاده میکنند. طبق یافتههای علمی، بین سطح عفونت ریه و سطح CRP رابطه مستقیم وجود دارد.
برای انجام این آزمایش از یک بیمار نمونه خون گرفته می شود و با توجه به سه سطح 10 تا 40 میلی گرم در لیتر، 40 تا 80 گرم و بیش از 80 میلی گرم در لیتر، نتیجه آزمایش اعلام می شود... طبق تحقیقات دیگری مقادیر 20 تا 50 میلی گرم در لیتر در بیماران کرونایی نشان داده شده است.
در واقع سطوح بالای پروتئین C در 86 درصد بیماران کرونایی دیده شده است. همچنین با توجه به وخامت حال بیمار، ارتباط مستقیمی با سطح پروتئین C مشاهده شد.
البته نکته بسیار مهم و قابل توجه این است که آزمایش CRP نمی تواند به طور قطعی ابتلای بیمار به ویروس کرونا را تایید کند... زیرا این تست میزان التهاب را اندازه گیری می کند و عفونت توسط هر نوع باکتری یا ویروسی می تواند این اثر را ایجاد کند.
برای تشخیص قطعی و دقیق کرونا فقط از تست PCR استفاده می شود... آزمایش آنتی بادی کرونا فقط عفونت گذشته بیمار را نشان میدهد و وضعیت فعلی عفونت کرونا را نمیتوان با آزمایش سرولوژی یا آنتیبادی اندازهگیری کرد.
CRPو بیماری قلبی
طبق نظر کارشناسان متخصصان انجمن قلب آمریکا پس از بررسی همه عوامل خطر در سال 2013، افراد مبتلا به CRP بیشتر یا مساوی 2 میلی گرم در لیتر (میلی گرم در لیتر) احتمالاً به نظارت و درمان دقیق تری برای بیماری قلبی نیاز دارند.
سطوح بالای CRP ممکن است نقش مهمی در شناسایی افرادی داشته باشد که پس از حملات قلبی یا جراحی نیاز به پیگیری دقیق تر یا درمان جدی تری دارند.علاوه بر این، سطوح CRP می تواند در شناسایی افراد در معرض خطر بیماری قلبی مفید باشد، زمانی که سطح کلسترول به تنهایی مفید نیست.
مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری، این عوامل را به عنوان عوامل خطر بالقوه بیماری قلبی در نظر می گیرد:
- دیابت
- فشار خون بالا
- کلسترول بالا
- سیگار کشیدن
- رژیم غذایی ناسالم
- فعالیت بدنی کم
- مصرف بیش از حد الکل
- اضافه وزن
سابقه خانوادگی بیماری قلبی نیز خطر ابتلا به بیماری قلبی را افزایش می دهد.
آزمایش پروتئین C چگونه انجام می شود؟
آزمایش CRP از طریق نمونه خون انجام می شود.
برای انجام این آزمایش به آمادگی خاصی نیاز نیست... میتوانید طبق معمول در روز آزمایش غذا بخورید.
یک پرستار یا کارورز از ورید خون می گیرد، معمولاً رگ آرنج یا پشت دست:
اول پوست ورید رو با مواد ضد عفونی کننده تمیز میکنن... بعد یه کش دور بازو میبندن، بستن این بند باعث برآمدگی رگها میشه... سپس پرستار یک سوزن کوچک را وارد رگ می کند و خون را در یک ویال استریل جمع می کند.
بعد از جمعآوری نمونه خون، نوار لاستیکی دور بازو را باز میکنند و از شما میخواهند با گاز به محل سوراخشده فشار وارد کنید... ممکن است از چسب یا بانداژ برای نگه داشتن گاز در جای خود استفاده کنند.
آیا انجام تست C خطراتی دارد؟
این آزمایش یک آزمایش معمولی است که با خطر کمی همراه است، اما احتمال کمی عوارض زیر به دنبال خونگیری وجود دارد:
- خونریزی بیش از حد
- سرگیجه یا سبکی سر
- کبودی یا عفونت در محل ورود سوزن
آزمایش CRP، بهویژه در ترکیب با سطوح کلسترول بالا، میتواند در ارزیابی خطر ابتلا به بیماری قلبی در افراد مفید باشد. مزایای این آزمایش، بهویژه در افرادی که در معرض خطر بیماری قلبی یا سکته مغزی هستند و کسانی که پس از جراحی قلب بهبود مییابند، بیشتر از عوارض احتمالی آن است.
نتایج آزمایش CRP چه چیزی را نشان می دهد؟
پروتئین فعال C به صورت میلی گرم CRP در هر لیتر خون (mg/L) اندازه گیری می شود. به طور کلی، سطح پایین پروتئین C فعال بهتر از سطح بالا است زیرا نشان دهنده التهاب کمتر در بدن است.
قرائت کمتر از 1 میلی گرم در لیتر نشان دهنده خطر کم بیماری قلبی عروقی است. قرائت بین 1 تا 2.9 میلی گرم در لیتر به معنای خطر متوسط برای ابتلا به این بیماری است. قرائت بیش از 3 میلی گرم در لیتر به معنای خطر بالای بیماری های قلبی عروقی است.میزان بالای 10 میلی گرم در لیتر می تواند نشان دهنده نیاز به آزمایشات بیشتر برای تعیین علت این التهاب قابل توجه در بدن باشد.. چنین خواندن بسیار بالایی ممکن است یکی از موارد زیر را نشان دهد:
- عفونت استخوان یا استئومیلیت
- تشدید و عود آرتریت خود ایمنی
- IBD
- سل
- لوپوس، بیماری بافت همبند یا سایر بیماری های خود ایمنی
- سرطان، به ویژه لنفوم
- پنومونی یا سایر عفونت های مهم
توجه داشته باشید که سطح CRP ممکن است در افرادی که قرص های ضد بارداری مصرف می کنند نیز بالا باشد... با این حال، سایر علائم التهاب در این افراد لزوما غیر طبیعی نیستند.
سطوح بالای CRP در بارداری میتواند نشانهای از عوارض باشد، اما مطالعات بیشتری برای درک کامل نقش CRP و بارداری مورد نیاز است.
اگر باردار هستید یا عفونت مزمن یا بیماری التهابی دیگری دارید، آزمایش CRP بعید است خطر ابتلا به بیماری قلبی شما را به دقت ارزیابی کند.
قبل از انجام آزمایش CRP، برای هر گونه بیماری که ممکن است با نتایج آزمایش تداخل داشته باشد، با متخصص قلب خود مشورت کنید. زیرا آزمایشهای خون دیگری نیز وجود دارد که میتوان به جای این آزمایش انجام داد، ممکن است بخواهید از آزمایش CRP صرفنظر کنید.
به خاطر داشته باشید که این آزمایش تصویر کاملی از خطر بیماری قلبی عروقی ارائه نمیکند. هنگام تصمیمگیری اینکه کدام آزمایشهای بعدی مؤثرتر هستند، پزشک شما عوامل خطر سبک زندگی، سایر بیماریها و سابقه خانوادگی فرد را نیز در نظر میگیرد.
متخصص قلب ممکن است یکی از آزمایشهای زیر را نیز تجویز کند:
- الکتروکاردیوگرام (EKG)
- اکوکاردیوگرام
- اندازه گیری استرس
- سی تی اسکن عروق کرونر
- کاتتریزاسیون قلب
اگر CRP بالا باشد چه باید کرد؟
کاهش سطح CRP یک راه تضمینی برای کاهش خطر بیماریهای قلبی عروقی یا خود ایمنی نیست.
مهم است بدانید که افزایش سطح CRP چیزی است که پزشکان از آن به عنوان نشانگر زیستی یاد می کنند.. نشانگر زیستی فاکتوری است که باید هنگام تجزیه و تحلیل سلامت فرد در نظر داشته باشید، اما شاخص مستقلی برای تشخیص خاص نیست.
تحقیقات نشان میدهد که یک الگوی غذایی سالم میتواند در کاهش سطح CRP موثر باشد. رژیم مدیترانهای همیشه ثابت شده است که سطح CRP را کاهش میدهد... اگر در معرض خطر بیماری قلبی هستید، خوردن یک رژیم غذایی سالم باید بخشی از سبک زندگی شما باشد.
اگر در معرض خطر بیماریهای قلبی عروقی هستید و نتایج آزمایش شما سطح بالای CRP را نشان میدهد، ممکن است پزشک استاتین یا داروی دیگری برای کاهش کلسترول تجویز کند. آسپرین نیز ممکن است توصیه شود.
ویتامین C همچنین بهعنوان راهی برای کاهش سطح CRP در افرادی که در معرض خطر بالای بیماریهای قلبی عروقی هستند، مورد بررسی قرار گرفته است. پروبیوتیکها نیز ممکن است تأثیر مثبتی بر کاهش CRP داشته باشند.
[sibwp_form id=5]
آیا این مقاله برای شما مفید بود؟